Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών και Προϋπολογισμού για τα νομοσχέδια «Ο περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων (Τροποποιητικός) (Αρ.5) Νόμος του 2012» και «Ο περί Χορήγησης Κοινωνικής Σύνταξης (Τροποποιητικός) Νόμος του 2012»

Παρόντες:

Νικόλας Παπαδόπουλος, πρόεδρος Λευτέρης Χριστοφόρου
Άγγελος Βότσης Χρήστος Στυλιανίδης
Αβέρωφ Νεοφύτου Κυριάκος Χατζηγιάννης
Μάριος Μαυρίδης Γιώργος Λουκαΐδης
Χάρης Γεωργιάδης Αδάμος Αδάμου
Γιάννος Λαμάρης Χρίστος Μέσης
Πάμπος Παπαγεωργίου Αθηνά Κυριακίδου
Νίκος Νικολαΐδης Γιώργος Βαρνάβα
Γιώργος Περδίκης Ρούλα Μαυρονικόλα
Μη μέλη της επιτροπής: Δημήτρης Συλλούρης
Ιωνάς Νικολάου Ζαχαρίας Κουλίας

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού μελέτησε τα πιο πάνω νομοσχέδια σε δύο συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 7 και 10 Δεκεμβρίου 2012. Σημειώνεται ότι στις συνεδρίες αυτές συζητήθηκε το σύνολο των νομοθετικών ρυθμίσεων που κατέθεσε η κυβέρνηση στα πλαίσια της υιοθέτησης των δημοσιονομικών μέτρων εξυγίανσης που εμπίπτουν στην καταρχήν συμφωνία με την τρόικα. Στις δύο αυτές συνεδρίες κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ο Υπουργός Οικονομικών, άλλοι εκπρόσωποι της εκτελεστικής εξουσίας, καθώς και εκπρόσωποι του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας και των ενδιαφερόμενων οργανώσεων, επιμελητηρίων ή συντεχνιών, για να εκφράσουν τις απόψεις τους, ανάλογα με το υπό συζήτηση θέμα που τους αφορούσε.

Σκοπός του πρώτου νόμου που προτείνεται είναι η τροποποίηση του περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων Νόμου, έτσι ώστε να μεταρρυθμιστούν οι διατάξεις του σχετικά με:

1. το ύψος της σύνταξης γήρατος στην περίπτωση που αυτή αρχίζει να καταβάλλεται πριν από το 65ο έτος της ηλικίας,

2. τις συντάξεις γήρατος, ανικανότητας και αναπηρίας που καταβάλλονται για την εξαρτώμενη σύζυγο στην περίπτωση που αυτή εργάζεται,

3. τις απαιτούμενες πληρωμένες εισφορές για απόκτηση δικαιώματος σε σύνταξη γήρατος,

4. την καταβολή του βοηθήματος γάμου,

5. το ύψους του βοηθήματος κηδείας,

6. το ύψος του επιδόματος μητρότητας,

7. την αναπροσαρμογή των συντάξεων και

8. την αναπροσαρμογή του ποσοστού εισφοράς στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων από τους εργοδότες και τους εργοδοτουμένους.

Σκοπός του δεύτερου νόμου που προτείνεται είναι η τροποποίηση του περί Χορήγησης Κοινωνικής Σύνταξης Νόμου, έτσι ώστε για την περίοδο 2013-2016 να μην αναπροσαρμοστεί το ύψος της κοινωνικής σύνταξης κατ’ αναλογία των όσων θα ισχύσουν και για τις συντάξεις που καταβάλλονται από το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων.

Σύμφωνα με την εισηγητική και αιτιολογική έκθεση που συνοδεύουν το πρώτο υπό αναφορά νομοσχέδιο προβλέπονται μεταξύ άλλων οι ακόλουθες τροποποιήσεις στην ισχύουσα νομοθεσία:

1. Διαμορφώνεται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία ασφαλισμένο πρόσωπο δικαιούται σύνταξη γήρατος από το 63ο έτος της ηλικίας του χωρίς οποιαδήποτε αναλογιστική μείωση, εφόσον έχει πληρωμένες εισφορές για τουλάχιστον 10 χρόνια και πληρωμένες και πιστοποιημένες εισφορές περίπου 33 χρόνων, έτσι ώστε ασφαλισμένο πρόσωπο που αποκτά δικαίωμα σε σύνταξη γήρατος από το 63ο έτος της ηλικίας του θα δικαιούται σύνταξη γήρατος χωρίς αναλογιστική μείωση στο 65ο έτος της ηλικίας του, αλλά θα του παρέχεται το δικαίωμα να επιλέξει έναρξη της καταβολής της σύνταξής του μέχρι και 24 μήνες νωρίτερα, με ταυτόχρονη όμως αναλογιστική μείωση του ύψους της σύνταξης που δικαιούται κατά 0,5% για κάθε μήνα πρόωρης συνταξιοδότησης, αρχίζοντας από την 1.1.2013. Επιπρόσθετα, διευκρινίζεται ότι η πιο πάνω αναφερόμενη αναλογιστική μείωση θα ισχύσει και στις περιπτώσεις ασφαλισμένου προσώπου το οποίο δικαιούται την κατώτατη σύνταξη γήρατος, συνταξιούχου χηρείας του οποίου ο πεθαμένος σύζυγος ή η πεθαμένη σύζυγος ήταν συνταξιούχος γήρατος, καθώς και στο επίδομα ορφάνιας που προκύπτει σε περίπτωση θανάτου γονέα που ήταν συνταξιούχος γήρατος.

2. Διαμορφώνεται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία ελάχιστο όριο συνταξιοδότησης είναι το 63ο έτος της ηλικίας, έτσι ώστε το ελάχιστο όριο ηλικίας συνταξιοδότησης χωρίς αναλογιστική μείωση στο ύψος της σύνταξης θα αυξάνεται κατά 6 μήνες κατ’ έτος για τα επόμενα 4 χρόνια, αρχίζοντας από το 2013 και καταλήγοντας στο 65ο έτος της ηλικίας στο τέλος του 2016.

3. Διαμορφώνεται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία οι απαιτούμενες πληρωμένες εισφορές για θεμελίωση του δικαιώματος σε σύνταξη γήρατος αυξάνονται από 10 χρόνια σε τουλάχιστον 15 χρόνια, αρχίζοντας από τον Απρίλιο του 2013.

4. Καταργείται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία πρόσωπο που δικαιούται σύνταξη γήρατος, ανικανότητας ή αναπηρίας και συζεί με τη σύζυγό του ή τη συντηρεί αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο δικαιούται αύξηση στο ποσό της βασικής σύνταξής του για την εξαρτώμενη σύζυγό του, σε περίπτωση που η εξαρτώμενη σύζυγος εργάζεται. Παράλληλα, σε τέτοια περίπτωση ο συνταξιούχος θα δικαιούται αύξηση για δύο εξαρτώμενα άτομα ίση με 10% για το καθένα.

5. Διαμορφώνεται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία το ύψος των βασικών συντάξεων αναπροσαρμόζεται κάθε έτος κατά το ποσοστό αύξησης του ποσού των βασικών ασφαλιστέων αποδοχών, έτσι ώστε να ανασταλεί η εν λόγω αναπροσαρμογή για την περίοδο 2013-2016.

6. Διαμορφώνεται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία το ποσό των εισφορών που καταβάλλεται για την απασχόληση μισθωτού, αυτοτελώς εργαζομένου ή προαιρετικά ασφαλισμένου, το οποίο καθορίζεται ως ποσοστό επί των ασφαλιστέων αποδοχών τους, και διαφέρει ανάλογα με την περίπτωση, και αυξάνεται κατά 1% για κάθε περίπτωση. Η εν λόγω αυξημένη εισφορά θα καταβάλλεται κατά 0,5% από τους εργοδότες και κατά 0,5% από τους εργοδοτουμένους στην περίπτωση των μισθωτών, ενώ οι αυτοτελώς εργαζόμενοι ή οι προαιρετικά ασφαλισμένοι θα καταβάλλουν ολόκληρο το ποσοστό 1%, επιπρόσθετα των ισχυόντων ποσοστών που ήδη καταβάλλονται.

7. Καταργείται η διάταξή της η οποία προνοεί για παροχή βοηθήματος γάμου ύψους 4% των ετήσιων βασικών ασφαλιστέων αποδοχών.

8. Διαμορφώνεται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία το ύψος του ποσοστού του βοηθήματος κηδείας που παρέχεται μειώνεται από 8% σε 5,6% των ετήσιων βασικών ασφαλιστέων αποδοχών.

9. Διαμορφώνεται η διάταξή της σύμφωνα με την οποία το ύψος του ποσοστού του επιδόματος μητρότητας που παρέχεται μειώνεται από 75% σε 72% των ασφαλιστέων αποδοχών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που προκύπτουν από τις εκτιμήσεις του αναλογιστή, οι πιο πάνω αναφερόμενες τροποποιήσεις αναμένεται να επιφέρουν μείωση ύψους 1.7% των συνταξιοδοτικών δαπανών ως ποσοστό του ΑΕΠ και θα επιτρέψουν αύξηση των εσόδων του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων κατά €70 εκατομ. περίπου.

Σύμφωνα με την εισηγητική και αιτιολογική έκθεση που συνοδεύουν το δεύτερο υπό αναφορά νομοσχέδιο, στο τελευταίο καθορίζεται το ύψος της κοινωνικής σύνταξης σε €336,28, ποσό το οποίο ισούται με το ποσό που θα ισχύει αμέσως πριν από την έναρξη της περιόδου 2013-2016, κατά την οποία δε θα αναπροσαρμόζονται οι συντάξεις του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων και κατ’ επέκταση ούτε η κοινωνική σύνταξη, τροποποίηση που προνοείται με το πρώτο υπό αναφορά νομοσχέδιο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που προκύπτουν από τις εκτιμήσεις του αναλογιστή, η πιο πάνω αναφερόμενη τροποποίηση αναμένεται να επιφέρει μείωση ύψους 1.1% των συνταξιοδοτικών δαπανών ως ποσοστό του ΑΕΠ.

Στα πλαίσια της συζήτησης του πρώτου νομοσχεδίου, μέλη της επιτροπής επισήμαναν ότι στις πρόνοιες του νομοσχεδίου δεν περιλαμβάνεται ρύθμιση για την εισαγωγή από το 2018 αυτόματης προσαρμογής στη θεσμοθετημένη ηλικία αφυπηρέτησης κάθε πέντε χρόνια με βάση τη μεταβολή του προσδόκιμου ζωής κατά την ηλικία συνταξιοδότησης. Όπως οι ίδιοι βουλευτές σημείωσαν, η πρόνοια αυτή αποτελεί δέσμευση της πλευράς μας σύμφωνα με την καταρχήν συμφωνία με την τρόικα, γι’ αυτό και τυχόν παράλειψη δυνατόν να δημιουργήσει πρόβλημα στο αίτημα για ένταξή μας στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης. Οι εκπρόσωποι της εκτελεστικής εξουσίας ανέλαβαν να επεξεργαστούν σχετική πρόνοια και να την ενσωματώσουν σε αναθεωρημένο κείμενο νομοσχεδίου που θα αποσταλεί σε αντικατάσταση του υφισταμένου.

Τα προτεινόμενα νομοθετήματα έχουν κατατεθεί στη Βουλή των Αντιπροσώπων στα πλαίσια της δέσμης των νομοθετικών ρυθμίσεων που στοχεύουν στην εφαρμογή των μέτρων δημοσιονομικής εξυγίανσης που έχουν συμφωνηθεί σε τεχνοκρατικό επίπεδο μεταξύ της κυβέρνησης και της τρόικας στα πλαίσια της καταρχήν συμφωνίας που έχει επιτευχθεί. Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού και το σώμα γενικότερα εκ των πραγμάτων, λόγω της επικείμενης συζήτησης του αιτήματος της χώρας για ένταξη στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης στο επίπεδο του Eurogroup και της συναφούς έκκλησης του Υπουργού Οικονομικών όπως τα θέματα αυτά τύχουν άμεσου χειρισμού και ολοκληρωθούν από τη Βουλή μέχρι τη δεδομένη ημερομηνία, δεν είχαν στη διάθεσή τους τον αναγκαίο και επιθυμητό χρόνο για τη σε βάθος εξέταση που κανονικά απαιτείται για νομοθετήματα αυτής της φύσης. Για τους ίδιους λόγους, η επιτροπή θεωρεί ότι υπό τις περιστάσεις δεν είχε στη διάθεσή της ούτε τον απαιτούμενο χρόνο, για να πραγματοποιήσει εξαντλητικό κοινωνικό διάλογο στον απαιτούμενο βαθμό, όπως είθισται να πράττει για τέτοιας φύσης νομοθετήματα τα οποία ενδιαφέρουν και επηρεάζουν ομάδες πολιτών. Η επιτροπή ωστόσο θεωρεί ότι πρέπει να ανταποκριθεί στην έκκληση της εκτελεστικής εξουσίας, κατανοώντας την κρισιμότητα της κατάστασης την οποία διέρχεται ο τόπος, γι’ αυτό και έχει υιοθετήσει μια ταχύτερη διαδικασία από τη συνήθη κοινοβουλευτική διαδικασία, θεωρώντας ότι κατά τη δεδομένη στιγμή προέχει η άμεση λήψη των προτεινόμενων μέτρων. Παράλληλα, η επιτροπή σημειώνει την έκκληση του Υπουργού Οικονομικών όπως στο στάδιο αυτό μη γίνουν διαφοροποιήσεις στα προτεινόμενα με τη δέσμη μέτρων νομοθετήματα, για να μην επηρεαστεί η διαδικασία που αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε εξέλιξη.

Η επιτροπή προτίθεται εντούτοις να μελετήσει την εφαρμογή των προτεινόμενων νομοθετημάτων και να επανέλθει, εάν διαπιστωθούν αδυναμίες, κενά, λάθη, παραλείψεις ή λανθασμένες εκτιμήσεις κατά την εφαρμογή τους στην πράξη, και να επανεξετάσει το όλο ζήτημα κάτω από καλύτερες συνθήκες από απόψεως χρονικών περιορισμών.

Στα πλαίσια της εξέτασης των υπό συζήτηση νομοθετημάτων ζητήθηκαν πρόσθετα στοιχεία και διευκρινίσεις από τους εκπροσώπους της εκτελεστικής εξουσίας, καθώς και οι απόψεις των ενδιαφερόμενων οργανώσεων.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, υποβάλλει την παρούσα έκθεση ενώπιον της ολομέλειας της Βουλής για συζήτηση και λήψη τελικής απόφασης. Σημειώνεται ότι τα μέλη της επιτροπής που ζήτησαν την εισαγωγή της σχετικής πρόνοιας αναφορικά με τη σύνδεση της ηλικίας αφυπηρέτησης με το προσδόκιμο ζωής στο πρώτο υπό συζήτηση νομοσχέδιο δήλωσαν ότι η τοποθέτησή τους θα εξαρτηθεί από την κατάθεση ενώπιον της Βουλής του αναθεωρημένου σύμφωνα με τα πιο πάνω κειμένου του νομοσχεδίου.

 

 

11 Δεκεμβρίου 2012

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων