Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών για το νομοσχέδιο «Ο περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 2014»

Παρόντες:

Γιάννος Λαμάρης, πρόεδρος Νίκος Νουρής
Στέλλα Μισιαούλη Δημητρίου Αθηνά Κυριακίδου
Χρίστος Μέσης Φειδίας Σαρίκας
Ανδρέας Κυπριανού Δημήτρης Συλλούρης

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εσωτερικών μελέτησε το πιο πάνω νομοσχέδιο σε δύο συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 26 Ιουνίου και στις 3 Ιουλίου 2014. Στα πλαίσια των συνεδριάσεων αυτών κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής εκπρόσωποι του Υπουργείου Εσωτερικών, η διευθύντρια του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης και εκπρόσωπος της Υπηρεσίας Ασύλου του ίδιου υπουργείου, εκπρόσωποι του Υπουργείου Οικονομικών, του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας, του Τμήματος Εργασιακών Σχέσεων, του Τμήματος Εργασίας, των Υπηρεσιών Κοινωνικών Ασφαλίσεων και των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας του Υπουργείου Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων του ίδιου υπουργείου, του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού, του Υπουργείου Υγείας, του Γραφείου της Γενικής Λογίστριας της Δημοκρατίας και της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας. Το Γραφείο του Γενικού Ελεγκτή της Δημοκρατίας, παρʼ όλο που κλήθηκε, δεν εκπροσωπήθηκε στις συνεδρίες της επιτροπής.

Σκοπός του νομοσχεδίου είναι η τροποποίηση του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου για την εναρμόνισή του με την Οδηγία 2011/98/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Δεκεμβρίου 2011 σχετικά με ενιαία διαδικασία υποβολής αίτησης για τη χορήγηση στους υπηκόους τρίτων χωρών ενιαίας άδειας διαμονής και εργασίας στην επικράτεια κράτους μέλους και σχετικά με κοινό σύνολο δικαιωμάτων των εργαζομένων από τρίτες χώρες που διαμένουν νομίμως σε κράτος μέλος.

Επιπρόσθετα, με το υπό αναφορά νομοσχέδιο σκοπείται η τροποποίηση της βασικής νομοθεσίας για την αποτελεσματική εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1030/2002 του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2002, για την καθιέρωση αδειών διαµονής ενιαίου τύπου για τους υπηκόους τρίτων χωρών, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον Κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 380/2008 του Συμβουλίου, της 18ης Απριλίου 2008, καθώς και της Απόφασης της Επιτροπής C(2002)3069, της 14ης Αυγούστου 2002, σχετικά με την καθιέρωση των τεχνικών προδιαγραφών για τις άδειες διαμονής ενιαίου τύπου για τους υπηκόους τρίτων χωρών, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την Απόφαση της Επιτροπής C(2013)6178, της 30ής Σεπτεμβρίου 2013.

Παράλληλα, με σχετική πρόνοια του ίδιου νομοσχεδίου αναθεωρείται η ερμηνεία του όρου “εικονικός γάμος”, που προβλέπεται στην υπό τροποποίηση βασική νομοθεσία, ώστε να θεωρείται εικονικός ο γάμος που τελέστηκε μεταξύ πολίτη της Δημοκρατίας ή αλλοδαπού που διαμένει μόνιμα στη Δημοκρατία με αλλοδαπό, με αποκλειστικό σκοπό την είσοδο ή την παραμονή του τελευταίου στη Δημοκρατία, αντί να θεωρείται ως εικονικός ο γάμος μεταξύ των εν λόγω προσώπων, με στόχο να επιτύχουν την είσοδο και παραμονή τους στη Δημοκρατία, όπως ισχύει σήμερα. Η εν λόγω τροποποίηση στοχεύει στη διευκόλυνση της άσκησης ποινικής δίωξης προσώπων που τελούν εικονικό γάμο.

Ειδικότερα, με τον προτεινόμενο νόμο, για σκοπούς εναρμόνισης της υπό τροποποίηση βασικής νομοθεσίας με το κοινοτικό κεκτημένο, προβλέπονται μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1. Καθορίζεται η διαδικασία υποβολής αίτησης και η συναφής διαδικασία χορήγησης, τροποποίησης ή ανάκλησης ενιαίας άδειας η οποία θα επιτρέπει στους υπηκόους τρίτων χωρών να εισέρχονται και να διαμένουν στις ελεγχόμενες από την κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές για σκοπούς πρόσβασής τους στην αγορά εργασίας.

2. Προβλέπεται κοινή δέσμη δικαιωμάτων για τους εργαζομένους που προέρχονται από τρίτες χώρες και διαμένουν νόμιμα στις αναφερόμενες πιο πάνω περιοχές, έτσι ώστε αυτοί να απολαύουν ίσης μεταχείρισης με τους πολίτες της Δημοκρατίας, όσον αφορά ορισμένα δικαιώματα τα οποία επιφυλάσσει το κυπριακό δίκαιο στους ημεδαπούς.

3. Ρυθμίζεται η έκδοση αδειών διαμονής σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 380/2008 και η λήψη και η διαχείριση βιομετρικών στοιχείων, περιλαμβανομένων των δακτυλικών αποτυπωμάτων.

4. Προβλέπεται ο έλεγχος των πιο πάνω αναφερόμενων βιομετρικών στοιχείων για σκοπούς ταυτοποίησης από τις κυπριακές και τις αλλοδαπές αρχές σύμφωνα με την πιο πάνω αναφερόμενη Απόφαση C(2002)3069.

5. Εισάγονται τέλη για όλες τις περιπτώσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της Οδηγίας 2011/98/ΕΕ.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που κατατέθηκαν στην επιτροπή από τη διευθύντρια του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης, η θέσπιση της υπό αναφορά Οδηγίας κρίθηκε αναγκαία για την καθιέρωση ενιαίας διαδικασίας υποβολής αίτησης για τη χορήγηση στους υπηκόους τρίτων χωρών ενιαίας άδειας διαμονής και εργασίας με την έκδοση μίας μόνο διοικητικής πράξης, με απώτερο στόχο την απλούστευση και την εναρμόνιση των κανόνων που εφαρμόζονται επί του παρόντος στα κράτη μέλη, καθώς και τη διευκόλυνση του ελέγχου της νομιμότητας της διαμονής και της απασχόλησης των εν λόγω προσώπων. Για τον καθορισμό των προτεινόμενων τελών, σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, λήφθηκαν υπόψη το διοικητικό κόστος και κατ’ επέκταση το δημοσιονομικό κόστος για το κράτος, που θα επιφέρουν οι προτεινόμενες με το νομοσχέδιο ρυθμίσεις, η δυσμενής οικονομική θέση της Κύπρου και οι σχετικές συστάσεις της τρόικας, για να παραμείνουν σταθερά τα έσοδα του κράτους, καθώς και το ύψος της δαπάνης που αφορά την εισαγωγή, εγκατάσταση και λειτουργία συστήματος έκδοσης αδειών διαμονής ενιαίου τύπου με βιομετρικά στοιχεία. Όπως επίσης επισημαίνεται στα εν λόγω στοιχεία, τα τέλη που θα επιβάλλονται για τις περιπτώσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της Οδηγίας 2011/98/ΕΕ έχουν τύχει της έγκρισης της Τεχνικής Επιτροπής Καθορισμού και Αναθεώρησης Τελών και Δικαιωμάτων.

Στο στάδιο της μελέτης του νομοσχεδίου από την επιτροπή διαπιστώθηκε από τα μέλη της ότι η προτεινόμενη αναθεώρηση της ερμηνείας του όρου “εικονικός γάμος” χρήζει περαιτέρω μελέτης από αυτήν, στα πλαίσια εξέτασης συνολικής και ολοκληρωμένης νομοθετικής ρύθμισης για την αντιμετώπιση των ευκαιριακών και εικονικών γάμων μεταξύ Κυπρίων πολιτών και αλλοδαπών.

Συναφώς, η επιτροπή αποφάσισε στο παρόν στάδιο να περιοριστεί στην εξέταση των εναρμονιστικών προνοιών του νομοσχεδίου, γι’ αυτό και το Τμήμα Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης κατέθεσε αναθεωρημένο κείμενό του, ώστε αυτό να διαλαμβάνει μόνο τις εν λόγω πρόνοιες. Παράλληλα, στο εν λόγω αναθεωρημένο κείμενο προβλέπεται η εισαγωγή στην υπό τροποποίηση βασική νομοθεσία μεταβατικών προνοιών αναφορικά με τις άδειες και τα πιστοποιητικά που έχουν εκδοθεί και τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί δυνάμει της ισχύουσας βασικής νομοθεσίας και των εκδιδόμενων με βάση αυτήν κανονισμών, καθώς και σε σχέση με τις εκκρεμούσες αιτήσεις για απόκτηση ή ανανέωση άδειας διαμονής. Επιπρόσθετα, περιλήφθηκαν σε αυτό επιπρόσθετες τροποποιήσεις, με σκοπό τη βελτίωση της διατύπωσης των προνοιών του.

Στα πλαίσια της συζήτησης των εναρμονιστικών προνοιών του νομοσχεδίου, την επιτροπή απασχόλησε ιδιαίτερα το ύψος των τελών που θα επιβάλλονται για την υποβολή αίτησης, την εξέταση και την έκδοση ή/και την ανανέωση άδειας εισόδου και άδειας προσωρινής διαμονής και απασχόλησης στη Δημοκρατία, γι’ αυτό και ζητήθηκαν από τους κυβερνητικούς αρμοδίους περαιτέρω διευκρινίσεις.

Σε σχέση με το υπό αναφορά θέμα, η διευθύντρια του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης κατέθεσε στην επιτροπή στοιχεία για το ύψος των αντίστοιχων τελών που καταβάλλονται σήμερα για κάθε κατηγορία υπηκόων τρίτων χωρών για τους οποίους από τούδε και στο εξής θα εκδίδεται ενιαία άδεια, καθώς και συγκριτικά στοιχεία αναφορικά με τα αντίστοιχα τέλη που επιβάλλονται σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Επιπρόσθετα, η ίδια διευκρίνισε στην επιτροπή ότι το κατά περίπτωση προβλεπόμενο τέλος αναφορικά με την ανανέωση της άδειας προσωρινής διαμονής και απασχόλησης, πολλαπλασιασμένο με τον αριθμό των ετών που αφορά η εν λόγω άδεια, προκαταβάλλεται από τους ενδιαφερομένους στο στάδιο της υποβολής της σχετικής αίτησης για έκδοση ενιαίας άδειας, προκειμένου να τους χορηγηθεί η άδεια για τη συνολική περίοδο που θα παραμείνουν στις ελεγχόμενες από την κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές.

Ο εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας διατύπωσε στην επιτροπή τις επιφυλάξεις του σε σχέση με το ύψος των προτεινόμενων τελών. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον ίδιο, τα προτεινόμενα τέλη δυνατό να είναι ασύμβατα με τις διατάξεις του άρθρου 10 της Οδηγίας 2011/98/ΕΕ, που προβλέπει ότι ο καθορισμός τυχόν επιβαλλόμενων τελών πρέπει να βασίζεται στην αρχή της αναλογικότητας και της κοστοστρέφειας, ώστε το επιβαλλόμενο τέλος να καλύπτει μόνο το κόστος για την παρεχόμενη υπηρεσία.

Όλες οι πλευρές που κλήθηκαν και παρευρέθηκαν στην επιτροπή συμφώνησαν με τους σκοπούς και τις επιδιώξεις των προνοιών του νομοσχεδίου τις οποίες η επιτροπή αποφάσισε να μελετήσει στο παρόν στάδιο.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εσωτερικών, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, κατά πλειοψηφία του προέδρου και των μελών της βουλευτών των κοινοβουλευτικών ομάδων ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις και του Δημοκρατικού Συναγερμού, καθώς και του μέλους της βουλευτή του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ και του μέλους της βουλευτή του Ευρωπαϊκού Κόμματος, υιοθετεί τους σκοπούς και τις επιδιώξεις του νομοσχεδίου όπως αυτό αναθεωρήθηκε από την εκτελεστική εξουσία και εισηγείται στη Βουλή την ψήφισή του σε νόμο.

Το μέλος της επιτροπής βουλευτής της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος δήλωσε ότι η κοινοβουλευτική του ομάδα θα τοποθετηθεί επί των προνοιών του αναθεωρημένου κειμένου του νομοσχεδίου κατά τη συζήτησή του ενώπιον της ολομέλειας της Βουλής.

 

8 Ιουλίου 2014

 

 

 

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων