Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Νομικών για το νομοσχέδιο «Ο περί Φυλακών (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 201

Παρόντες:

Σωτήρης Σαμψών, πρόεδρος Γιώργος Λουκαΐδης
Ρίκκος Μαππουρίδης Αντώνης Αντωνίου
Άριστος Δαμιανού Φειδίας Σαρίκας

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών μελέτησε το πιο πάνω νομοσχέδιο σε δύο συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 18 και 25 Νοεμβρίου 2015. Στα πλαίσια των συνεδριάσεων αυτών κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής ο Υπουργός Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως, η Αναπληρώτρια Διευθύντρια του Τμήματος Φυλακών και εκπρόσωποι της Αστυνομίας Κύπρου, του Γραφείου του Επιτρόπου Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας, του Υπουργείου Υγείας, του Υπουργείου Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων και του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού.

Σκοπός του νομοσχεδίου είναι η τροποποίηση του περί Φυλακών Νόμου [Ν.62(Ι)/ 1996], έτσι ώστε να διευρυνθούν οι περιπτώσεις στις οποίες παρέχεται η δυνατότητα στην Επιτροπή Κατάταξης, που καθιδρύεται σύμφωνα με το άρθρο 21Α του βασικού νόμου, να επιτρέπει σε κατάδικο να εκτίσει μέρος της επιβληθείσας σε αυτόν ποινής με το μέτρο του κατ’ οίκον περιορισμού με ηλεκτρονική παρακολούθηση σε συγκεκριμένο χώρο για καθορισμένη χρονική περίοδο και υπό τους όρους που καθορίζει η Επιτροπή Κατάταξης.

Ειδικότερα, με το νομοσχέδιο προβλέπονται τα ακόλουθα:

1. Η Επιτροπή Κατάταξης δύναται να επιτρέπει την έκτιση μέρους της ποινής κατάδικου με το μέτρο του κατ’ οίκον περιορισμού με ηλεκτρονική παρακολούθηση στους ακόλουθους:

α. Σε κατάδικο που έχει καταδικαστεί σε ποινή φυλάκισης μικρότερη των τεσσάρων ετών και έχει εκτίσει τουλάχιστον το ήμισυ της ποινής του για αδίκημα το οποίο δεν περιλαμβάνεται στον Πίνακα του Παραρτήματος Β του βασικού νόμου, δηλαδή, εφόσον δεν πρόκειται για:

i. ποινικά αδικήματα εναντίον των ηθών κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 144, 145, 147, 148, 149, 153, 154, 155, 158, 159, 160, 161, 171, 172 και 174 του ποινικού κώδικα,

ii. αδικήματα κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 3 και 4 του περί Βίας στην Οικογένεια (Πρόληψη και Προστασία Θυμάτων) Νόμου,

iii. αδικήματα κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 5, 6, 7, 8, 10 και 11 του περί της Καταπολέμησης της Εμπορίας και της Εκμετάλλευσης Προσώπων και της Προστασίας των Θυμάτων Νόμου.

β. Σε κατάδικο που βρίσκεται στην ανοικτή φυλακή και έχει ενταχθεί σε πρόγραμμα απεξάρτησης από τα ναρκωτικά.

γ. Σε κατάδικο που είναι ηλικίας εβδομήντα ετών και άνω.

δ. Σε κατάδικο που είναι βαριά ασθενής ή κλινήρης για όση χρονική περίοδο κρίνεται αναγκαίο βάσει της κατάστασης της υγείας του.

ε. Σε κατάδικο στον οποίο έχει παραχωρηθεί είτε άδεια χωρίς συνοδεία είτε εκπαιδευτική άδεια για τη χρονική περίοδο που διαρκεί η άδειά του.

2. Τα μέτρα που επιβάλλονται σε περίπτωση καταστροφής του συστήματος δέκτη της ηλεκτρονικής συσκευής που εφαρμόζεται στο χώρο περιορισμού του κατάδικου όπως επίσης και τα μέτρα κατά την παραβίαση των επιτρεπτών ορίων διακίνησης.

Κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου ενώπιον της επιτροπής ο Υπουργός Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως ενημέρωσε την επιτροπή ότι το μέτρο έκτισης μέρους της ποινής με το σύστημα ηλεκτρονικής παρακολούθησης, το οποίο θεσπίστηκε το 2008, εφαρμόστηκε για πρώτη φορά τον Ιανουάριο του 2014 σε επτά κατάδικους και σήμερα υπάρχει δυνατότητα εφαρμογής του μέτρου αυτού για μέχρι και πενήντα κατάδικους, ενώ με τις προτεινόμενες τροποποιήσεις καθίσταται εφικτή η εφαρμογή του σε όλες τις επαρχίες της Δημοκρατίας. Παράλληλα, επισήμανε ότι το σύστημα ηλεκτρονικής παρακολούθησης μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην επανένταξη στην κοινωνία μεγάλου αριθμού κατάδικων και ότι οι προτεινόμενες με το νομοσχέδιο πρόνοιες εντάσσονται στα πλαίσια της προσπάθειας για τον εκσυγχρονισμό του σωφρονιστικού συστήματος της Δημοκρατίας.

Η εκπρόσωπος της Αστυνομίας Κύπρου συμφώνησε με τους σκοπούς και τις επιδιώξεις του νομοσχεδίου και δήλωσε την ετοιμότητα της Αστυνομίας Κύπρου να εφαρμόσει τις πρόνοιές του.

Η Αναπληρώτρια Διευθύντρια του Τμήματος Φυλακών εξέφρασε την άποψη ότι το νομοσχέδιο θα συμβάλει θετικά στον εκσυγχρονισμό του σωφρονιστικού συστήματος και ενημέρωσε την επιτροπή ότι υπάρχουν ήδη πενήντα συσκευές ηλεκτρονικής παρακολούθησης έτοιμες για χρήση.

Οι εκπρόσωποι των Υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας και των Ιατρικών Υπηρεσιών και Υπηρεσιών Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας συμφώνησαν με τους σκοπούς και τις επιδιώξεις του νομοσχεδίου. Επιπρόσθετα, η εκπρόσωπος των Υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας εξέφρασε την άποψη ότι, εφόσον διασφαλιστεί η σωστή λειτουργία του μέτρου, αυτό αναμένεται ότι θα αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο για την επανένταξη κατάδικων στην κοινωνία.

Οι εκπρόσωποι του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού σημείωσαν ότι με την ευρύτερη εφαρμογή του εν λόγω μέτρου αναμένεται ότι θα μειωθεί και το κόστος των εκπαιδευτικών προγραμμάτων που προσφέρονται στους κατάδικους, αφού πλέον θα υπάρχει η δυνατότητα να φοιτούν σε σχολεία εκτός των φυλακών.

Η εκπρόσωπος των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας του Υπουργείου Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων συμφώνησε με τους σκοπούς και τις επιδιώξεις του νομοσχεδίου.

Η εκπρόσωπος του Γραφείου του Επιτρόπου Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα εξέφρασε την άποψη ότι οι προτεινόμενες πρόνοιες συνάδουν τόσο με τις αρχές προστασίας της ιδιωτικής ζωής όσο και με την αρχή της αναλογικότητας, όπως εκφράζονται στο Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας και στον περί Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα Νόμο.

Στο στάδιο της μελέτης των προνοιών του νομοσχεδίου την επιτροπή απασχόλησε ιδιαίτερα η προβλεπόμενη σε αυτό εξαίρεση, σύμφωνα με την οποία δεν επιτρέπεται η εφαρμογή του μέτρου της έκτισης μέρους της ποινής με κατ’ οίκον περιορισμό σε κατάδικους που έχουν καταδικαστεί σε ποινή φυλάκισης μικρότερη των τεσσάρων ετών και έχουν εκτίσει τουλάχιστο το ήμισυ της ποινής τους, αν το αδίκημα για το οποίο καταδικάστηκαν περιλαμβάνεται στα αδικήματα που προβλέπονται στον Πίνακα του Παραρτήματος Β του βασικού νόμου και ειδικότερα:

1. η προσθήκη της ίδιας εξαίρεσης σε κατάδικους για τους οποίους, με βάση τις προτεινόμενες πρόνοιες, θα επιτρέπεται η εφαρμογή του εν λόγω μέτρου, επειδή είναι ηλικίας εβδομήντα ετών και άνω, και

2. η προσθήκη στον Πίνακα του Παραρτήματος Β των αδικημάτων εναντίον ανηλίκων που περιλαμβάνονται στο Μέρος ΙΙ του περί της Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Σεξουαλικής Κακοποίησης, της Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης Παιδιών και της Παιδικής Πορνογραφίας Νόμου [Ν.91(Ι)/2014].

Η επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη τη σοβαρότητα των αδικημάτων που περιλαμβάνονται στον Πίνακα του Παραρτήματος Β και ειδικότερα των αδικημάτων που περιλαμβάνονται στο Μέρος ΙΙ του περί της Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Σεξουαλικής Κακοποίησης, της Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης Παιδιών και της Παιδικής Πορνογραφίας Νόμου, αποφάσισε να διαμορφώσει το κείμενο του νομοσχεδίου, έτσι ώστε:

1. η Επιτροπή Κατάταξης να δύναται να επιτρέπει σε κατάδικο που έχει ηλικία εβδομήντα ετών και άνω να εκτίσει μέρος της επιβληθείσας σ’ αυτόν ποινής με το μέτρο του κατ’ οίκον περιορισμού μόνο αν αυτός έχει καταδικαστεί για αδίκημα άλλο από τα αδικήματα που απαριθμούνται στον Πίνακα του Παραρτήματος Β του βασικού νόμου·

2. στον Πίνακα του Παραρτήματος Β του βασικού νόμου να προστεθούν τα αδικήματα που προβλέπονται στο Μέρος ΙΙ του περί της Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Σεξουαλικής Κακοποίησης, της Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης Παιδιών και της Παιδικής Πορνογραφίας Νόμου.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών, λαμβάνοντας υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, διαμόρφωσε τις ακόλουθες θέσεις:

1. Ο πρόεδρος και το μέλος της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού και το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ εισηγούνται στη Βουλή την ψήφιση του νομοσχεδίου σε νόμο, όπως αυτό έχει διαμορφωθεί στη βάση των πιο πάνω.

2. Τα μέλη της επιτροπής βουλευτές των κοινοβουλευτικών ομάδων ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις και του Δημοκρατικού Κόμματος επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν επί των προνοιών του νομοσχεδίου κατά τη συζήτησή του ενώπιον της ολομέλειας του σώματος.

Υπό το φως των πιο πάνω θέσεών της, η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών υποβάλλει την παρούσα έκθεση στην ολομέλεια της Βουλής για λήψη τελικής απόφασης. Σημειώνεται ότι, σε περίπτωση ψήφισης του νομοσχεδίου σε νόμο, πρέπει να τροποποιηθεί ο τίτλος του, ώστε να αναφέρεται ως «Ο περί Φυλακών (Τροποποιητικός) Νόμος του 2015».

 

 

8 Δεκεμβρίου 2015

 

 

 

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων