Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών και Προϋπολογισμού για το νομοσχέδιο «Ο περί Φορολογίας Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 201

Παρόντες:

Νικόλας Παπαδόπουλος, πρόεδρος Γιώργος Περδίκης
Άγγελος Βότσης Μη μέλη της επιτροπής:
Αβέρωφ Νεοφύτου Κυριάκος Χατζηγιάννης
Μάριος Μαυρίδης Γιώργος Βαρνάβα
Πρόδρομος Προδρόμου Ρούλα Μαυρονικόλα
Σταύρος Ευαγόρου Δημήτρης Συλλούρης
Νίκος Νικολαΐδης Ζαχαρίας Κουλίας

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού μελέτησε το πιο πάνω νομοσχέδιο σε συνεδρία της, που πραγματοποιήθηκε στις 26 Απριλίου 2013. Στη συνεδρίαση της επιτροπής κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ο Υπουργός Οικονομικών, ο Υπουργός Εσωτερικών, εκπρόσωποι του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, του ΚΕΒΕ, της ΟΕΒ, της ΠΟΒΕΚ, του Συνδέσμου Τραπεζών Κύπρου, του Συνδέσμου Κτηματομεσιτών Επιχειρηματιών Κύπρου, του Κυπριακού Συνδέσμου Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΚΣΙΑ), του Παγκύπριου Συνδέσμου Ξενοδόχων (ΠΑΣΥΞΕ), του Συνδέσμου Τουριστικών Επιχειρήσεων Κύπρου (ΣΤΕΚ), του Παγκύπριου Συνδέσμου Μικρών Επιχειρήσεων και Αυτοεργοδοτουμένων (ΠΑΣΥΜΕ), του Παγκύπριου Συνδέσμου Επιχειρηματιών Ανάπτυξης Γης και Οικοδομών, του Κυπριακού Οργανισμού Προώθησης Επενδύσεων (CIPA), της Διεθνούς Ομοσπονδίας Κτηματικών Επαγγελμάτων [International Real Estate Federation (Cyprus Chapter) (FIABCI)], του Συνδέσμου Επιστημόνων Εκτιμητών και Συμβούλων Ακινήτων Κύπρου και του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών.

Σκοπός του νόμου που προτείνεται είναι η τροποποίηση του περί Φορολογίας Ακινήτου Ιδιοκτησίας Νόμου, ώστε η φορολόγηση της ακίνητης ιδιοκτησίας να τύχει μεταρρύθμισης.

Σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση που συνοδεύει το υπό αναφορά νομοσχέδιο, με την ολοκλήρωση της συμφωνίας μεταξύ της Δημοκρατίας, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου ετοιμάστηκε το Μνημόνιο Συναντίληψης, στο οποίο περιλαμβάνεται σειρά μέτρων που πρέπει να προωθηθούν άμεσα για έγκριση και ψήφιση πριν από την εκταμίευση της πρώτης δόσης για οικονομική στήριξη του κράτους.

Συναφώς, στα πιο πάνω μέτρα περιλαμβάνεται μεταξύ άλλων και το μέτρο της μεταρρύθμισης του φορολογικού πλαισίου της ακίνητης ιδιοκτησίας στη βάση:

1. τροποποίησης των φορολογικών συντελεστών της ακίνητης ιδιοκτησίας ή/και

2. τροποποίησης της αξίας κάθε κλίμακας ή/και

3. επικαιροποίησης των αξιών μέσω της εφαρμογής του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ) που αφορά την περίοδο 1980-2012.

Ειδικότερα, με το υπό αναφορά νομοσχέδιο προτείνεται η κατάργηση του αφορολόγητου ποσού στο φόρο ακίνητης ιδιοκτησίας και η επιβολή φόρου για το φορολογικό έτος 2013 εφ’ όλης της ακίνητης ιδιοκτησίας που βρίσκεται στη Δημοκρατία, επί της αξίας της ακίνητης ιδιοκτησίας, σε τιμές 1ης Ιανουαρίου 1980, κάθε ιδιοκτήτη ως ακολούθως:

1. Για κάθε ευρώ από €1 μέχρι €40.000: με συντελεστή 6,0 με ελάχιστο φόρο €75.

2. Για κάθε ευρώ από €40.001 μέχρι €120.000: με συντελεστή 8,0‰.

3. Για κάθε ευρώ πάνω από €120.001 μέχρι €170.000: με συντελεστή 9,0.

4. Για κάθε ευρώ πάνω από €170.001 μέχρι €300.000: με συντελεστή 1,1%.

5. Για κάθε ευρώ πάνω από €300.001 μέχρι €500.000: με συντελεστή 1,3%.

6. Για κάθε ευρώ πάνω από €500.001 μέχρι €800.000: με συντελεστή 1,5%.

7. Για κάθε ευρώ πάνω από €800.001 μέχρι €3.000.000: με συντελεστή 1,7%.

8. Για κάθε ευρώ από €3.000.001: με συντελεστή 1,9%.

Σημειώνεται ότι στον προτεινόμενο νόμο περιλαμβάνεται επίσης πρόνοια για επιβολή χρηματικής επιβάρυνσης ποσού ύψους που αντιστοιχεί σε ποσοστό 20% του οφειλόμενου φόρου, στις περιπτώσεις που πρόσωπο παραλείπει να καταβάλει τον οφειλόμενο φόρο μέχρι την προκαθορισμένη προθεσμία, η οποία είναι η 30ή Σεπτεμβρίου κάθε έτους.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που κατατέθηκαν στην επιτροπή, με την εφαρμογή του προτεινόμενου μέτρου το κράτος πρέπει να αντλήσει επιπρόσθετα €75 εκατομ. σε σχέση με τα έσοδα που προέκυψαν από την εν λόγω φορολογία κατά το 2012, τα οποία ανήλθαν στα €23,4 εκατομ., δηλαδή τα συνολικά έσοδα από τη φορολόγηση της ακίνητης ιδιοκτησίας πρέπει να ανέλθουν για το έτος 2013 στα €98,5 εκατομ. Παρόλα αυτά, η τρόικα, στις 22 Απριλίου 2013, λαμβάνοντας υπόψη της ότι το εμπειρικό ποσοστό μη συμμόρφωσης σε τέτοιες φορολογίες ανέρχεται σε 30% επί των συνολικών αναμενόμενων εσόδων, απαίτησε όπως τα προβλεπόμενα έσοδα από την εν λόγω φορολογία ανέλθουν τουλάχιστον στα €130 εκατομ., ώστε η πραγματική απόδοση του φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας να ανέλθει περίπου στα €100 εκατομ.

Στα πλαίσια της συζήτησης του θέματος, ο Υπουργός Οικονομικών δήλωσε ότι, παρόλο που ο προτεινόμενος νόμος δεν προωθεί σε ικανοποιητικό βαθμό το στόχο για δίκαιη και αποτελεσματική φορολόγηση της ακίνητης ιδιοκτησίας κατά τρόπο που να μην πλήττεται η αναπτυξιακή προοπτική της οικονομίας, η προώθησή του σε νόμο αποτελεί δέσμευση στη βάση του Μνημονίου Συναντίληψης και προϋπόθεση για την εκταμίευση της πρώτης δόσης της οικονομικής βοήθειας.

Όπως ο ίδιος αξιωματούχος δήλωσε, το προτεινόμενο μέτρο κρίνεται βελτιωμένο σε σχέση με τις αρχικές προτάσεις φορολόγησης που τέθηκαν ενώπιον της κυβέρνησης, λαμβανομένων υπόψη των στενών χρονοδιαγραμμάτων που είχε στη διάθεσή της για λήψη τελικής απόφασης, ώστε να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις της τρόικας για εξεύρεση των απαραίτητων πόρων.

Σύμφωνα με τον ίδιο κυβερνητικό αρμόδιο, η κυβέρνηση, αναγνωρίζοντας ότι το παρόν νομοσχέδιο δυνατόν να ενισχύει τη στρέβλωση που δημιουργούσε μέχρι σήμερα η υφιστάμενη νομοθεσία, αποφάσισε όπως μελετήσει περαιτέρω το φορολογικό πλαίσιο της ακίνητης ιδιοκτησίας και επανέλθει ενώπιον της Βουλής με νέα πρόταση, προτού ο φόρος επί της ακίνητης ιδιοκτησίας καταστεί πληρωτέος. Η περαιτέρω μελέτη, όπως σημείωσε, στοχεύει στην επανεξέταση και επικαιροποίηση της βάσης δεδομένων στην οποία επιβάλλεται ο φόρος ακίνητης ιδιοκτησίας, ώστε αυτή να διευρυνθεί, με σκοπό το βάρος της φορολογίας να καταμεριστεί σε περισσότερους φορολογουμένους, ώστε να μειωθεί το μέρος της συνεισφοράς τους.

Ο Υπουργός Εσωτερικών, προσθέτοντας στα πιο πάνω, δήλωσε ότι, πέραν της διεύρυνσης της φορολογικής βάσης, η ολοκλήρωση της καταγραφής και επανεκτίμησης της ακίνητης ιδιοκτησίας, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του 2014, θα αποτελέσει σταθμό για την ορθότερη επιβολή της φορολογίας ακίνητης ιδιοκτησίας.

Στα πλαίσια της συζήτησης του θέματος, οι επηρεαζόμενοι φορείς εξέφρασαν την αντίθεσή τους, καθώς και τις επιφυλάξεις τους σε σχέση με τον προτεινόμενο νόμο και τόνισαν ότι η προτεινόμενη φορολογία θα πλήξει σε πολύ μεγάλο βαθμό τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τουριστικό και κατασκευαστικό τομέα, καθώς και τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και τους ενυπόθηκους οφειλέτες.

Συναφώς, όλοι οι πιο πάνω φορείς υπέβαλαν σειρά εισηγήσεων τόσο επί των προνοιών του νομοσχεδίου όσο και επί της φιλοσοφίας της επιβολής φορολογίας επί της ακίνητης ιδιοκτησίας, οι οποίες συνοψίζονται ως ακολούθως:

1. Παραχώρηση έκπτωσης επί της επιβληθείσας φορολογίας, στις περιπτώσεις που φορολογούμενοι προβούν σε αποπληρωμή της φορολογίας πριν από την προκαθορισμένη ημερομηνία.

2. Εξαίρεση της πρώτης κατοικίας από την προτεινόμενη φορολογία.

3. Εξαίρεση των κατοικιών με αξία που ανέρχεται μέχρι τα €100.000.

4. Μετάθεση της ημερομηνίας καταβολής της φορολογίας ακίνητης ιδιοκτησίας για το Δεκέμβριο του 2013, σε περίπτωση που το κράτος δεν κατορθώσει να ολοκληρώσει μέσα στο χρονικό περιθώριο την επικαιροποίηση της ακίνητης ιδιοκτησίας.

5. Καταβολή της φορολογίας από τον αγοραστή ακίνητης ιδιοκτησίας κατά τη στιγμή που παραλαμβάνει το ακίνητο, στις περιπτώσεις που υπάρχει κατατεθειμένο έγγραφο στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, αλλά δεν έχει μεταβιβαστεί ο τίτλος ιδιοκτησίας στον αγοραστή.

6. Εφαρμογή της ίδιας διαδικασίας που εφαρμόστηκε για το έτος 2012 για την επιβολή και είσπραξη του φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας και για το έτος 2013, καθώς και επιπρόσθετη επιβολή εφάπαξ φορολογίας, ώστε να αντληθούν οι απαραίτητοι πόροι που προβλέπονται στο μνημόνιο, η οποία μπορεί να εφαρμοστεί βραχυπρόθεσμα μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας επικαιροποίησης των τιμών των ακινήτων.

7. Επιβολή ενιαίας φορολογίας πάνω στην ακίνητη ιδιοκτησία που να περιλαμβάνει όλες τις επιβαρύνσεις που αφορούν το ακίνητο και να εισπράττεται από το κράτος στο στάδιο της χρήσης του ακινήτου και ανάλογη κατανομή των εσόδων.

8. Φορολόγηση της ακίνητης ιδιοκτησίας και όχι των ιδιοκτητών.

Ο εκπρόσωπος του CIPA δήλωσε ότι το νομοσχέδιο κρίνεται δίκαιο και δε φαίνεται να επηρεάζει σε ανησυχητικό βαθμό τους ξένους επενδυτές που διατηρούν κατοικίες ή άλλη ακίνητη ιδιοκτησία στην Κύπρο, λαμβάνοντας υπόψη ότι ανταγωνίστριες χώρες της Κύπρου επιβάλλουν πολύ υψηλότερη φορολογία ακίνητης ιδιοκτησίας σε σχέση με αυτήν που καλείται να ψηφίσει η Βουλή.

Μέλη της επιτροπής, λαμβάνοντας υπόψη τις θέσεις των κυβερνητικών αξιωματούχων, καθώς και των παρευρισκομένων, εξέφρασαν τις ανησυχίες τους σε σχέση με την φιλοσοφία του προτεινόμενου νόμου. Ειδικότερα, μέλη της επιτροπής εξέφρασαν την άποψη ότι, σε περίπτωση εφαρμογής του προτεινόμενου νόμου, πέρα από το γεγονός ότι θα δημιουργηθούν στρεβλώσεις και αδικίες, ο στόχος για ανάπτυξη της οικονομίας ενδεχομένως να μην καταστεί εφικτός εξαιτίας του βάρους που θα κληθεί να αναλάβει ο τουριστικός και κατασκευαστικός τομέας σε σχέση με την εν λόγω φορολόγηση. Επιπρόσθετα, επεσήμαναν ότι η ακίνητη ιδιοκτησία που χρησιμοποιείται ως εργαλείο για την προώθηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας, όπως γίνεται στους υπό αναφορά τομείς της οικονομίας, δεν πρέπει να υπόκειται σε φορολογία ακίνητης ιδιοκτησίας.

Παράλληλα, μέλη της επιτροπής εξέφρασαν την έντονη διαφωνία τους με το γεγονός ότι το ποσό που επιδιώκεται να αντληθεί από τη φορολογία αυτή έχει ανέλθει στα €75 εκατομ. από τα €69 εκατομ. που είχαν αρχικά τεθεί ως στόχος, ώστε να καλυφθεί η δαπάνη για την επαναπρόσληψη αριθμού ωρομίσθιων υπαλλήλων, αφού η εξοικονόμηση από τη μείωση των απολαβών των δημόσιων υπαλλήλων και των υπαλλήλων του ευρύτερου δημόσιου τομέα δεν επαρκεί για την επαναπρόσληψη του συνολικού αριθμού των ωρομίσθιων που εργοδοτούνταν το 2012.

Επιπροσθέτως των πιο πάνω, μέλη της επιτροπής τόνισαν ότι από τις πρόνοιες του νομοσχεδίου πρέπει να εξαιρεθεί η πρώτη κατοικία, ώστε να προστατευθούν τα χαμηλά εισοδηματικά στρώματα και οι ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, όπως οι συνταξιούχοι και οι πρόσφυγες. Τόνισαν επίσης ότι η προτεινόμενη χρηματική επιβάρυνση σε ποσοστό είκοσι τοις εκατόν (20%), η οποία είναι επιπρόσθετη άλλων ισχυουσών επιβαρύνσεων και διοικητικών προστίμων, προσβάλλει την αρχή της αναλογικότητας, με ενδεχόμενο, σε περίπτωση προσφυγής στη δικαιοσύνη, ο υπό ψήφιση νόμος να τίθεται εν αμφιβόλω.

Τέλος, επεσήμαναν ότι με το υπό συζήτηση νομοσχέδιο ο κάθε συνιδιοκτήτης ακίνητης ιδιοκτησίας επιβαρύνεται ξεχωριστά με το ίδιο ποσοστό φορολογίας και όχι αναλογικά σε σχέση με το μερίδιό του στην ιδιοκτησία, όπως σχετικά προέβλεπαν προηγούμενα νομοσχέδια που είχαν κατατεθεί ενώπιον της Βουλής σε προηγούμενο χρόνο.

Συναφώς, η επιτροπή, στη βάση όλων των πιο πάνω επιφυλάξεων, εισηγήθηκε στην εκτελεστική εξουσία να επανέλθει στη Βουλή με νέα πρόταση και αναθεωρημένο κείμενο σχεδίου νόμου νομοτεχνικά ελεγμένο από το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας το αργότερο μέχρι την καθορισθείσα ημερομηνία συζήτησης του υπό αναφορά νομοσχεδίου στην ολομέλεια του σώματος.

Υπό το φως των πιο πάνω, η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού επιφυλάσσεται να τοποθετηθεί επί του θέματος κατά τη συζήτησή του στην ολομέλεια του σώματος.

 

29 Απριλίου 2013

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων