Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών και Προϋπολογισμού για το νομοσχέδιο «Ο περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 2017»

Παρόντες:

Μάριος Μαυρίδης, αναπλ. πρόεδρος Μαρίνος Μουσιούττας
Ονούφριος Κουλλά Μαρίνος Σιζόπουλος
Στέφανος Στεφάνου Άννα Θεολόγου
Αντρέας Καυκαλιάς Γιώργος Περδίκης

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού μελέτησε το πιο πάνω νομοσχέδιο σε δύο συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 29 Μαΐου και 7 Ιουνίου 2017. Στην πρώτη συνεδρία της επιτροπής παρευρέθηκαν ο Έφορος Φορολογίας, η Γενική Λογίστρια της Δημοκρατίας, εκπρόσωποι του Υπουργείου Οικονομικών, της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας και του Συνδέσμου Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου (ΣΕΛΚ).

Σκοπός του νομοσχεδίου είναι η τροποποίηση του περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμου, ώστε να βελτιωθεί η φορολογική διαδικασία σε ζητήματα που αφορούν μεταξύ άλλων στην υποβολή φορολογικής δήλωσης, στη βεβαίωση φορολογίας, στην επίδοση ειδοποιήσεων προς τους φορολογουμένους, στην επιβολή χρηματικών επιβαρύνσεων και διοικητικών προστίμων, στην ιεραρχική προσφυγή και στη διαγραφή οφειλόμενων φορολογικών χρεών.

Ειδικότερα, με το νομοσχέδιο προτείνονται μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1. Η υποβολή φορολογικής δήλωσης με ηλεκτρονικά μέσα να καταστεί υποχρεωτική, ώστε να διεκπεραιώνεται πιο αποτελεσματικά και αποδοτικά η φορολόγηση, αλλά και η εξυπηρέτηση των φορολογουμένων.

2. Η διαδικασία επιβολής διοικητικού προστίμου σε περίπτωση παράλειψης καταβολής οφειλόμενου φόρου να απλοποιηθεί.

3. Ο Έφορος Φορολογίας να έχει τη δυνατότητα να επιβάλλει διοικητικό πρόστιμο σε περίπτωση παράβασης διατάξεων του βασικού νόμου και οποιωνδήποτε κανονισμών, διαταγμάτων ή γνωστοποιήσεων εκδίδονται δυνάμει αυτού, ειδικότερα δε σε περίπτωση παράβασης ή καταστρατήγησης διαταγμάτων που αφορούν στην αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών.

4. Η αποστολή ειδοποιήσεων από το Τμήμα Φορολογίας προς τους φορολογουμένους να πραγματοποιείται πέραν της προσωπικής επίδοσης και της συστημένης επιστολής και με μη συστημένη επιστολή ή με ηλεκτρονικά μέσα.

5. Η βεβαίωση φορολογίας από τον Έφορο Φορολογίας για κάθε φορολογούμενο να καταστεί μη υποχρεωτική, ώστε να εξοικονομούνται πόροι κατά τον έλεγχο των φορολογικών δηλώσεων και να τυγχάνει εφαρμογής η πολιτική ελέγχου που εστιάζεται στον καθορισμό προτεραιοτήτων με βάση τη μέθοδο ανάλυσης κινδύνων.

6. Η έκδοση νέας βεβαίωσης φορολογίας από τον Έφορο Φορολογίας για σκοπούς εφαρμογής απόφασης δικαστηρίου, η οποία εκδίδεται κατόπιν άσκησης προσφυγής, να γίνεται εντός έξι μηνών από την έκδοση της απόφασης, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι χρονικές προθεσμίες που προβλέπονται στην ισχύουσα νομοθεσία και εντός των οποίων ο Έφορος Φορολογίας δύναται να επιβάλει φορολογία με σκοπό τη διόρθωση παράλειψης επιβολής φόρου ή επιβολής χαμηλότερου ποσού φόρου.

7. Η Τεχνική Επιτροπή, η οποία συστάθηκε δυνάμει των διατάξεων του περί Λογιστικής και Δημοσιονομικής Διαχείρισης και Χρηματοοικονομικού Ελέγχου της Δημοκρατίας Νόμου, να έχει εξουσία να διαγράφει εν όλω ή εν μέρει οφειλόμενους φόρους οι οποίοι δεν καθίσταται δυνατόν να εισπραχθούν, ώστε να υπάρχει συνοχή με την πρακτική που ακολουθείται για διαγραφή άλλων οφειλόμενων ποσών προς τους οικονομικούς φορείς οι οποίοι περιλαμβάνονται στον κρατικό προϋπολογισμό.

8. Το Υπουργικό Συμβούλιο να καθορίζει τέλη για την έκδοση γνωμάτευσης από τον Έφορο Φορολογίας επί φορολογικών ζητημάτων που αφορούν άμεση φορολογία.

9. Πρόσωπο το οποίο συνεχίζει να παραλείπει να καταβάλει οφειλόμενο φόρο μετά την παρέλευση δύο μηνών από τη συμπλήρωση της τελευταίας ημέρας της ταχθείσας προθεσμίας καταβολής του οφειλόμενου φόρου να υπόκειται σε επιπλέον χρηματική επιβάρυνση ύψους 5% επί του οφειλόμενου φόρου, πέραν της χρηματικής επιβάρυνσης ύψους 5% επί του οφειλόμενου φόρου λόγω της παράλειψης του προσώπου αυτού να καταβάλει τον οφειλόμενο φόρο εντός της ταχθείσας προθεσμίας με βάση τις διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας.

Στο πλαίσιο της συζήτησης του θέματος ο Έφορος Φορολογίας δήλωσε μεταξύ άλλων ότι με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις οι πολίτες θα υποβάλλουν φορολογική δήλωση, ανεξαρτήτως εάν αυτοί φορολογούνται. Περαιτέρω, με την υποβολή φορολογικών δηλώσεων σε ηλεκτρονική μορφή και το δειγματοληπτικό έλεγχο των φορολογικών δηλώσεων για βεβαίωση φόρου, αντί του ελέγχου όλων των φορολογικών δηλώσεων, αναμένεται να μειωθεί το διοικητικό κόστος για το κράτος, καθώς και ο χρόνος εκκαθάρισης των εκκρεμουσών φορολογικών δηλώσεων.

Η Γενική Λογίστρια, η οποία παρέστη στη συζήτηση του νομοσχεδίου, δήλωσε ότι, με βάση τις διατάξεις του περί της Λογιστικής και Δημοσιονομικής Διαχείρισης και Χρηματοοικονομικού Ελέγχου της Δημοκρατίας Νόμου, η λειτουργούσα βάσει αυτού Τεχνική Επιτροπή έχει εξουσία να διαγράφει οφειλές προς το κράτος οι οποίες κρίνονται μη εισπρακτέες. Σύμφωνα με την ίδια αξιωματούχο, η εν λόγω επιτροπή έχει εξουσία να αποφασίζει τη διαγραφή συγκεκριμένων ποσών οφειλών, όχι όμως τη διαγραφή μέρους αυτών. Ως εκ τούτου, εισηγήθηκε την τροποποίηση των προνοιών του νομοσχεδίου που αφορούν στην παραχώρηση δυνατότητας στην Τεχνική Επιτροπή να διαγράφει εν όλω ή εν μέρει οφειλόμενα φορολογικά χρέη, ώστε αυτές να συνάδουν με τις εξουσίες της Τεχνικής Επιτροπής όπως αυτές καθορίζονται στη σχετική νομοθεσία.

Τέλος, η ως άνω αξιωματούχος επισήμανε ότι το Τμήμα Φορολογίας πρέπει να εξαντλεί όλα τα περιθώρια είσπραξης των οφειλόμενων φόρων, προτού αποταθεί στην Τεχνική Επιτροπή για διαγραφή τους.

Ο εκπρόσωπος του ΣΕΛΚ, χωρίς να διαφωνεί με τους σκοπούς και τις επιδιώξεις του νομοσχεδίου, εξέφρασε επιφυλάξεις για επιμέρους πρόνοιες του νομοσχεδίου και συναφώς κατέθεσε εκτενές υπόμνημα με τις απόψεις του συνδέσμου.

Ειδικότερα, ο εκπρόσωπος δήλωσε μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1. Η καθολική υποχρέωση υποβολής φορολογικής δήλωσης ηλεκτρονικά αναμένεται να επιφέρει πρακτικές δυσκολίες και ενδεχόμενο κόστος συμμόρφωσης στους πολίτες, λόγω της έλλειψης σχετικής γνώσης και απαραίτητης υποδομής των πολιτών για την ηλεκτρονική υποβολή φορολογικής δήλωσης.

2. Ο ΣΕΛΚ δε διαφωνεί με την εισήγηση για δειγματοληπτική βεβαίωση φορολογίας από τον Έφορο Φορολογίας, αντί της βεβαίωσης της φορολογίας κάθε προσώπου, και για κατάργηση της υποχρέωσης βεβαίωσης φορολογίας ευθύς μετά την πάροδο της προθεσμίας υποβολής φορολογικής δήλωσης. Ωστόσο, οι ρυθμίσεις αυτές πρέπει να τεθούν σε ισχύ ταυτόχρονα με τις ασφαλιστικές εκείνες δικλίδες οι οποίες θα παρέχουν στον Έφορο Φορολογίας τη δυνατότητα να γνωρίζει τις περιπτώσεις των φορολογικών δηλώσεων από τις οποίες θα προκύπτει επιστρεπτέος φόρος, με σκοπό να προβαίνει στη βεβαίωσή τους.

3. Οι περιορισμοί που παρουσιάζει το υφιστάμενο μηχανογραφικό σύστημα του Τμήματος Φορολογίας δεν παρέχουν τη δυνατότητα στους φορολογουμένους να ελέγχουν και να επικαιροποιούν τα στοιχεία τους σε αυτό, με αποτέλεσμα να υπάρχει το ενδεχόμενο τήρησης λανθασμένων ή μη επικαιροποιημένων στοιχείων επικοινωνίας των φορολογούμενων. Το γεγονός αυτό εγκυμονεί κινδύνους, καθώς δε θα μπορεί να επιβεβαιώνεται ότι η απλή επιστολή ή το ηλεκτρονικό μήνυμα θα φέρει την ορθή διεύθυνση και το σωστό παραλήπτη, ενώ δε θα διασφαλίζεται η παράδοση της ειδοποίησης στο ενδιαφερόμενο πρόσωπο.

Στο στάδιο της εξέτασης του νομοσχεδίου την επιτροπή απασχόλησε σωρεία ζητημάτων, τα οποία αφορούν μεταξύ άλλων στην ανάγκη:

1. παροχής στήριξης των φορολογουμένων από το Τμήμα Φορολογίας, ώστε να διευκολύνονται κατά τη διαδικασία υποβολής φορολογικής δήλωσης ηλεκτρονικά,

2. παραχώρησης μεταβατικής περιόδου στην εφαρμογή της υποχρεωτικής υποβολής φορολογικής δήλωσης ηλεκτρονικά προς αποφυγή προβλημάτων που υπάρχει ενδεχόμενο να προκύψουν,

3. καθορισμού του τρόπου εντοπισμού από το Τμήμα Φορολογίας των περιπτώσεων για τις οποίες θα προκύπτει επιστροφή φόρου, δεδομένης της μη βεβαίωσης φορολογίας για όλες ανεξαιρέτως τις φορολογικές δηλώσεις,

4. διασφάλισης τρόπων παραλαβής από τους φορολογουμένους των ειδοποιήσεων που θα αποστέλλει το Τμήμα Φορολογίας χωρίς τη χρήση συστημένης επιστολής,

5. παροχής δυνατότητας ηλεκτρονικής πληρωμής φορολογικών υποχρεώσεων.

Στη βάση των πιο πάνω ο Έφορος Φορολογίας κατέθεσε μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1. Το Τμήμα Φορολογίας θα προβεί στην εγκατάσταση σταθμών εξυπηρέτησης φορολογουμένων στα κατά τόπους επαρχιακά γραφεία του Τμήματος Φορολογίας, ώστε να παρέχει στήριξη στους φορολογούμενους οι οποίοι ενδεχομένως να αντιμετωπίζουν δυσκολίες στη συμπλήρωση της φορολογικής δήλωσης ηλεκτρονικά. Περαιτέρω, το Τμήμα Φορολογίας θα καταβάλει προσπάθειες για απλοποίηση της ηλεκτρονικής φορολογικής δήλωσης, περιορίζοντας το μέγεθός της και προβαίνοντας στην εκ των προτέρων συμπλήρωση ορισμένων στοιχείων των φορολογουμένων για τους οποίους το Τμήμα Φορολογίας διαθέτει στοιχεία.

2. Η εφαρμογή της υποχρέωσης υποβολής φορολογικής δήλωσης ηλεκτρονικά δεν αναμένεται να δημιουργήσει οποιοδήποτε πρόβλημα και ως εκ τούτου δεν κρίνεται αναγκαία η θεσμοθέτηση μεταβατικής πρόνοιας όσον αφορά την εφαρμογή των σχετικών προνοιών του νομοσχεδίου. Παρά ταύτα, δεδομένου ότι με την ψήφιση του υπό αναφορά νομοσχεδίου σε νόμο όλες οι φορολογικές δηλώσεις θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά, η προθεσμία υποβολής της φορολογικής δήλωσης θα μπορούσε να επεκταθεί μέχρι το μήνα Σεπτέμβριο εκάστου έτους για σκοπούς διευκόλυνσης των φορολογουμένων.

3. Ο φόρος εισοδήματος θα καταστεί αυτοβεβαιούμενος φόρος, με αποτέλεσμα να μην προκύπτει ανάγκη βεβαίωσης φορολογίας για κάθε φορολογούμενο από τον Έφορο Φορολογίας. Σε περίπτωση που θα προκύπτει επιστροφή φόρου, αυτό θα παρουσιάζεται στην ηλεκτρονικά υποβαλλόμενη φορολογική δήλωση και ο Έφορος Φορολογίας θα έχει το δικαίωμα διενέργειας του απαιτούμενου ελέγχου εντός έξι ετών από την υποβολή της φορολογικής δήλωσης. Συναφώς, δεν αναμένεται να προκύψει οποιοδήποτε πρόβλημα με την κατάργηση της υποχρέωσης βεβαίωσης φορολογίας για όλους τους φορολογουμένους και τη μετάβαση στη δειγματοληπτική βεβαίωση φορολογίας.

4. Η αποστολή ειδοποιήσεων με συστημένη αλληλογραφία αυξάνει το διοικητικό κόστος για το κράτος. Ως εκ τούτου, η παραχώρηση της δυνατότητας στο Τμήμα Φορολογίας να ενημερώνει το κοινό τόσο με ηλεκτρονικά μέσα όσο και με απλή επιστολή θα μειώσει το κόστος αυτό. Περαιτέρω, οι φορολογούμενοι θα έχουν τη δυνατότητα να επιβεβαιώνουν και να επικαιροποιούν τα στοιχεία επικοινωνίας, όπως και άλλα στοιχεία τους, μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος του Τμήματος Φορολογίας.

5. Η πληρωμή φορολογιών ηλεκτρονικά μέσω τραπεζών βρίσκεται στο τελικό στάδιο συζήτησης με τις τράπεζες και αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή σύντομα. Σε πρώτο στάδιο θα μπορεί να γίνεται η καταβολή του φόρου προστιθέμενης αξίας και σε μεταγενέστερο στάδιο θα επεκταθεί και στην καταβολή άλλων φορολογιών.

Σημειώνεται ότι το Υπουργείο Οικονομικών, με βάση τη διεξαχθείσα στην επιτροπή συζήτηση, προχώρησε στην κατάθεση αναθεωρημένου κειμένου νομοσχεδίου στο οποίο περιέλαβε:

1. την εισήγηση της Γενικής Λογίστριας σχετικά με τη διαγραφή των οφειλόμενων φορολογικών χρεών από την Τεχνική Επιτροπή και

2. τη δυνατότητα υποβολής ιεραρχικής προσφυγής, σε περίπτωση επιβολής διοικητικού προστίμου, στο Εφοριακό Συμβούλιο αντί στον Υπουργό Οικονομικών, ώστε οι πρόνοιες αυτού να συνάδουν με τις διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας για την υποβολή ιεραρχικής προσφυγής στο Εφοριακό Συμβούλιο εναντίον απόφασης του Εφόρου Φορολογίας σε σχέση με επιβλητέα φορολογία.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, διαμόρφωσε τις ακόλουθες θέσεις:

1. Ο αναπληρωτής πρόεδρος και το μέλος της βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού τάσσονται υπέρ της ψήφισης του νομοσχεδίου σε νόμο, όπως αυτό διαμορφώθηκε σύμφωνα με τα πιο πάνω.

2. Τα μέλη της βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις, το μέλος της βουλευτής της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος, το μέλος της βουλευτής του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ, το μέλος της βουλευτής της Συμμαχίας Πολιτών και το μέλος της βουλευτής του Κινήματος Οικολόγων-Συνεργασία Πολιτών επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν κατά τη συζήτηση του θέματος στην ολομέλεια του σώματος.

Υπό το φως των πιο πάνω, η επιτροπή με την παρούσα έκθεσή της υποβάλλει το νομοσχέδιο για λήψη τελικής απόφασης στο στάδιο της συζήτησής του από την ολομέλεια του σώματος.

 

 

 

 

21η Ιουνίου 2017

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων