Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Γεωργίας και Φυσικών Πόρων για την πρόταση νόμου «Ο περί Τροφίμων (Έλεγχος και Πώληση) (Τροποποιητικός) Νόμος του 2014»

Παρόντες:

Γιαννάκης Γαβριήλ, πρόεδρος Σοφοκλής Φυττής
Αντρέας Καυκαλιάς Νίκος Νικολαΐδης
Κυριάκος Χατζηγιάννης  

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Γεωργίας και Φυσικών Πόρων μελέτησε την πιο πάνω πρόταση νόμου, η οποία κατατέθηκε στη Βουλή από το μέλος της επιτροπής βουλευτή κ. Κυριάκο Χατζηγιάννη εκ μέρους της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού, σε σειρά συνεδριάσεών της, που πραγματοποιήθηκαν στο διάστημα από το Μάρτιο και μέχρι το Νοέμβριο του 2014. Στα πλαίσια της εξέτασης της πρότασης νόμου παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής εκπρόσωποι των Υγειονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Υγείας, του Υπουργείου Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας, του Κυπριακού Οργανισμού Τουρισμού (ΚΟΤ), του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης, του Κυπριακού Οργανισμού Προώθησης Ποιότητας (ΚΟΠΠ), ο πρόεδρος της Συλλογικής Εταιρείας Κυπριακών Ελαιοκομικών Προϊόντων Λτδ (ΣΕΚΕΠ), ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ιδιοκτητών Ελαιοτριβείων Κύπρου, καθώς και εκπρόσωποι του ΚΕΒΕ, του Παγκύπριου Συνδέσμου Ξενοδόχων (ΠΑΣΥΞΕ), του Συνδέσμου Τουριστικών Επιχειρήσεων Κύπρου (ΣΤΕΚ), του Παγκύπριου Συνδέσμου Ιδιοκτητών Κέντρων Αναψυχής (ΠΑΣΙΚΑ), του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών, της Παγκύπριας Ένωσης Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής και των αγροτικών οργανώσεων ΠΕΚ, ΕΚΑ, Νέα Αγροτική Κίνηση”, “Παναγροτικός Σύνδεσμος και Ευρωαγροτικός”.

Σκοπός της πρότασης νόμου είναι η ρύθμιση της διάθεσης ελαιολάδου σε εστιατόρια, καφενεία και ξενοδοχειακές μονάδες, έτσι ώστε να καταστεί υποχρεωτική η τήρηση συγκεκριμένων κανόνων συσκευασίας και σήμανσής του, προκειμένου να αποφεύγεται η παραπλάνηση των καταναλωτών με τη χρήση συσκευασίας που δε συνάδει με το περιεχόμενό της.

Ειδικότερα, η πρόταση νόμου επιδιώκει την αποτελεσματικότερη εφαρμογή του άρθρου 8 της πράξης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο «Κανονισμός (ΕΚ) αρ. 178/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 28ης Ιανουαρίου 2002 για τον καθορισμό των γενικών αρχών και απαιτήσεων της νομοθεσίας για τα τρόφιμα, για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων και για τον καθορισμό διαδικασιών σε θέματα ασφαλείας τροφίμων» και της πράξης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο «Εκτελεστικός Κανονισμός (ΕΕ) αρ. 29/2012 της Επιτροπής της 13ης Ιανουαρίου 2012 για τα πρότυπα της εμπορίας του ελαιολάδου». Περαιτέρω, η πρόταση νόμου εισηγείται να επιτρέπεται η δωρεάν προσφορά ή/και διάθεση ελαιολάδου από τις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης αποκλειστικά σε συσκευασία όπου:

1. είναι αδύνατη η πρόσμειξη του περιεχομένου της με άλλο περιεχόμενο ή η επαναχρησιμοποίησή της μετά την εξάντληση του περιεχομένου αυτής και

2. αναγράφονται ευκρινώς τα χαρακτηριστικά του περιεχομένου στην ετικέτα της εν λόγω συσκευασίας.

Σύμφωνα με τον εισηγητή της πρότασης νόμου, οι προτεινόμενες τροποποιήσεις είναι σημαντικές τόσο για τη στήριξη των παραγωγών όσο και του ελαιολάδου ως γνήσιου κυπριακού προϊόντος. Συναφώς, υποστήριξε ο ίδιος, η ψήφιση της πρότασης νόμου θα συμβάλει στην καταπολέμηση της νοθείας που παρατηρείται στη διάθεση του ελαιολάδου και κατά συνέπεια στην προστασία του καταναλωτή και στην εν γένει βελτίωση του τουριστικού προϊόντος.

Περαιτέρω, ο ίδιος δήλωσε ότι η ισχύς του υπό εξέταση νόμου προτείνεται να αρχίσει τρεις μήνες μετά τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας, ώστε να παρασχεθεί ο απαιτούμενος χρόνος στους εμπλεκόμενους φορείς να προσαρμοστούν με τις απαιτήσεις των προτεινόμενων τροποποιήσεων. Επιπρόσθετα, ο ίδιος ανέφερε ότι οι πρόνοιες της πρότασης νόμου είναι συμβατές με το κοινοτικό κεκτημένο, καθώς αυτό παρέχει τη διακριτική εξουσία στο κάθε κράτος μέλος να λάβει μέτρα κατά την κρίση του για τη διασφάλιση της ποιότητας του ελαιολάδου και την προστασία των καταναλωτών.

Στα πλαίσια της εξέτασης της πρότασης νόμου από την επιτροπή ο εκπρόσωπος των Υγειονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Υγείας εξέφρασε τη σύμφωνη γνώμη του με την προτεινόμενη ρύθμιση της διάθεσης ελαιολάδου από τις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης, αφού, όπως δήλωσε, αυτή θα συμβάλει στην καταπολέμηση της νοθείας. Ειδικότερα, ανέφερε ότι οι Υγειονομικές Υπηρεσίες ασκούν τακτικούς δειγματοληπτικούς ελέγχους στα υποστατικά των εν λόγω επιχειρήσεων και, παρότι ορισμένες εξ αυτών προσφέρουν ελαιόλαδο σύμφωνα με τις ενδεδειγμένες προδιαγραφές, υπάρχουν άλλες επιχειρήσεις που προσφέρουν ελαιόλαδο νοθευμένο με σπορέλαιο ή καθαρό σπορέλαιο. Συναφώς, ο ίδιος δήλωσε ότι είναι πρακτικά δύσκολος ο σχετικός έλεγχος, ενώ ο έλεγχος που ασκείται στις κουζίνες των επιχειρήσεων είναι αποτελεσματικός. Τέλος, υποστήριξε ότι η προτεινόμενη ρύθμιση θα βοηθήσει τις Υγειονομικές Υπηρεσίες στην άσκηση αποτελεσματικότερου ελέγχου και γενικά στην καλύτερη εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας.

Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού συμφώνησε με τη φιλοσοφία των προτεινόμενων τροποποιήσεων, εκφράζοντας όμως επιφυλάξεις αναφορικά με προβλήματα που ενδεχομένως να προκύψουν κατά την πρακτική εφαρμογή τους.

Οι εκπρόσωποι του ΚΟΠΠ και του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης συμφώνησαν με τους σκοπούς και τις επιδιώξεις της πρότασης νόμου. Παράλληλα όμως επισήμαναν πως οι προτεινόμενες τροποποιήσεις πρέπει να γνωστοποιηθούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, πριν αυτές προωθηθούν ενώπιον της ολομέλειας της Βουλής για ψήφιση, δυνάμει της πράξης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο «Οδηγία 2006/96/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 22ας Ιουνίου 1998 για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών και των κανόνων σχετικά με τις υπηρεσίες της κοινωνίας των πληροφοριών».

Ο πρόεδρος της ΣΕΚΕΠ και ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ιδιοκτητών Ελαιοτριβείων Κύπρου δήλωσαν ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις αποτελούν πάγιο αίτημά τους και διασφαλίζουν τη δημόσια υγεία. Ειδικότερα, υποστήριξαν ότι οι επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης οφείλουν να προσφέρουν προϊόντα για την ποιότητα των οποίων ο καταναλωτής να είναι πλήρως ενήμερος, υποχρέωση όμως που καταστρατηγείται λόγω κενών της ισχύουσας νομοθεσίας. Περαιτέρω, οι ίδιοι επισήμαναν ότι, παρ’ όλο που το κοινοτικό κεκτημένο δεν περιλαμβάνει τις προτεινόμενες τροποποιήσεις, χώρες που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή ελαιολάδου, όπως η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Ιταλία, έχουν υιοθετήσει ανάλογες τροποποιήσεις στην εθνική τους νομοθεσία.

Οι εκπρόσωποι του KΕΒΕ, του ΠΑΣΥΞΕ, του ΣΤΕΚ και του ΠΑΣΙΚΑ, αν και τόνισαν ότι είναι κατηγορηματικά εναντίον της νοθείας και υπέρ της χρήσης γνήσιων κυπριακών προϊόντων όπως το ελαιόλαδο, εξέφρασαν τη διαφωνία τους με την πρόταση νόμου, αναφέροντας μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1. Η πρακτική εφαρμογή των προτεινόμενων τροποποιήσεων αναμένεται να παρουσιάσει τεχνικές δυσκολίες και θα επιφέρει μεγαλύτερο κόστος στις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης, με αποτέλεσμα αυτό το κόστος να μετακυλιστεί στους καταναλωτές. Περαιτέρω, υποστήριξαν ότι, σε περίπτωση ψήφισης της πρότασης νόμου, η έναρξη της ισχύος της πρέπει να μετατεθεί έπειτα από ένα χρόνο.

2. Η λήψη περιοριστικών μέτρων στη διάθεση του ελαιολάδου έχει εξεταστεί στο παρελθόν από την ΕΕ, όμως η εν λόγω προσπάθεια εγκαταλείφθηκε, γιατί μεταξύ άλλων θα προκαλούσε αύξηση του κόστους για τις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης, αλλά και αύξηση του περιβαλλοντικού κόστους από τη χρήση συσκευασιών που δεν μπορεί να επαναχρησιμοποιηθούν.

3. Η νοθεία στη χρήση ελαιολάδου πρέπει να καταπολεμηθεί με πιο συστηματικούς και αυστηρότερους ελέγχους από τις αρμόδιες υπηρεσίες, αλλά και με παραδειγματικές τιμωρίες εναντίον αυτών που παρανομούν.

4. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις αναμένεται να επιφέρουν αύξηση στην τιμή του ελαιολάδου και κατά συνέπεια να λειτουργήσουν ανασταλτικά στη χρήση ελαιολάδου.

5. Σύμφωνα με τις πρόνοιες του Κανονισμού 178/2002, οποιαδήποτε περιοριστικά μέτρα πρέπει να λαμβάνονται κατόπιν ανάλυσης των κινδύνων, η οποία να δικαιολογεί τη λήψη τέτοιων μέτρων, έτσι ώστε να μην παρεισφρέουν αδικαιολόγητοι φραγμοί στην ελεύθερη κυκλοφορία των ειδών διατροφής. Συναφώς, υποστήριξαν ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις δε συνοδεύονται από τη σχετική ανάλυση των κινδύνων και ως εκ τούτου αντιβαίνουν στο κοινοτικό κεκτημένο.

Σημειώνεται ότι ο ΠΑΣΥΞΕ και ο ΠΑΣΙΚΑ κατέθεσαν στην επιτροπή σχετικά γραπτά υπομνήματα με τις θέσεις τους.

Οι εκπρόσωποι του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών, της Παγκύπριας Ένωσης Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής και των αγροτικών οργανώσεων ΠΕΚ, ΕΚΑ, “Νέα Αγροτική Κίνηση”, “Παναγροτικός Σύνδεσμος” και “Ευρωαγροτικός” συμφώνησαν με τους σκοπούς και τις επιδιώξεις της πρότασης νόμου, αφού, όπως υποστήριξαν, η ψήφισή της θα έχει παράπλευρα οφέλη για το τουριστικό προϊόν της Κύπρου και για τις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης, παρά το οποιοδήποτε κόστος προκύψει για αυτές ή τα όποια προβλήματα παρατηρηθούν κατά την πρακτική εφαρμογή της πρότασης νόμου. Περαιτέρω, με την ευκαιρία αυτή υποστήριξαν την ανάγκη για εντατικοποίηση των σχετικών ελέγχων από τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Ο εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας επισήμανε ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις πρέπει να κοινοποιηθούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ώστε να εξασφαλιστεί η απαραίτητη έγκρισή της, πριν αυτές προωθηθούν ενώπιον της ολομέλειας της Βουλής για ψήφιση. Περαιτέρω, ο ίδιος εκπρόσωπος υπέβαλε σειρά παρατηρήσεων σχετικά με νομοτεχνικά ζητήματα και με τη συμβατότητα της πρότασης νόμου με το σύνταγμα και το κοινοτικό δίκαιο, αναφέροντας μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1. Οι πρόνοιες της πρότασης νόμου δεν αποσκοπούν στην αποτελεσματικότερη εφαρμογή του Κανονισμού 29/2012 και ως εκ τούτου οποιαδήποτε επίκλησή του στο κείμενο της πρότασης νόμου ενδεχομένως να δημιουργήσει πρόβλημα συμβατότητας με το κοινοτικό δίκαιο.

2. Πέραν της επίκλησης του άρθρου 8 του Κανονισμού 178/2002, πρέπει να περιληφθεί αναφορά στο προοίμιο της πρότασης νόμου για τους λόγους που προτείνονται οι σχετικοί περιορισμοί, έτσι ώστε οι πρόνοιες της πρότασης νόμου να είναι νομικά πιο ασφαλείς.

3. Η ερμηνεία του όρου “πώληση” όπως αυτή περιλαμβάνεται στην ισχύουσα νομοθεσία δε συνάδει με το σκοπό που επιδιώκει η πρόταση νόμου, καθώς αυτή, πέραν της δωρεάν προσφοράς ή διάθεσης, περιλαμβάνει και την κατοχή προς πώληση, την προσφορά προς πώληση, την έκθεση προς πώληση και τη διαφήμιση προς πώληση. Ως εκ τούτου, ο ίδιος εισηγήθηκε όπως η ερμηνεία του εν λόγω όρου στην πρόταση νόμου περιοριστεί αναλόγως.

4. Ο ορισμός του όρου “επιχείρηση τροφίμων” όπως αυτός περιλαμβάνεται στην πρόταση νόμου, ενώ αναφέρεται γενικά σε επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης, ταυτόχρονα εστιάζει σε εστιατόρια, καφενεία και ξενοδοχειακές μονάδες. Κατά συνέπεια, δήλωσε ο ίδιος, αν δεν τεκμηριωθούν επαρκώς οι λόγοι διάκρισης μεταξύ των εν λόγω επιχειρήσεων, ενδεχομένως να υφίσταται παραβίαση της αρχής της ισότητας.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Γεωργίας και Φυσικών Πόρων, αφού έλαβε υπόψη όλα τα πιο πάνω, αποφάσισε όπως επιφέρει στο κείμενο της πρότασης νόμου επιμέρους τροποποιήσεις, με σκοπό τόσο τη διασαφήνιση των προνοιών της όσο και τη βελτίωσή τους από νομοτεχνικής άποψης. Ακολούθως, αναθεωρημένο κείμενο στάλθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για παρατηρήσεις, η οποία σε μεταγενέστερο στάδιο απάντησε ότι δε φέρει ένσταση στις προτεινόμενες ρυθμίσεις.

Στο στάδιο της περαιτέρω εξέτασης της πρότασης νόμου από την επιτροπή μέλη της εξέφρασαν τις επιφυλάξεις τους ως προς το κατά πόσο οι προτεινόμενες τροποποιήσεις ενδέχεται να αποκλείσουν από την αγορά τους μεμονωμένους παραγωγούς ελαιολάδου, οι οποίοι δε θα έχουν τη δυνατότητα να συσκευάσουν οι ίδιοι το εν λόγω προϊόν. Ακολούθως, η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Γεωργίας και Φυσικών Πόρων, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη παροχής ικανού χρονικού διαστήματος για προσαρμογή των εμπλεκομένων στις νέες ρυθμίσεις, καθώς και την ανάγκη όπως αυτές τεθούν σε εφαρμογή πριν από την έναρξη της νέας τουριστικής περιόδου του 2015, αποφάσισε όπως τροποποιήσει περαιτέρω το κείμενο της πρότασης νόμου, έτσι ώστε η έναρξη της ισχύος της να μετατεθεί την 1η Απριλίου 2015, αντί τρεις μήνες μετά από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Γεωργίας και Φυσικών Πόρων, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, διαμόρφωσε τις πιο κάτω θέσεις:

1. Ο πρόεδρος και το μέλος της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις και το μέλος της βουλευτής του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν επί των προνοιών της πρότασης νόμου όπως αυτή τελικά διαμορφώθηκε κατά τη συζήτησή της ενώπιον της ολομέλειας του σώματος.

2. Το μέλος της επιτροπής βουλευτής της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού και το μέλος της βουλευτής της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος δήλωσαν ότι υιοθετούν τις πρόνοιες της πρότασης νόμου όπως αυτή διαμορφώθηκε και εισηγούνται στη Βουλή την ψήφισή της σε νόμο.

Υπό το φως των πιο πάνω, η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Γεωργίας και Φυσικών Πόρων υποβάλλει την παρούσα έκθεσή της στην ολομέλεια της Βουλής για συζήτηση και λήψη τελικής απόφασης.

25 Νοεμβρίου 2014

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων