Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών και Προϋπολογισμού για τα νομοσχέδια που αναφέρονται στο επισυνημμένο παράρτημα

Παρόντες:

Νικόλας Παπαδόπουλος, πρόεδρος Γιάννος Λαμάρης
Άγγελος Βότσης Πάμπος Παπαγεωργίου
Πρόδρομος Προδρόμου Νίκος Νικολαΐδης
Μάριος Μαυρίδης Γιώργος Περδίκης
Μαρία Κυριακού Μη μέλος της επιτροπής:
Σταύρος Ευαγόρου Αβέρωφ Νεοφύτου

\

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού μελέτησε τα νομοσχέδια του επισυνημμένου παραρτήματος σε συνεδρία της, που πραγματοποιήθηκε στις 7 Ιουλίου 2015. Στη συνεδρίαση αυτή κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ο γενικός διευθυντής του Υπουργείου Οικονομικών και εκπρόσωποι του ίδιου υπουργείου, ο Έφορος Φορολογίας και εκπρόσωποι του Συνδέσμου Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου (ΣΕΛΚ) και του Παγκύπριου Δικηγορικού Συλλόγου.

Σκοπός των προτεινόμενων νομοσχεδίων, τα οποία προωθούνται στα πλαίσια ευρύτερης φορολογικής μεταρρύθμισης, είναι ο εκσυγχρονισμός του νομοθετικού πλαισίου που διέπει τη φορολόγηση φυσικών και νομικών προσώπων με απώτερο στόχο τη βελτίωση συγκεκριμένων υφιστάμενων φορολογικών προνοιών.

Σκοπός του πρώτου νομοσχεδίου όπως αυτό κατατέθηκε από την εκτελεστική εξουσία είναι η τροποποίηση του βασικού νόμου, ώστε να ισχύουν τα ακόλουθα:

1. Να υπόκειται σε φόρο εισοδήματος οποιαδήποτε επιχειρηματική δραστηριότητα διενεργείται αναφορικά με τους φυσικούς πόρους εντός των χωρικών υδάτων της Κύπρου.

2. Να διευκρινιστεί ότι τα εισπρακτέα ενοίκια από αρχές τοπικής αυτοδιοίκησης υπόκεινται σε φόρο εισοδήματος, ώστε να υπάρχει ίση μεταχείριση μεταξύ των προσώπων που δραστηριοποιούνται στον τομέα της μίσθωσης ακίνητης ιδιοκτησίας.

3. Να μεταφερθούν οι Οδηγίες 2015/121/ΕΕ και 2014/86/ΕΕ, οι οποίες τροποποιούν την Οδηγία 2011/96/ΕΕ σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς το οποίο ισχύει για τις μητρικές και τις θυγατρικές εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών, με σκοπό να απαγορεύεται σε μητρικές εταιρείες να επωφελούνται από τη φορολογική απαλλαγή των διανεμόμενων κερδών που έχουν λάβει, στο βαθμό που τα κέρδη αυτά εκπίπτουν από το φόρο για τη θυγατρική της μητρικής εταιρείας.

4. Να καταργηθεί σταδιακά μέχρι το έτος 2020 η απαλλαγή ύψους 20% -με μέγιστο ποσό τις €8.550- του μισθού ατόμου το οποίο ήταν μη κάτοικος Κύπρου πριν από την έναρξη της εργοδότησής του, που είχε εισαχθεί ως μερική αποζημίωση για τους αλλοδαπούς υπαλλήλους εταιρειών διεθνών δραστηριοτήτων λόγω της κατάργησης της φορολογίας με μειωμένους συντελεστές στα πλαίσια της φορολογικής μεταρρύθμισης που έγινε το 2002 και της οποίας η διατήρηση δεν κρίνεται πλέον ωφέλιμη, με περίληψη μεταβατικών διατάξεων για τα άτομα που έχουν ήδη κατοχυρώσει τη σχετική απαλλαγή.

5. Να επεκταθεί η περίοδος παραχώρησης της απαλλαγής ύψους 50% της αμοιβής ατόμου το οποίο ήταν μη κάτοικος της Δημοκρατίας από την εργοδότησή του στη Δημοκρατία, όταν το εισόδημα αυτό υπερβαίνει τις 100.000 ετησίως, και να εισαχθούν διευκρινιστικές πρόνοιες, καθώς και πρόνοιες για περιορισμό τυχόν εκμετάλλευσης του κινήτρου αυτού.

6. Να απαλλάσσονται από τη φορολογία τα κέρδη και να μην εκπίπτουν οι ζημιές που προέρχονται από συναλλαγματικές διαφορές, με εξαίρεση τις συναλλαγματικές διαφορές από εμπορία συναλλάγματος, και να παραχωρηθεί επιπλέον το δικαίωμα ανέκκλητης επιλογής για τη φορολόγηση ή έκπτωση των μη πραγματοποιηθεισών συναλλαγματικών διαφορών από εμπορία συναλλάγματος.

7. Να διευκρινιστεί το ύψος της ζημιάς από την εκμετάλλευση άυλων περιουσιακών στοιχείων που μπορεί να συμψηφιστεί με άλλα εισοδήματα ή να μεταφερθεί σε επόμενα έτη με παρόμοιο τρόπο που περιορίζονται τα κέρδη από τέτοια εκμετάλλευση, δηλαδή σε ποσοστό ύψους 80%.

8 Να παραχωρείται στις επιχειρήσεις έκπτωση επί των νέων κεφαλαίων που εισάγονται και κρατούνται στην επιχείρηση, ώστε να ενθαρρυνθεί η χρηματοδότηση των επιχειρήσεων με την εισαγωγή νέων κεφαλαίων σε αντικατάσταση του δανεισμού.

9. Να επεκταθεί η παραχώρηση της αυξημένης έκπτωσης ύψους 20% ετησίως για όλα τα μηχανήματα και εγκαταστάσεις, καθώς και της αυξημένης έκπτωσης ύψους 7% ετησίως για τα βιομηχανικά και ξενοδοχειακά κτίρια που αποκτούνται κατά τη διάρκεια των φορολογικών ετών 2015 και 2016.

10. Να εναρμονιστεί η νομοθεσία σε σχέση με το συμψηφισμό ζημιών συγκροτήματος με σχετικές αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.

11. Να αρθεί η ασάφεια που υπάρχει στο νόμο ως αποτέλεσμα της οποίας δεν παραχωρούνται οι εκπτώσεις για ασφάλιστρα ή συνεισφορές σε ασφαλιστική εταιρεία για σχέδιο σύνταξης ή σχέδιο ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, αφού δεν έχουν ετοιμαστεί και εγκριθεί σχετικοί κανονισμοί. Με την προτεινόμενη τροποποίηση τα εν λόγω σχέδια θα εγκρίνονται από τον Έφορο Φορολογίας και θα παραχωρούνται οι εκπτώσεις για τις συνεισφορές των εργαζομένων και των εργοδοτών.

12. Να αρθεί η στρέβλωση αναφορικά με τον ειδικό τρόπο φορολόγησης της σύνταξης χηρείας στις περιπτώσεις που, αν η σύνταξη χηρείας φορολογούνταν όπως τα άλλα εισοδήματα, θα προέκυπτε χαμηλότερος φόρος.

13. Να δοθούν εξουσίες στον Έφορο Φορολογίας αναφορικά με την αναδιοργάνωση εταιρειών, ώστε να μπορεί να θέτει όρους στην αναδιοργάνωση, έτσι που να εμποδιστεί η κατάχρηση των προνοιών του νόμου οι οποίες στοχεύουν στη φοροαποφυγή αντί στη βελτίωση της λειτουργίας των εταιρειών.

14 Να εισαχθεί πρόνοια, ώστε στις περιπτώσεις αύξησης των κερδών επιχείρησης με την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 33 του βασικού νόμου αναφορικά με τις σχέσεις ή συναλλαγές της με άλλη επιχείρηση που ασκείται στη Δημοκρατία να παραχωρείται στην άλλη εταιρεία αντίστοιχη έκπτωση, τηρουμένων των προνοιών του νόμου, ως η έκπτωση αυτή να ήταν πραγματική δαπάνη.

15. Να περιληφθούν οι εταιρείες που ιδρύονται σύμφωνα με το πολωνικό, ρουμανικό και βουλγαρικό δίκαιο στον κατάλογο των εταιρειών για τις οποίες εφαρμόζονται οι Οδηγίες του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορούν τον τομέα φορολογίας.

Σκοπός του δεύτερου νομοσχεδίου όπως αυτό κατατέθηκε από την εκτελεστική εξουσία είναι η τροποποίηση του βασικού νόμου, ώστε να ισχύουν τα ακόλουθα:

1. Να υπάγονται σε φορολογία έκτακτης αμυντικής εισφοράς άτομα τα οποία είναι φορολογικοί κάτοικοι της Δημοκρατίας και έχουν την κατοικία (domicile) τους στη Δημοκρατία.

2. Να παρέχεται η δυνατότητα στο διευθυντή να αντιμετωπίσει τη φοροαποφυγή που επιτυγχάνεται με την παρεμβολή άλλων εταιρειών χωρίς ουσιαστικό εμπορικό ή οικονομικό σκοπό μεταξύ ατόμου και της εταιρείας η οποία πραγματοποιεί κέρδη με κύριο σκοπό τη μείωση ή/και αναβολή της καταβολής της έκτακτης αμυντικής εισφοράς.

Σκοπός του τρίτου νομοσχεδίου όπως αυτό κατατέθηκε από την εκτελεστική εξουσία είναι η τροποποίηση του βασικού νόμου, ώστε να ισχύουν τα ακόλουθα:

1. Να εναρμονιστούν οι πρόνοιες για επιστροφή προσωρινού φόρου που καταβλήθηκε πέραν του ορθού ποσού που τελικά προκύπτει με τις γενικές πρόνοιες για επιστροφή φόρου που καταβλήθηκε πέραν του ορθού ποσού, είτε μέσω παρακράτησης είτε άλλως πως.

2. Να ενισχυθεί η είσπραξη της αυτοφορολογίας από εταιρείες και αυτοεργαζομένους στην περίπτωση που, ενώ υπάρχει οφειλόμενος φόρος σύμφωνα με την υποβληθείσα δήλωση, αποφεύγεται η καταβολή αυτού μέχρι την έκδοση βεβαίωσης από τον Έφορο Φορολογίας.

Σκοπός του τέταρτου νομοσχεδίου όπως αυτό κατατέθηκε από την εκτελεστική εξουσία είναι η τροποποίηση του βασικού νόμου, ώστε να ισχύουν τα ακόλουθα:

1. Να φορολογούνται με φόρο κεφαλαιουχικών κερδών τα κέρδη που προκύπτουν από την πώληση μετοχών εταιρειών οι οποίες έμμεσα κατέχουν ακίνητη ιδιοκτησία που βρίσκεται στη Δημοκρατία μέσω της συμμετοχής τους άμεσα ή έμμεσα σε εταιρεία η οποία κατέχει την ακίνητη ιδιοκτησία.

2. Να φορολογούνται με φόρο κεφαλαιουχικών κερδών τα κέρδη που προκύπτουν από την πώληση μετοχών εταιρειών οι οποίες άμεσα ή έμμεσα κατέχουν ακίνητη ιδιοκτησία που βρίσκεται στη Δημοκρατία στις περιπτώσεις που το κέρδος από την πώληση των μετοχών αυτών ενδέχεται να είναι αποτέλεσμα εμπορικής δραστηριότητας και για το λόγο αυτό να απαλλάσσεται από τη φορολογία φόρου εισοδήματος.

3. Να διευκρινιστεί ότι, σε περίπτωση διάθεσης μετοχών εταιρείας, το προϊόν διάθεσης υπολογίζεται αποκλειστικά με βάση την ακίνητη ιδιοκτησία της εταιρείας και των εταιρειών στις οποίες άμεσα ή έμμεσα συμμετέχει.

4. Να λογίζεται ως τίμημα πώλησης το ποσό της αγοραίας αξίας της ιδιοκτησίας κατά την ημερομηνία της διάθεσης, όπως αυτή υπολογίζεται από τον Έφορο Φορολογίας, στην περίπτωση πώλησης μεταξύ συνδεδεμένων προσώπων, κατά την οποία ως προϊόν διάθεσης δηλώνεται ποσό το οποίο είναι μικρότερο από την αγοραία αξία της ιδιοκτησίας.

5. Να μην υπόκειται σε φόρο κεφαλαιουχικών κερδών η διάθεση γης με οικοδομή η οποία αποκτήθηκε κατά τη χρονική περίοδο από την έναρξη της ισχύος του προτεινόμενου νόμου μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2016.

Στα πλαίσια της συζήτησης των υπό αναφορά νομοσχεδίων, ο γενικός διευθυντής του Υπουργείου Οικονομικών, αναλύοντας ειδικότερα τους σκοπούς και τις επιδιώξεις αυτών, ανέφερε ότι το υπουργείο σε συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα έχει καταλήξει μετά από μελέτη στις προτεινόμενες νομοθετικές ρυθμίσεις, οι οποίες εκτιμάται ότι θα ενισχύσουν την ανταγωνιστική θέση της Κύπρου ως χρηματοοικονομικού κέντρου υπηρεσιών και θα συμβάλουν στην απόκτηση συγκριτικών πλεονεκτημάτων έναντι άλλων χωρών, τονίζοντας τη σημασία της ψήφισής τους σε νόμους το ταχύτερο δυνατόν. Τη θέση αυτή υιοθέτησαν τόσο οι εκπρόσωποι του ΣΕΛΚ όσο και του Παγκύπριου Δικηγορικού Συλλόγου, οι οποίοι εξέφρασαν τη σύμφωνη γνώμη τους αναφορικά με τις προτεινόμενες νομοθετικές ρυθμίσεις.

Ειδικότερα, αναφορικά με το πρώτο νομοσχέδιο, σύμφωνα με τα όσα δήλωσε ο ίδιος αξιωματούχος, αλλά και με τα στοιχεία που κατατέθηκαν ενώπιον της επιτροπής, αυτό έχει ετοιμαστεί λαμβάνοντας υπόψη τους περιορισμούς και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο τομέας των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, καθώς και τις υποχρεώσεις της Δημοκρατίας έναντι διεθνών συμφωνιών, συμβάσεων και κανονισμών και για την ετοιμασία του έχουν ληφθεί νομικές γνωματεύσεις από εξειδικευμένους εμπειρογνώμονες του εξωτερικού, οι οποίοι εξειδικεύονται σε φορολογικά θέματα που σχετίζονται με τον Κώδικα Δεοντολογίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Φορολογία των Επιχειρήσεων (Code of Conduct on Business Taxation of EU law), αλλά και με τους Κανόνες Κρατικών Ενισχύσεων (State Aid Rules). Επιπρόσθετα, δήλωσε ότι οι προτεινόμενες με το πρώτο νομοσχέδιο νομοθετικές ρυθμίσεις συνάδουν και με τις πρωτοβουλίες που προωθεί ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης.

Αναφορικά με το δεύτερο νομοσχέδιο, σύμφωνα με τα στοιχεία που κατατέθηκαν ενώπιον της επιτροπής, με τις προτεινόμενες νομοθετικές ρυθμίσεις εισάγονται κίνητρα για την προσέλκυση και εγκατάσταση εταιρειών διεθνών δραστηριοτήτων, καθώς και των μετόχων τους στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Ειδικότερα, επιδιώκεται η προσέλκυση ξένων προσώπων υψηλού βιοτικού επιπέδου, τα οποία θα επιλέξουν την Κύπρο ως φορολογική τους έδρα, με άμεσα και έμμεσα οφέλη για την οικονομία του τόπου, παρέχοντας ως ουσιαστικό κίνητρο την απαλλαγή των φορολογικών υποχρεώσεων που προκύπτουν για σκοπούς έκτακτης εισφοράς για την άμυνα.

Περαιτέρω, με το εν λόγω νομοσχέδιο σκοπείται η ενθάρρυνση αλλοδαπών υπηκόων να χρησιμοποιούν την Κύπρο ως βάση των δραστηριοτήτων τους, μεταφέροντας την έδρα των επιχειρήσεών τους και δημιουργώντας πραγματική δομή στη χώρα, ενώ παράλληλα παρέχονται κίνητρα σε Κυπρίους υπηκόους που διαμένουν μόνιμα στο εξωτερικό επί σειρά ετών να επιλέξουν ως μόνιμη κατοικία (domicile) την Κυπριακή Δημοκρατία.

Η επιλογή της Κύπρου ως μόνιμης φορολογικής κατοικίας των αλλοδαπών υπηκόων και των Κυπρίων υπηκόων που διαμένουν μόνιμα στο εξωτερικό επί σειρά ετών θα έχει ως αποτέλεσμα το παγκόσμιο εισόδημά τους (global income) να υπόκειται σε φορολογία εισοδήματος στη Δημοκρατία, γεγονός που θα ενισχύσει άμεσα τα φορολογικά έσοδα του κράτους.

Κατά τη συζήτηση των υπό αναφορά νομοσχεδίων, λαμβανομένων υπόψη τόσο των στενών χρονικών περιθωρίων που παρέχονται στην επιτροπή λόγω της λήξης της τρέχουσας συνόδου όσο και του επείγοντος του όλου θέματος για τους λόγους που περιγράφονται πιο πάνω, η επιτροπή, σε συνεννόηση με τους αρμόδιους κυβερνητικούς και άλλους εμπλεκόμενους φορείς, αποφάσισε όπως στο παρόν στάδιο προωθηθούν προς ψήφιση ορισμένες εκ των προνοιών των προτεινόμενων νόμων, οι οποίες κρίνονται ως ιδιαίτερα σημαντικές και επωφελείς για την κυπριακή οικονομία.

Σημειώνεται ότι όσες εκ των προτεινόμενων νομοθετικών ρυθμίσεων δεν προωθούνται στο παρόν στάδιο στην ολομέλεια του σώματος προς ψήφιση παραμένουν σε εκκρεμότητα ενώπιον της επιτροπής για μελέτη σε μεταγενέστερο χρόνο.

Συναφώς, η επιτροπή ζήτησε από το αρμόδιο υπουργείο όπως κατατεθούν ενώπιόν της αναθεωρημένα κείμενα σχεδίων νόμου στα οποία να περιλαμβάνονται μόνο συγκεκριμένες νομοθετικές ρυθμίσεις. Ειδικότερα, η επιτροπή αποφάσισε τα εξής:

1. Αναφορικά με το πρώτο νομοσχέδιο, στο παρόν στάδιο να προωθηθούν προς ψήφιση μόνο πρόνοιες με τις οποίες παρέχονται απαλλαγές, εκπτώσεις, δυνατότητες συμψηφισμού ζημιών και μεταφοράς σε επόμενα έτη, καθώς και άρσης των στρεβλώσεων που παρατηρήθηκαν σε σχέση με τον τρόπο φορολόγησης της σύνταξης χηρείας.

2. Αναφορικά με το δεύτερο νομοσχέδιο, να προωθηθεί προς ψήφιση στην ολομέλεια του σώματος όπως αυτό κατατέθηκε στη Βουλή των Αντιπροσώπων από την εκτελεστική εξουσία.

3. Αναφορικά με το τρίτο νομοσχέδιο, να προωθηθεί προς ψήφιση μόνο η πρόνοια που αφορά την επιστροφή καταβληθέντος καθ’ υπερβολή ποσού, όταν πρόσωπο αποδείξει ότι αναφορικά με οποιοδήποτε φορολογικό έτος κατέβαλε προσωρινό φόρο που υπερβαίνει το ορθό ποσό του φόρου που αυτό όφειλε να καταβάλει.

4. Αναφορικά με το τέταρτο νομοσχέδιο, να προωθηθεί προς ψήφιση μόνο η πρόνοια σύμφωνα με την οποία δε θα υπόκειται σε φόρο κεφαλαιουχικών κερδών η διάθεση γης με οικοδομή η οποία αποκτήθηκε κατά τη χρονική περίοδο από την έναρξη της ισχύος του υπό ψήφιση νόμου μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2016.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, επιφυλάχθηκε να τοποθετηθεί επί των αναθεωρημένων σύμφωνα με τα πιο πάνω νομοσχεδίων κατά τη συζήτησή τους στην ολομέλεια του σώματος.

 

7 Ιουλίου 2015

 

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

1. Ο περί Φορολογίας του Εισοδήματος (Τροποποιητικός) Νόμος του 2015.
2. Ο περί Εκτάκτου Εισφοράς για την Άμυνα της Δημοκρατίας (Τροποποιητικός) Νόμος του 2015.
3. Ο περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 2015.
4. Ο περί Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 2015.

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων