Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Παιδείας και Πολιτισμού για τον αναπεμφθέντα νόμο «Ο περί Κοινοτικών Σχολείων Μέσης Εκπαίδευσης, όπως τροποποιήθηκε με τα άρθρα 3(2) και 4 του περί Μεταβιβάσεως της Ασκήσεως των Αρμοδιοτήτων της Ελληνικής Κοινοτικής Συνελεύσεως και της Ιδρύσεως του Υπουργείου Παιδείας Νόμου (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 2018»

Παρόντες:

Κυριάκος Χατζηγιάννης, πρόεδρος Χρίστος Ορφανίδης
Γιώργος Κάρουλλας Παύλος Μυλωνάς
Αννίτα Δημητρίου Μιχάλης Γιωργάλλας
Αντρέας Καυκαλιάς Χαράλαμπος Θεοπέμπτου
Γιώργος Τ. Γεωργίου Μη μέλος της επιτροπής:
Πανίκος Λεωνίδου Χαράλαμπος Πιττοκοπίτης

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας και Πολιτισμού σε συνεδρία της, που πραγματοποιήθηκε στις 27 Ιουλίου 2018, επανεξέτασε τον πιο πάνω νόμο, ο οποίος ψηφίστηκε από τη Βουλή των Αντιπροσώπων στις 13 Ιουλίου 2018 και αναπέμφθηκε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κατ’ επίκληση του άρθρου 51.1 του συντάγματος. Στη συνεδρίαση της επιτροπής κλήθηκαν και παρευρέθηκαν εκπρόσωποι του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού και της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας.

Υπενθυμίζεται ότι ο αναπεμφθείς νόμος κατατέθηκε στη Βουλή υπό τη μορφή πρότασης νόμου από τους κ. Γιώργο Λουκαΐδη, Γιώργο Κ. Γεωργίου, Αντρέα Καυκαλιά και Γιώργο Τ. Γεωργίου εκ μέρους της κοινοβουλευτικής ομάδας ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις.

Όπως είναι γνωστό, με τον αναπεμφθέντα νόμο σκοπείται η τροποποίηση του περί Κοινοτικών Σχολείων Μέσης Εκπαίδευσης, όπως τροποποιήθηκε με τα άρθρα 3(2) και 4 του περί Μεταβιβάσεως της Ασκήσεως των Αρμοδιοτήτων της Ελληνικής Κοινοτικής Συνελεύσεως και της Ιδρύσεως του Υπουργείου Παιδείας Νόμου, με την προσθήκη σ’ αυτόν του νέου άρθρου 11Β, ώστε η διεξαγωγή στα δημόσια σχολεία μέσης εκπαίδευσης των προαγωγικών εξετάσεων στο τέλος του πρώτου τετραμήνου να ανασταλεί για ένα χρόνο. Επίσης, προστίθενται πρόνοιες, ώστε οι προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις για τη σχολική χρονιά 2018-2019 να πραγματοποιηθούν στο τέλος του δεύτερου τετραμήνου. Επιπρόσθετα, μετατίθενται χρονολογικά οι προαγωγικές εξετάσεις στο τέλος του πρώτου τετραμήνου για τις Α΄ και Β΄ τάξεις Λυκείου και Τεχνικών Σχολών για τη σχολική χρονιά 2019-2020, οι απολυτήριες εξετάσεις τετραμήνων για τη Γ΄ τάξη Λυκείου και Τεχνικών Σχολών για τη σχολική χρονιά 2020-2021, καθώς και η εισαγωγή των προαγωγικών και απολυτήριων εξετάσεων τετραμήνων για τις τρεις τάξεις του γυμνασίου για τη σχολική χρονιά 2021-2022.

Οι λόγοι της αναπομπής όπως αυτοί εκτίθενται στην επιστολή του Προέδρου της Δημοκρατίας προς τον Πρόεδρο της Βουλής των Αντιπροσώπων, ημερομηνίας 26 Ιουλίου 2018, παρατίθενται μεταξύ άλλων ως ακολούθως:

1. Ασυμβατότητα του αναφερόμενου Νόμου με τη συνταγματική αρχή της διάκρισης των εξουσιών.

Όπως επισημαίνεται στην εν λόγω επιστολή, στα πλαίσια αναπομπής βάσει του άρθρου 51 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας δύναται να εξεταστεί η συμβατότητα του υπό αναπομπή νόμου με έκαστο άρθρο του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά και με την αρχή της διάκρισης των εξουσιών που διαχέεται στο σύνταγμα.

Ειδικότερα, ο υπό αναπομπή νόμος τροποποιεί το βασικό νόμο όπως αυτός διασώθηκε και τροποποιήθηκε από το Νόμο 12 του 1965.

Σύμφωνα με σχετική νομολογία που παρατίθεται αναλυτικά στην εν λόγω επιστολή, με την απόφαση αυτοδιάλυσης και αποποίησης των αρμοδιοτήτων της Ελληνικής Κοινοτικής Συνέλευσης δημιουργήθηκε κενό εξουσίας, η άσκηση των αρμοδιοτήτων της Συνέλευσης ήταν επιβεβλημένη για την απρόσκοπτη λειτουργία της πολιτείας και η Βουλή των Αντιπροσώπων αποφάσισε, με βάση το δίκαιο της ανάγκης, να λάβει νομοθετικά μέτρα για τη λειτουργία του πολιτεύματος και την πλήρωση του πολιτειακού κενού και έτσι θέσπισε το Νόμο 12 του 1965. Με βάση επίσης και άλλη σχετική νομολογία καταδεικνύεται ότι η Βουλή των Αντιπροσώπων, όταν νομοθετεί επί εκπαιδευτικών θεμάτων στη βάση του Νόμου 12 του 1965, οφείλει να τηρεί την αρχή της διάκρισης των εξουσιών, περιοριζόμενη στη νομοθετική ρύθμιση τινός θέματος και χωρίς να καταλήγει να ασκεί ανεπίτρεπτα εκτελεστική εξουσία.

Επιπρόσθετα, όπως αναφέρεται μεταξύ άλλων στην υπό αναφορά επιστολή, η αρχή της διάκρισης των εξουσιών είναι διάχυτη στο κυπριακό σύνταγμα και κατοχυρώνεται από αυτό σύμφωνα και με πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Η αρχή αυτή απαγορεύει ουσιαστικά στη μία εξουσία να επεμβαίνει στον τομέα της αποκλειστικής αρμοδιότητας της άλλης εξουσίας. Οι τρεις εξουσίες που αναγνωρίζονται από το σύνταγμα είναι η εκτελεστική, η νομοθετική και η δικαστική.

Με τον υπό αναπομπή νόμο η Βουλή των Αντιπροσώπων δεν ψήφισε κανόνα δικαίου γενικής εφαρμογής, αλλά αντίθετα ψήφισε ρυθμίσεις που τροποποιούν και/ή επεμβαίνουν στην άσκηση της εκτελεστικής και/ή διοικητικής εξουσίας του αρμόδιου υπουργείου, αφού με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις η νομοθετική εξουσία ανέστειλε την προγραμματισθείσα εφαρμογή και μετέθεσε το χρόνο έναρξης των εξετάσεων των τετραμήνων κατά τρόπο αντίθετο με τη θέληση και τις αρμοδιότητες της εκτελεστικής εξουσίας.

2. Ασυμβατότητα του αναφερόμενου νόμου με το άρθρο 61 του συντάγματος.

Το άρθρο 61 του συντάγματος περιορίζει τη γενική εξουσία της Βουλής των Αντιπροσώπων να ασκεί νομοθετική εξουσία «εν παντί θέματι, εξαιρέσει των θεμάτων εκείνων, άτινα ρητώς υπάγονται κατά το Σύνταγμα εις τας Κοινοτικάς Συνελεύσεις».

Οι εξουσίες που μεταβιβάσθηκαν στη Βουλή των Αντιπροσώπων βάσει του άρθρου 3(2) του Νόμου 12 του 1965 έχουν αυστηρό νομοθετικό χαρακτήρα, που αποκλείει την άσκηση οποιασδήποτε διοικητικής δικαιοδοσίας σε εκπαιδευτικά, μορφωτικά και διδακτικά θέματα που ανατίθενται στο Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού με βάση τον εν λόγω νόμο. Το άρθρο 61 του συντάγματος δε δίδει εξουσία στη Βουλή των Αντιπροσώπων να ρυθμίζει οποιοδήποτε θέμα, άσχετα από τη φύση της πράξεως. Η εξουσία της Βουλής των Αντιπροσώπων πρέπει να ασκείται στη βάση των σχετικών διατάξεων του συντάγματος και με σεβασμό προς την αρχή της διάκρισης των εξουσιών.

Η επέμβαση της νομοθετικής εξουσίας στον καθορισμό του χρόνου έναρξης και/ή της σχολικής χρονιάς από την οποία θα εισαχθούν στα σχολεία οι εξετάσεις των τετραμήνων εμπίπτει ως εκ της φύσεως του εν λόγω θέματος και των χαρακτηριστικών του στην αποκλειστική αρμοδιότητα της εκτελεστικής εξουσίας.

Κατά συνέπεια, για τους πιο πάνω λόγους το νέο άρθρο 11Β του υπό αναπομπή νόμου βρίσκεται σε αντίθεση και/ή είναι ασύμφωνο και με το εν λόγω άρθρο 61 του συντάγματος.

3. Ασυμβατότητα του υπό αναπομπή νόμου με το άρθρο 54 του συντάγματος.

Με τον υπό αναπομπή νόμο η Βουλή των Αντιπροσώπων επεμβαίνει στην άσκηση των εξουσιών του Υπουργικού Συμβουλίου κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 54 του συντάγματος. Το Υπουργικό Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 54(ζ) έχει αποκλειστική αρμοδιότητα όσον αφορά «την έκδοσιν κανονιστικών και εκτελεστικών των νόμων διαταγμάτων ως οι νόμοι ορίζουσιν». Επίσης, το Υπουργικό Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 54(α) έχει αποκλειστική αρμοδιότητα όσον αφορά «την γενικήν διεύθυνσιν και τον έλεγχον της διακυβερνήσεως της Δημοκρατίας και την διεύθυνσιν της γενικής πολιτικής».

Με τον υπό αναπομπή νόμο η Βουλή των Αντιπροσώπων επενέβη στις πιο πάνω αποκλειστικές αρμοδιότητες του Υπουργικού Συμβουλίου. Στην προκειμένη περίπτωση με το νέο άρθρο 11Β η Βουλή των Αντιπροσώπων εξουδετέρωσε κανονιστικές διατάξεις που εμπεριέχονται στην ΚΔΠ 60 του 2017 που εκδόθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο, οι οποίες προβλέπουν τη σταδιακή εισαγωγή των εξετάσεων των τετραμήνων σε προγενέστερο χρόνο από το χρόνο που καθορίζει το νέο άρθρο 11Β, παραβιάζοντας τόσο το άρθρο 54(α) και (ζ) του συντάγματος όσο και την πιο πάνω αναφερόμενη αρχή της διάκρισης των εξουσιών.

4. Ασυμβατότητα του αναφερόμενου νόμου με το άρθρο 87 του συντάγματος.

Σύμφωνα με το άρθρο 87 του συντάγματος, οι Κοινοτικές Συνελεύσεις και εν προκειμένω η ελληνική έχουν αποκλειστική αρμοδιότητα να ασκούν νομοθετική εξουσία σε θέματα εκπαιδευτικά, μορφωτικά και διδακτικά.

Η Ελληνική Κοινοτική Συνέλευση στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων που της δίνει το άρθρο 87 του συντάγματος ψήφισε τον περί Κοινοτικών Σχολείων Μέσης Εκπαιδεύσεως Νόμο.

Οι εξουσίες που μεταβιβάσθηκαν στη Βουλή των Αντιπροσώπων με το Νόμο 12 του 1965, άρθρο 3(2), έχουν αυστηρό νομοθετικό χαρακτήρα, που αποκλείει την άσκηση οποιασδήποτε διοικητικής δικαιοδοσίας που ανατίθεται στο Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού.

Η έκδοση κανονιστικών ή εκτελεστικών των νόμων διαταγμάτων όπως οι νόμοι ορίζουν ανήκει στην εκτελεστική εξουσία σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 54(ζ) του συντάγματος. Το σύνταγμα δεν παρέχει κανονιστική δικαιοδοσία στη Βουλή έξω από τα πλαίσια της νομοθετικής της εξουσίας.

Οι κανονισμοί προβλέπουν συνήθως τη λεπτομερή ρύθμιση θεμάτων που ανάγονται στην εφαρμογή του νόμου και τη σχετική αρμοδιότητα για την έκδοσή τους στα εκπαιδευτικά θέματα σύμφωνα με το άρθρο 11 του Νόμου 6/1961/ΕΚΣ, σε συνάρτηση με το άρθρο 6(2)(δ) του Νόμου 12 του 1965 έχει το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού.

Με βάση τα πιο πάνω, οι ρυθμίσεις που έχουν περιληφθεί στο νέο άρθρο 11Β παραβιάζουν το άρθρο 87 του συντάγματος όπως έχει εφαρμοστεί βάσει του δικαίου της ανάγκης με το Νόμο 12 του 1965, όπου περιορίζεται η δικαιοδοσία της Βουλής των Αντιπροσώπων στην άσκηση γενικής νομοθετικής εξουσίας.

5. Ασυμβατότητα του αναφερόμενου νόμου με το άρθρο 179 του συντάγματος.

Το σύνταγμα αποτελεί τον υπέρτατο νόμο στη Δημοκρατία και συνεπώς όλοι οι νόμοι της Δημοκρατίας πρέπει να είναι προσαρμοσμένοι και να ευθυγραμμίζονται με τις διατάξεις του.

Στη βάση του συντάγματος ουδείς νόμος της Βουλής των Αντιπροσώπων δύναται να είναι καθ’ οιονδήποτε τρόπο αντίθετος ή ασύμφωνος προς οποιαδήποτε διάταξή του και συνεπώς για τους τέσσερις λόγους που αναλύθηκαν πιο πάνω, παραβίαση της αρχής της διάκρισης των εξουσιών, παραβίαση των άρθρων 54 και 61 και παραβίαση του άρθρου 85, ο υπό αναπομπή νόμος είναι αντίθετος και/ή ασύμφωνος με το εν λόγω άρθρο.

Η εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας στα πλαίσια της συνεδρίας ανέλυσε και επεξήγησε τους λόγους της αναπομπής όπως αυτοί περιλαμβάνονται στην επιστολή του Προέδρου της Δημοκρατίας, ημερομηνίας 26 Ιουλίου 2018.

Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού δήλωσε ότι το υπουργείο θα προχωρήσει στην προσεκτική εφαρμογή των υφιστάμενων κανονισμών περί Λειτουργίας των Δημοσίων Σχολείων Μέσης Εκπαίδευσης δουλεύοντας εντατικά με πολλαπλές συσκέψεις στο υπουργείο και προβαίνοντας σε συνεχή και στοχευμένη ανατροφοδότηση.

Υπό το φως των πιο πάνω, η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας και Πολιτισμού, αφού άκουσε όλα όσα λέχθηκαν ενώπιόν της, διαμόρφωσε τις ακόλουθες θέσεις:

1. Ο πρόεδρος και τα μέλη της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού, τα μέλη της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος, το μέλος της επιτροπής βουλευτής της Αλληλεγγύης και το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Οικολόγων-Συνεργασία Πολιτών επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν κατά τη συζήτηση του αναπεμφθέντος νόμου στην ολομέλεια του σώματος.

2. Τα μέλη της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας ΑΚΕΛ-Αριστερά Νέες Δυνάμεις δήλωσαν ότι τάσσονται εναντίον της αναπομπής και εμμένουν στις πρόνοιες του αναπεμφθέντος νόμου.

 

 

27 Ιουλίου 2018

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων