Ευρωπαϊκές Υποθέσεις

Back ] Up ] Next ]    

Σχέσεις Κύπρου – Ευρωπαϊκής Ένωσης
Οι Ενταξιακές Διαπραγματεύσεις
  • Γενικά
  • Οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις Ε.Ε. - Κύπρου
  • Βοήθεια από την Ε.Ε. για την ενταξιακή πορεία της Κύπρου
  •  

    Γενικά

    Σε γενικές γραμμές η διαδικασία των ενταξιακών διαπραγματεύσεων στοχεύει στην εναρμόνιση της εθνικής νομοθεσίας της κάθε υποψήφιας για ένταξη χώρας με το κοινοτικό κεκτημένο και τη συνακόλουθη εφαρμογή του κεκτημένου αυτού. Ως εκ τούτου, σκοπός της διαπραγματευτικής αυτής διαδικασίας είναι να επιτευχθούν συμφωνίες στις θεσμικές πτυχές της ένταξης και στις μεταβατικές διευθετήσεις αναφορικά με την υιοθέτηση του κοινοτικού κεκτημένου από την κάθε υποψήφια χώρα.

    Το κοινοτικό κεκτημένο αποτελείται από πολλές χιλιάδες σελίδες (περίπου 85.000) νομικού περιεχομένου και συνεχώς μεταβάλλεται, βελτιώνεται και αυξάνεται, καθώς η Ε.Ε. όχι μόνο διευρύνεται ποσοτικά αλλά και μεταβάλλεται θεσμικά.

    Συγκεκριμένα, το κεκτημένο αποτελείται από:

  • Το περιεχόμενο, τις αρχές και τους πολιτικούς στόχους των Συνθηκών,
  • Τη νομοθεσία που υιοθετήθηκε σύμφωνα με τις Συνθήκες και τη νομολογία του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων,
  • Τις δηλώσεις και τα ψηφίσματα που υιοθετούνται στα πλαίσια της Ένωσης,
  • Τις κοινές δράσεις, κοινές θέσεις, διακηρύξεις, συμπεράσματα και άλλες πράξεις εντός του πλαισίου της κοινής εξωτερικής πολιτικής και της πολιτικής ασφάλειας,
  • Τις συμβάσεις που υπογράφονται, τα ψηφίσματα, τις δηλώσεις και άλλες πράξεις που συμφωνούνται στο πλαίσιο της συνεργασίας σε θέματα δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων, και
  • Τις διεθνείς συμφωνίες που συνάπτει η Ε.Ε. και αυτές που συνάπτουν τα κράτη μεταξύ τους αναφορικά με τις δραστηριότητες της Ένωσης.
  • Η ενταξιακή διαδικασία των υποψήφιων για ένταξη χωρών αποτελείται από δύο φάσεις, την «αναλυτική εξέταση του κοινοτικού κεκτημένου» και τις «ουσιαστικές διαπραγματεύσεις». Η αναλυτική εξέταση του κοινοτικού κεκτημένου (acquis screening) αναφέρεται στη λεπτομερειακή εξέταση του βαθμού στον οποίο το σύνολο των νόμων, κανονισμών, θεσμών και διαδικασιών της υποψήφιας χώρας είναι εναρμονισμένο με εκείνο της Ε.Ε, ενώ οι ουσιαστικές διαπραγματεύσεις αναφέρονται στη διαπραγμάτευση των μεταβατικών διευθετήσεων ή εξαιρέσεων.

    Η Κύπρος είχε επιλέξει, για σκοπούς προγραμματισμού και σχεδιασμού, την 1η Ιανουαρίου 2003 ως την υποθετική ημέρα ένταξής της στην Ένωση. Η πραγματική ημερομηνία της ένταξης, όμως, αναμενόταν να εξαρτηθεί από την πρόοδο που θα επιτυγχανόταν από την κάθε υποψήφια χώρα και τη λύση των θεσμικών κυρίως προβλημάτων που αντιμετωπίζει η Ένωση.

    Για τους σκοπούς των διαπραγματεύσεων το κοινοτικό κεκτημένο χωρίστηκε σε 29 κεφάλαια, ενώ η εξέταση άλλων δύο κεφαλαίων («θεσμικά όργανα» και «άλλα») θα πραγματοποιείτο σε μεταγενέστερο στάδιο για όλες τις υποψήφιες για ένταξη χώρες.

     

    Οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις Ε.Ε. - Κύπρου

    H Κύπρος ολοκλήρωσε με επιτυχία τη διαδικασία της αναλυτικής εξέτασης του κοινοτικού κεκτημένου στη διάρκεια 37 συναντήσεων. Οι συναντήσεις αυτές κάλυψαν όλο το φάσμα των υπό διαπραγμάτευση κεφαλαίων. Η διαδικασία αναλυτικής εξέτασης άρχισε τον Απρίλιο του 1998 και ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο του 1999.

    Οι ουσιαστικές ενταξιακές διαπραγματεύσεις μεταξύ της Ε.Ε. και της Κύπρου (καθώς και των υπολοίπων εννέα υποψηφίων χωρών εκτός της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας) ολοκληρώθηκαν το Δεκέμβριο του 2002 στη συνάντηση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Κοπεγχάγης. Τα κεφάλαια του κοινοτικού κεκτημένου και η ημερομηνία ολοκλήρωσης της εξέτασής τους όσον αφορά την Κύπρο παρατίθενται στον Πίνακα που ακολουθεί.

    Ενταξιακές διαπραγματεύσεις μεταξύ Ε.Ε. και Κύπρου

    Αριθμός κεφαλαίου Κεφάλαια Ημερομηνία ολοκλήρωσης εξέτασης Προεδρεύουσα χώρα
    15 Βιομηχανική Πολιτική 2ο εξάμηνο του 1998 Αυστρία
    16 Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις 2ο εξάμηνο του 1998 Αυστρία
    17 Επιστήμη και Έρευνα 2ο εξάμηνο του 1998 Αυστρία
    18 Παιδεία και Κατάρτιση 2ο εξάμηνο του 1998 Αυστρία
    20 Πολιτιστική και Οπτικοακουστική Πολιτική 2ο εξάμηνο του 1998 Αυστρία
    12 Στατιστική 1ο εξάμηνο του 1999 Γερμανία
    19 Τηλεπικοινωνίες 1ο εξάμηνο του 1999 Γερμανία
    23 Καταναλωτές και Προστασία Υγείας 1ο εξάμηνο του 1999 Γερμανία
    25 Τελωνειακή Ένωση 1ο εξάμηνο του 1999 Γερμανία
    26 Εξωτερικές Σχέσεις 1ο εξάμηνο του 1999 Γερμανία
    11 Οικονομική και Νομισματική Ένωση 2ο εξάμηνο του 1999 Φινλανδία
    5 Περί Εταιρειών Νομοθεσία 1ο εξάμηνο του 2000 Πορτογαλία
    8 Αλιεία 1ο εξάμηνο του 2000 Πορτογαλία
    16 Κοινωνική Πολιτική / Απασχόληση 1ο εξάμηνο του 2000 Πορτογαλία
    27 Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας 1ο εξάμηνο του 2000 Πορτογαλία
    28 Οικονομικός Έλεγχος 1ο εξάμηνο του 2000 Πορτογαλία
    1 Ελεύθερη Διακίνηση Αγαθών 2ο εξάμηνο του 2000 Γαλλία
    2 Ελεύθερη Διακίνηση Προσώπων 1ο εξάμηνο του 2001 Σουηδία
    3 Ελευθερία Παροχής Υπηρεσιών 1ο εξάμηνο του 2001 Σουηδία
    4 Ελεύθερη Διακίνηση Κεφαλαίων 1ο εξάμηνο του 2001 Σουηδία
    9 Μεταφορές 1ο εξάμηνο του 2001 Σουηδία
    14 Ενέργεια 1ο εξάμηνο του 2001 Σουηδία
    22 Περιβάλλον 2ο εξάμηνο του 2001 Βέλγιο
    24 Συνεργασία στους Τομείς της Δικαιοσύνης και των Εσωτερικών Υποθέσεων 2ο εξάμηνο του 2001 Βέλγιο
    6 Πολιτική στο Θέμα του Ανταγωνισμού 1ο εξάμηνο του 2002 Ισπανία
    10 Φορολογία 1ο εξάμηνο του 2002 Ισπανία
    21 Περιφερειακή Πολιτική / Δομικά Όργανα 1ο εξάμηνο του 2002 Ισπανία
    30 Θεσμικά όργανα 1ο εξάμηνο του 2002 Ισπανία
    7 Γεωργία 2ο εξάμηνο του 2002 Δανία
    29 Οικονομικές Πρόνοιες και Πρόνοιες για τον Προϋπολογισμό 2ο εξάμηνο του 2002 Δανία
    31 Άλλα 2ο εξάμηνο του 2002 Δανία

    Βοήθεια από την Ε.Ε. για την ενταξιακή πορεία της Κύπρου

    Η οικονομική στήριξη της ενταξιακής πορείας της Κύπρου από την Ε.Ε. περιορίστηκε στην αξιοποίηση ορισμένων χορηγιών από το Τέταρτο Χρηματοδοτικό Πρωτόκολλο. Όσον αφορά τις υποψήφιες για ένταξη χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, η Ε.Ε. τους προσφέρει τεράστια οικονομική βοήθεια μέσω κυρίως τριών προγραμμάτων, του PHARE, του ISPA και του SAPARD.

    Το πρόγραμμα PHARE, το οποίο προσφέρει τη μεγαλύτερη οικονομική βοήθεια μεταξύ των τριών προγραμμάτων, στοχεύει στην ενίσχυση της διοίκησης και των θεσμών, καθώς και στην ενίσχυση των επενδύσεων στις επιχειρήσεις και στις υποδομές (συγχρηματοδότηση μεγάλων επενδυτικών σχεδίων). Στόχος του προγράμματος ISPA είναι η χρηματοδότηση μεγάλων έργων υποδομής στους τομείς του περιβάλλοντος και των μεταφορών. Το πρόγραμμα SAPARD έχει ως στόχο την ενίσχυση των δομών στον τομέα της γεωργίας και την προώθηση της αγροτικής ανάπτυξης.

    Πρώτη η Βουλή αντέδρασε στη μη συμπερίληψη της Κύπρου στα πιο πάνω προγράμματα, θέτοντας κατ’ επανάληψη το θέμα στα πλαίσια των συνόδων της Μικτής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ε.Ε. - Κύπρου. Παρά τις προσπάθειες που καταβλήθηκαν προς το σκοπό αυτό, δεν κατέστη δυνατή η συμμετοχή της Κύπρου στα πιο πάνω προγράμματα. Σύμφωνα με τις θέσεις των αρμοδίων οργάνων της Ε.Ε., η Κύπρος και η Μάλτα δεν μπορούσαν να συμμετάσχουν στο πρόγραμμα PHARE διότι το πρόγραμμα αυτό δημιουργήθηκε ειδικά για τις ανάγκες των υποψηφίων χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης λόγω των ειδικών προβλημάτων τους. Όσον αφορά τα προγράμματα ISPA και SAPARD, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσπάθησε να δικαιολογήσει τη μη συμπερίληψη της Κύπρου σ’ αυτά, υποστηρίζοντας ότι το επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης της Κύπρου σε σχέση με τις άλλες υποψήφιες χώρες δεν δικαιολογούσε την παροχή χορηγιών στους τομείς που χρηματοδοτούνται από τα εν λόγω προγράμματα.

    Μια μικρή οικονομική βοήθεια παρασχέθηκε για την ενταξιακή πορεία της Κύπρου μέσα από το Τέταρτο Χρηματοδοτικό Πρωτόκολλο. Σκοπός του Πρωτοκόλλου αυτού, που έχει σαφή προενταξιακό χαρακτήρα, ήταν η χρηματοδότηση σχεδίων και δράσεων που στόχο έχουν να συμβάλουν στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Κύπρου, να διευκολύνουν τη μετάβαση της κυπριακής οικονομίας προς τη κατεύθυνση της προσχώρησης της Κύπρου στην Ε.Ε., καθώς και να παράσχουν στήριξη στις προσπάθειες για την προώθηση της συνολικής διευθέτησης του κυπριακού ζητήματος.

    Ο αποκλεισμός της Κύπρου και της Μάλτας από τα πιο πάνω χρηματοδοτικά προγράμματα οδήγησε την Ε.Ε. στην υιοθέτηση ξεχωριστού χρηματοδοτικού κανονισμού για τις χώρες αυτές.

    Συγκεκριμένα, τον Μάρτιο του 2000, το Συμβούλιο Υπουργών υιοθέτησε τον «Κανονισμό για την εφαρμογή της Προενταξιακής Στρατηγικής της Κύπρου και της Μάλτας» (Κανονισμός 555/2000). Ο νέος αυτός χρηματοδοτικός κανονισμός καλύπτει την περίοδο 2000 - 2004 και, όσον αφορά την Κύπρο, προβλέπει το ποσό των €57 εκατομμύρια (περίπου £34 εκατομμύρια).

    Ο νέος αυτός κανονισμός αποτελεί τη νομική βάση για ένα νέο ενταξιακό συνεταιρισμό (accession partnership) και στοχεύει στην παροχή προενταξιακής βοήθειας (χορηγίες) στην Κύπρο και στη Μάλτα για την αναγκαία προετοιμασία τους σε σχέση με την υιοθέτηση και εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου.

    Όσον αφορά την Κύπρο, τα έργα που θα χρηματοδοτούνται από τον χρηματοδοτικό κανονισμό πρέπει να υπόκεινται στις πρόνοιες του ενταξιακού συνεταιρισμού της, καθώς και του Εθνικού Προγράμματος για την Υιοθέτηση του Κεκτημένου (National Programme for the Adoption of the Acquis). Μια ειδική πρόνοια έχει επίσης περιληφθεί για τη χρηματοδότηση «δικοινοτικών» έργων τα οποία προωθούν την ανάπτυξη στενότερων σχέσεων μεταξύ των Ελληνοκυπρίων και των Τουρκοκυπρίων.

    Δικοινοτικά έργα που έχουν εγκριθεί για το 2000 και το 2001 περιλαμβάνουν την αναζωογόνηση της παλιάς πόλης της Λευκωσίας και στις δύο πλευρές της γραμμής κατάπαυσης του πυρός, τη διεύρυνση των σχέσεων μεταξύ των Συντεχνιών στην Κύπρο και μια επικοινωνιακή πολιτική για την ενημέρωση του κοινού σε θέματα Ευρωπαϊκής Ένωσης.

     

     

         

    Back ] Up ] Next ]    

         © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων