Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εμπορίου και Βιομηχανίας για το νομοσχέδιο «Ο περί Διαπίστευσης, Τυποποίησης και Τεχνικής Πληροφόρησης (Τροποποιητικός) Νόμος του 2012 »

Παρόντες:

Ζαχαρίας Ζαχαρίου, αναπλ. πρόεδρος Κώστας Κώστα
Ανδρέας Μιχαηλίδης Άγγελος Βότσης
Γιαννάκης Γαβριήλ Γιώργος Βαρνάβα

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εμπορίου και Βιομηχανίας εξέτασε το πιο πάνω νομοσχέδιο σε τρεις συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 3, 15 και 22 Μαΐου 2012. Στα πλαίσια των πιο πάνω συνεδριάσεων, κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής η γενική διευθύντρια του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, εκπρόσωποι του Υπουργείου Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος, του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, της Επιτροπής Προστασίας Ανταγωνισμού (ΕΠΑ), του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης, των αγροτικών οργανώσεων ΠΕΚ, ΕΚΑ, Αγροτική καιΠαναγροτικός Σύνδεσμος, του Συνδέσμου Τυροκόμων Κύπρου, της Παγκύπριας Εταιρείας Αιγοπροβατοτρόφων (ΠΕΑΠ), της Παγκύπριας Οργάνωσης Ποιμνιοτρόφων, του Οργανισμού Κυπριακής Γαλακτοκομικής Βιομηχανίας, του Παγκύπριου Οργανισμού Αγελαδοτρόφων (ΠΟΑ) Δημόσια Λτδ, της Παγκύπριας Οργάνωσης Ποιμένων Άγιος Μόδεστος, καθώς και της Παγκύπριας Οργάνωσης Επαγγελματιών Αιγοπροβατοτρόφων Η Ειλικρίνεια”. Η αγροτική οργάνωση Ευρωαγροτικός”, παρ’ όλο που κλήθηκε, δεν εκπροσωπήθηκε στη συνεδρία της επιτροπής.

Σκοπός του παρόντος νομοσχεδίου είναι η τροποποίηση του βασικού νόμου για τη διαπίστευση, τυποποίηση και τεχνική πληροφόρηση, έτσι ώστε να παρέχεται η δυνατότητα:

1. έκδοσης από τον Υπουργό Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού διαταγμάτων με τα οποία να καθορίζεται η ελάχιστη αναλογία αιγινού και πρόβειου γάλακτος στις πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή χαλλουμιού,

2. επιβολής διοικητικού προστίμου σε οποιοδήποτε πρόσωπο παραβαίνει ή παραλείπει να συμμορφωθεί με οποιαδήποτε απαγορευτική ή επιτακτική διάταξη του περί Κυπριακών Προτύπων και Ελέγχου Ποιότητας (Καθορισμένα Πρότυπα -Δέκατη Σειρά) Κανονισμού του 1985 ή με οποιαδήποτε διάταξη του διατάγματος που αναφέρεται πιο πάνω και

3. καταχώρισης ιεραρχικής προσφυγής στον εν λόγω υπουργό, σε περίπτωση που το επηρεαζόμενο πρόσωπο θεωρεί ότι δεν έπρεπε να του επιβληθεί το εν λόγω διοικητικό πρόστιμο.

Στα πλαίσια της περαιτέρω εξέτασης του νομοσχεδίου, ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εμπορίου και Βιομηχανίας κατατέθηκαν μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα στοιχεία:

1. Ο βασικός περί Διαπίστευσης, Τυποποίησης και Τεχνικής Πληροφόρησης Νόμος [Νόμος αρ. 156(Ι) του 2002], όπως αυτός τροποποιήθηκε, ρυθμίζει τις δραστηριότητες της τυποποίησης, διαπίστευσης και τεχνικής πληροφόρησης και κατ’ εφαρμογήν των προνοιών του εφαρμόζεται το υποχρεωτικό Κυπριακό Πρότυπο CYS 94 του 1985 (ΚΔΠ 195/85) για το χαλλούμι. Με βάση το πρότυπο αυτό, το χαλλούμι παρασκευάζεται από φρέσκο πρόβειο ή αιγινό γάλα ή μείγμα αυτών με αγελαδινό γάλα ή χωρίς αυτό. Σύμφωνα με σχετική γνωμάτευση της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας, ημερομηνίας 29 Δεκεμβρίου 2006, διευκρινίζεται ότι η πιο πάνω διατύπωση έχει την έννοια ότι το ποσοστό χρήσης αιγινού ή πρόβειου γάλακτος ή του μείγματος αυτών για την παρασκευή χαλλουμιού πρέπει να υπερέχει του αγελαδινού γάλακτος.

2. Διαχρονικά παρατηρείται κατά περιόδους το φαινόμενο να μην απορροφάται ολόκληρη η διαθέσιμη παραγωγή αιγινού και πρόβειου γάλακτος λόγω της χρήσης από τη βιομηχανία τυροκόμησης μεγαλύτερης ποσότητας αγελαδινού γάλακτος, κατά παράβαση των προνοιών του σχετικού προτύπου, γεγονός που δημιουργεί σοβαρότατο πρόβλημα στη διάθεση αιγινού/πρόβειου γάλακτος και στην ανάπτυξη του τομέα της αιγοπροβατοτροφίας.

3. Δεδομένων των πιο πάνω και με στόχο:

α. τη σταδιακή εφαρμογή των προνοιών του προτύπου σε σχέση με την αναλογία χρήσης αιγινού/πρόβειου γάλακτος στην παρασκευή χαλλουμιού, ως και τη σχετική μεταβατική περίοδο που έχει ζητηθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα πλαίσια της εγγραφής της ονομασίας χαλλούμιως προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης (πέντε χρόνια από την έγκριση και δημοσίευση του κανονισμού) και

β. την απάμβλυνση του εποχιακού προβλήματος απορρόφησης της παραγωγής αιγινού/πρόβειου γάλακτος,

κρίθηκε σκόπιμο όπως τροποποιηθεί ο βασικός νόμος, έτσι ώστε να παρέχονται οι πιο κάτω δυνατότητες:

α. έκδοσης από τον Υπουργό Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού διαταγμάτων με τα οποία να καθορίζεται η ελάχιστη αναλογία αιγινού και πρόβειου γάλακτος στις πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή χαλλουμιού. Η δυνατότητα αυτή που παρέχεται κατά παρέκκλιση των διατάξεων του περί Κυπριακών Προτύπων και Ελέγχου Ποιότητας (Καθορισμένα Πρότυπα - Δέκατη Σειρά) Κανονισμού του 1985 (ΚΔΠ 195/85) θα παύσει να υπάρχει κατά την ημερομηνία καταχώρισης της ονομασίας χαλλούμι στο μητρώο προστατευόμενων ονομασιών προέλευσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή, αν η εν λόγω καταχώριση συνοδεύεται από μεταβατική περίοδο, κατά τη λήξη της εν λόγω μεταβατικής περιόδου,

β. επιβολής διοικητικού προστίμου ύψους μέχρι €150.000, ανάλογα με τη βαρύτητα της παράβασης, από το γενικό διευθυντή του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού σε οποιοδήποτε πρόσωπο παραβαίνει ή παραλείπει να συμμορφωθεί με οποιαδήποτε απαγορευτική ή επιτακτική διάταξη του περί Κυπριακών Προτύπων και Ελέγχου Ποιότητας (Καθορισμένα Πρότυπα - Δέκατη Σειρά) Κανονισμού του 1985 ή με οποιαδήποτε διάταξη του διατάγματος που αναφέρεται πιο πάνω και

γ. ιεραρχικής προσφυγής στον αρμόδιο υπουργό, σε περίπτωση που επηρεαζόμενο πρόσωπο θεωρεί ότι δεν έπρεπε να του επιβληθεί το εν λόγω διοικητικό πρόστιμο.

4. Λόγω του επείγοντος του θέματος, δε διεξήχθη δημόσιος διάλογος. Σημειώνεται ότι το όλο θέμα έχει συζητηθεί επανειλημμένα στα πλαίσια αρμόδιας τεχνικής επιτροπής, υπό την προεδρία της γενικής διευθύντριας του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, στις εργασίες της οποίας συμμετείχαν οι ακόλουθοι εμπλεκόμενοι φορείς: Σύνδεσμος Τυροκόμων Κύπρου, αγροτικές οργανώσεις, Παγκύπρια Εταιρεία Αιγοπροβατοτρόφων (ΠΕΑΠ), Σύνδεσμος Κτηνοτρόφων Πάφου (ΣΚΠ), Παγκύπρια Οργάνωση Ποιμνιοτρόφων, Παγκύπρια Οργάνωση Ποιμένων Άγιος Μόδεστος, Παγκύπρια Οργάνωση Αιγοπροβατοτρόφων Η Ειλικρίνεια και ο Οργανισμός Κυπριακής Γαλακτοκομικής Βιομηχανίας.

Στα πλαίσια της περαιτέρω εξέτασης των προνοιών του νομοσχεδίου, τόσο τα μέλη της επιτροπής όσο και κάποιους από τους εμπλεκόμενους φορείς προβλημάτισε η προσθήκη μεταβατικής διάταξης στο βασικό νόμο με την οποία δίνεται η εξουσία στον αρμόδιο υπουργό να εκδίδει διάταγμα κατά παρέκκλιση των διατάξεων του περί Κυπριακών Προτύπων και Ελέγχου Ποιότητας (Καθορισμένα Πρότυπα - Δέκατη Σειρά) Κανονισμού του 1985 με το οποίο να καθορίζει την ελάχιστη αναλογία αιγινού και πρόβειου γάλακτος στις πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή χαλλουμιού κατά συγκεκριμένες χρονικές περιόδους, που θα καθορίζονται στο διάταγμα αυτό.

Η γενική διευθύντρια του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού δήλωσε συναφώς ότι ο αρμόδιος υπουργός δύναται να εκδίδει το πιο πάνω διάταγμα μετά από αιτιολογημένη απόφασή του και το διάταγμα θα δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας, με ό,τι αυτό συνεπάγεται, με βάση και τις αρχές του διοικητικού δικαίου. Πρόσθεσε επίσης διευκρινιστικά ότι, αν για οποιοδήποτε λόγο κάποιος κρίνει ότι η απόφαση του υπουργού δεν είναι αιτιολογημένη, τότε θα έχει τη δυνατότητα να προσφύγει στο Ανώτατο Δικαστήριο. Δήλωσε επίσης πρόσθετα ότι το όλο θέμα πρέπει να τύχει ρύθμισης και για σκοπούς προστασίας του καταναλωτή, ο οποίος πρέπει να γνωρίζει τι αγοράζει ακριβώς.

Η εκπρόσωπος της ΕΠΑ τοποθετούμενη επί των προνοιών του νομοσχεδίου δήλωσε ότι ο καθορισμός τεχνικών προτύπων για την ποιότητα των προϊόντων δεν παραβιάζει τους κανόνες υγιούς ανταγωνισμού εξ υπαρχής. Η ΕΠΑ θα επέμβει, μόνο σε περίπτωση που διαπιστωθεί εναρμονισμένη πρακτική των επιχειρήσεων στην αγορά.

Ο εκπρόσωπος του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης δήλωσε ότι επειδή το πρότυπο για το χαλλούμι είναι υποχρεωτικό και ρυθμίζεται με κανονιστική διοικητική πράξη, ο Κυπριακός Οργανισμός Τυποποίησης δεν έχει καμία αρμοδιότητα.

Οι εκπρόσωποι του Παγκύπριου Οργανισμού Αγελαδοτρόφων (ΠΟΑ) Δημόσια Λτδ διαφώνησαν με το σκοπό και τις επιδιώξεις του εν λόγω νομοσχεδίου και κατέθεσαν εκτενές υπόμνημα, στο οποίο αναφέρονται μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα:

1. Η αιτιολόγηση της απόφασης για καθορισμό ποσοστιαίας αναλογίας, παρά το ότι από το 1985 εφαρμόζεται το Κυπριακό Πρότυπο CYS 94 του 1985, δηλώνει παραδοχή παρέμβασης στο πρότυπο αυτό, το οποίο μέχρι σήμερα, όπως εφαρμόζεται, επιτρέπει την παρασκευή χαλλουμιού από φρέσκο πρόβειο ή αιγινό γάλα ή μείγμα αυτών με αγελαδινό γάλα ή χωρίς αυτό. Η εφαρμογή του προτύπου αυτού για είκοσι επτά τώρα χρόνια επιτρέπει οποιαδήποτε ποσοστιαία αναλογία αιγοπρόβειου και αγελαδινού γάλακτος, αποκλειομένης όμως της δυνατότητας παρασκευής χαλλουμιού αποκλειστικά από αγελαδινό γάλα. Σύμφωνα με το ίδιο υπόμνημα, όπως προτείνεται με το νομοσχέδιο επιδιώκεται από την κυβέρνηση εκτός των άλλων και η επιβολή διοικητικού προστίμου σε όσους παραβιάζουν το πρότυπο, πράγμα που θα μπορούσε να επιτευχθεί και με ποινική δίωξη με βάση τις πρόνοιες του άρθρου 17 του περί Τυποποίησης, Διαπίστευσης και Τεχνικής Πληροφόρησης Νόμου. Τέτοια ποινική δίωξη σε σχέση με κατ’ ισχυρισμόν παράβαση του προτύπου για την παρασκευή του χαλλουμιού δεν έχει ποτέ καταχωρισθεί, γιατί ακριβώς η γνωμάτευση της Νομικής Υπηρεσίας, ημερομηνίας 29 Δεκεμβρίου 2006, περί πρόνοιας στο πρότυπο για υπεροχή του αιγοπρόβειου έναντι του αγελαδινού γάλακτος σε ποσοστό 51% είναι αυθαίρετη και βρίσκεται σε αντίθεση με προηγούμενη γνωμάτευση του ίδιου λειτουργού της Νομικής Υπηρεσίας, ημερομηνίας 4 Οκτωβρίου 2004, για το ίδιο θέμα.

2. Με τις προτεινόμενες νομοθετικές ρυθμίσεις επιδιώκεται η ρύθμιση της παραγωγής και διάθεσης αιγοπρόβειου γάλακτος με διάταγμα του υπουργού, με συνέπεια τον επηρεασμό της τιμής του τελικού προϊόντος και τη διαφοροποίηση της κατασκευής του με βάση κριτήρια τα οποία ευρίσκονται εκτός των ορίων της ελευθερίας του.

3. Με βάση τις πρόνοιες του περί Προστασίας του Ανταγωνισμού Νόμου, η Επιτροπή Προστασίας Ανταγωνισμού έχει αρμοδιότητα να παρέχει γνώμη σε θέματα της αρμοδιότητάς της προς φορέα του δημοσίου. Τόσο το Υπουργείο Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού όσο και ο Κυπριακός Οργανισμός Τυποποίησης, του οποίου η νομοθεσία επηρεάζεται, θα έπρεπε να είχαν αποταθεί στην Επιτροπή Προστασίας Ανταγωνισμού για γνωμάτευση κατά πόσο η προτεινόμενη εξουσία του υπουργού για καθορισμό ποσοστιαίας αναλογίας με αιτιολογία την απορρόφηση της εκάστοτε παραγωγής αιγοπρόβειου γάλακτος προσκρούει στις πρόνοιες του νόμου αυτού.

4. Όπως γίνεται παραδοχή στο ερωτηματολόγιο ανάλυσης αντικτύπου που συνοδεύει το νομοσχέδιο, δεν έχει διεξαχθεί οποιοσδήποτε δημόσιος διάλογος για το νομοσχέδιο αυτό, αλλά γίνεται παραπομπή σε συνεδρίες μιας τεχνικής επιτροπής, που έλαβαν χώρα στο Υπουργείο Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, στις οποίες δε συμμετείχε ο ΠΟΑ, παρ’ όλον ότι στην παράγραφο 3.1.2.2 του ερωτηματολογίου αυτού γίνεται παραδοχή ότι οι παραγωγοί αγελαδινού γάλακτος επηρεάζονται από την προτεινόμενη νομοθεσία.

5. Η προτεινόμενη νομοθεσία προσκρούει στα άρθρα 101 και 102 της συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα οποία περιέχουν πρόνοιες παρόμοιες μ’ αυτές που ενσωματώθηκαν στην κυπριακή νομοθεσία με τον περί Προστασίας του Ανταγωνισμού Νόμο. Οι πρόνοιες αυτές, όπως είναι γνωστό, υπερισχύουν ακόμα και των προνοιών του συντάγματος. Η προτεινόμενη νομοθεσία δεν μπορεί να ψηφιστεί ως εκτίθεται στο νομοσχέδιο, γιατί οποιαδήποτε αιτιολόγηση του αρμόδιου υπουργού αναφορικά με τις συνθήκες έκδοσης διατάγματος θα προσκρούει στο νόμο, στην ελευθερία της αγοράς και θα πλήττει την παραγωγή, διάθεση και κυρίως την εξαγωγή του προϊόντος αυτού.

6. Η προτεινόμενη νομοθεσία θα σταθεί τροχοπέδη στην προσπάθεια κατοχύρωσης του χαλλουμιού ως προϊόντος με προστατευόμενη ονομασία προέλευσης, με βάση τους σχετικούς ευρωπαϊκούς κανονισμούς.

Ο Σύνδεσμος Τυροκόμων Κύπρου κατέθεσε ενώπιον της επιτροπής υπόμνημα, στο οποίο αναφέρονται μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1. Το θέμα της παραγωγής και εμπορίας του χαλλουμιού είναι πολύ σοβαρό και τυχόν ψήφιση του νομοσχεδίου με τη μορφή που έχει κατατεθεί θα θέσει σε κίνδυνο ένα από τα πρώτα και σταθερά αυξανόμενα εξαγωγικά προϊόντα της Κύπρου.

2. Η παραγωγή χαλλουμιού είναι μια τεχνική διαδικασία στην οποία οποιαδήποτε εξωτερική παρέμβαση είναι λανθασμένη.

3. Η πρόνοια στο εν λόγω νομοσχέδιο για έκδοση διαταγμάτων από τον εκάστοτε Υπουργό Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού θα είναι καταστροφική, αφού τα πολιτικά πρόσωπα μπορούν να επηρεαστούν από σχετικές ενέργειες πίεσης, όπως οι πρόσφατες αποχύσεις από κτηνοτρόφους γάλακτος έξω από το Προεδρικό Μέγαρο.

4. Το Υπουργείο Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, χωρίς οποιαδήποτε διαβούλευση, προχώρησε στην ετοιμασία και κατάθεση του σχετικού νομοσχεδίου στη Βουλή, χωρίς να προσκομίσει σχετική μελέτη επιπτώσεων τόσο στις εξαγωγές του χαλλουμιού όσο και γενικά στον κλάδο της τυροκόμησης και της εθνικής οικονομίας.

5. Η ψήφιση του νομοσχεδίου αυτού θα έχει τεραστίων διαστάσεων αρνητικές συνέπειες σε όλο τον κλάδο της τυροκόμησης, με συνέπεια την απώλεια θέσεων εργασίας και απώλεια εξαγωγών υπολογιζόμενη στο 50%.

6. Η πληροφόρηση που έχει παρουσιαστεί προς τους Υπουργούς Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος και Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού δεν είναι σωστή και το κράτος βασίστηκε σε λανθασμένα στοιχεία και προχώρησε σε λανθασμένες αποφάσεις.

7. Υπάρχει κίνδυνος οι γαλακτοβιομηχανίες να κληθούν να αποζημιώσουν τους εμπόρους χαλλουμιού στο εξωτερικό, αφού οι επενδύσεις που έκαναν και η όλη προώθηση του χαλλουμιού τα τελευταία είκοσι επτά χρόνια ήταν παραπλανητική.

Ο εκπρόσωπος του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας δήλωσε μεταξύ άλλων ότι οι υπό εξέταση τροποποιήσεις γίνονται στον περί Διαπίστευσης, Τυποποίησης και Τεχνικής Πληροφόρησης Νόμο, επειδή δυνάμει του εν λόγω νόμου επιβίωσαν οι παλαιότεροι κανόνες που ρυθμίζουν την παρασκευή χαλλουμιού και είναι πολύ διαφορετικοί από τους υπόλοιπους κανόνες. Επιπρόσθετα, δήλωσε ότι το διάταγμα το οποίο προβλέπεται ότι θα εκδίδεται από τον αρμόδιο υπουργό για την αναλογία γάλακτος στην παρασκευή χαλλουμιού αποτελεί κανόνα δικαίου που επιβάλλεται από το κράτος και ουδεμία σχέση έχει με τον περί Προστασίας του Ανταγωνισμού Νόμο.

Με εξαίρεση τους εκπροσώπους του Παγκύπριου Οργανισμού Αγελαδοτρόφων (ΠΟΑ) Δημόσια Λτδ, οι υπόλοιποι προσκεκλημένοι δεν εξέφρασαν οποιεσδήποτε διαφωνίες για τις πρόνοιες του πιο πάνω νομοσχεδίου.

Υπό το φως των πιο πάνω, ο αναπληρωτής πρόεδρος και το μέλος της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού, καθώς και το μέλος της επιτροπής βουλευτής της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν επί του νομοσχεδίου κατά τη συζήτησή του στην ολομέλεια του σώματος.

Τα μέλη της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας ΑΚΕΛ-Αριστερά- Νέες Δυνάμεις και το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ τάχθηκαν υπέρ της ψήφισης του νομοσχεδίου σε νόμο όπως αυτό κατατέθηκε από την εκτελεστική εξουσία.

Υπό το φως των πιο πάνω, η παρούσα έκθεση τίθεται ενώπιον της ολομέλειας της Βουλής για λήψη τελικής απόφασης επί του νομοσχεδίου.

 

 

22 Μαΐου 2012

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων