Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών για το νομοσχέδιο «Ο περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) (Τροποποιητικός) Νόμος του 2012»

Παρόντες:

Γιάννος Λαμάρης, πρόεδρος Νεόφυτος Κωνσταντίνου
Στέλλα Μισιαούλη Δημητρίου Σοφοκλής Φυττής
Χρίστος Μέσης Φειδίας Σαρίκας
Ανδρέας Κυπριανού Δημήτρης Συλλούρης
Ιωνάς Νικολάου Γιώργος Περδίκης
Κυριάκος Χατζηγιάννης  

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εσωτερικών εξέτασε το πιο πάνω νομοσχέδιο σε τρεις συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 27 Ιανουαρίου, στις 16 Μαρτίου και στις 26 Απριλίου 2012. Στα πλαίσια των συνεδριάσεων αυτών, κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής εκπρόσωποι του Υπουργείου Εσωτερικών, του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως του ίδιου υπουργείου, του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, της Ένωσης Δήμων Κύπρου, της Ένωσης Κοινοτήτων Κύπρου, του Κυπριακού Συνδέσμου Ιδιοκτητών Ακινήτων, του ΕΤΕΚ και του Παγκύπριου Συνδέσμου Επιχειρηματιών Ανάπτυξης Γης και Οικοδομών.

Σκοπός του νομοσχεδίου είναι η τροποποίηση του νόμου περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας, έτσι ώστε είναι να δοθεί στο διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας η δυνατότητα να αποφασίζει τη διαίρεση και διανομή, εφόσον εξετάζει υποθέσεις συνιδιόκτητων ακινήτων στις περιπτώσεις αναγκαστικού εκσυγχρονισμού, όταν οι συνιδιοκτήτες ή κάποιοι εξ αυτών χωρίς εύλογη αιτία και καταχρηστικά δε συνεργάζονται για το σκοπό αυτό. Για να προβεί ο πιο πάνω διευθυντής στην ενέργεια αυτή, πρέπει να υπάρχουν ικανοποιητικά στοιχεία που την καθιστούν προφανή και για τη διαίρεση να υπάρχει η προηγούμενη έγκριση της αρμόδιας αρχής.

Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, καθώς και την εισηγητική έκθεση που συνοδεύει το νομοσχέδιο, η προτεινόμενη τροποποίηση κρίθηκε αναγκαία, λόγω του ότι αρκετοί πολίτες της Δημοκρατίας, που είναι συνιδιοκτήτες ακινήτων, αντιμετωπίζουν προβλήματα, όταν επιχειρούν να διαιρέσουν/διανέμουν τα ακίνητά τους, επειδή άλλος ή άλλοι συνιδιοκτήτες του ιδίου ακινήτου χωρίς εύλογη αιτία και καταχρηστικά δε συνεργάζονται για τη διαίρεση και διανομή των ακινήτων αυτών.

Όπως ο ίδιος εκπρόσωπος εξήγησε, με την προτεινόμενη ρύθμιση ο διευθυντής του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας θα έχει τη δυνατότητα να διαιρεί και να διανέμει συνιδιόκτητα ακίνητα, για τα οποία υπάρχουν ήδη αδειοδοτημένες αναπτύξεις, όταν υπάρχουν ικανοποιητικά στοιχεία που καθιστούν τη διαίρεση προφανή, όπως είναι για παράδειγμα πωλητήρια έγγραφα, άδειες οικοδομής και επιτόπου κατοχές. Ο ίδιος εκπρόσωπος διευκρίνισε ότι η υπό εξέταση διαδικασία διαίρεσης/διανομής αφορά περιπτώσεις στις οποίες έχει ήδη υλοποιηθεί ανάπτυξη και ενεργοποιείται ύστερα από σχετική αίτηση οποιουδήποτε ενδιαφερόμενου προσώπου ή της αρμόδιας πολεοδομικής ή οικοδομικής αρχής ή αυτεπάγγελτα από το διευθυντή, για σκοπούς εκσυγχρονισμού εγγραφής. Σχετικά αναφέρθηκε ότι ο διευθυντής θα διανέμει τα νέα τεμάχια ή τις μονάδες που προκύπτουν από τη διαίρεση και διανομή στους συνιδιοκτήτες στους οποίους αναλογούν.

Περαιτέρω, ο εκπρόσωπος του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας δήλωσε ότι η προτεινόμενη τροποποίηση αναμένεται να έχει θετικές επιπτώσεις, καθώς θα αυξήσει τόσο τον αριθμό των τίτλων που θα εκδίδονται όσο και τον αριθμό των μεταβιβάσεων, ενώ αναμένεται να υποβοηθήσει την επίλυση προβληματικών συνιδιοκτησιών. Επιπλέον, σύμφωνα με τον ίδιο, το προτεινόμενο νομοσχέδιο αναμένεται να ενισχύσει την εφαρμογή της πολεοδομικής αμνηστίας, καθώς πολλές παράνομες αναπτύξεις έχουν γίνει υπό τη μορφή συνιδιοκτησίας μεριδίων σε γη. Κάθε πρόσωπο που έχει παράπονο σχετικά με απόφαση του διευθυντή μπορεί να ασκήσει έφεση στο δικαστήριο εντός τριάντα ημερών από την ημερομηνία κοινοποίησης σε αυτόν της σχετικής απόφασης, σύμφωνα με το άρθρο 80 του νόμου για την ακίνητη ιδιοκτησία.

Οι εκπρόσωποι του Παγκύπριου Συνδέσμου Επιχειρηματιών Ανάπτυξης Γης και Οικοδομών εξέφρασαν τις επιφυλάξεις του συνδέσμου κατά πόσο το νομοσχέδιο θα μπορεί να εφαρμοστεί στην πράξη χωρίς προβλήματα, τις οποίες διατύπωσαν αναλυτικά και γραπτώς σε δύο επιστολές του συνδέσμου, ημερομηνίας 27 Ιανουαρίου και 30 Μαρτίου 2012, αντίστοιχα. Στις εν λόγω επιστολές επισημαίνονται μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα:

1. Η διαδικασία διαχωρισμού και διανομής εκφεύγει της σφαίρας των αρμοδιοτήτων του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, το οποίο πρέπει να αποτυπώνει στους τίτλους τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που αφορούν μια ακίνητη ιδιοκτησία και όχι να αποδίδει ή να δημιουργεί τέτοια δικαιώματα ή υποχρεώσεις, ερήμην του ιδιοκτήτη.

2. Ενδέχεται να υπάρχουν δικαιώματα και υποχρεώσεις που δόθηκαν ή ανελήφθησαν ή επιφυλάχθηκαν μέσω των διάφορων πωλητηρίων εγγράφων ή και της αρχικής συμφωνίας απόκτησης της γης από τον ιδιοκτήτη, τα οποία ενδεχόμενα να μη γνωρίζει ο διευθυντής, όταν προβαίνει σε διαίρεση και διανομή του ακινήτου.

3. Σύμφωνα με το σύνδεσμο, ο διευθυντής δεν μπορεί να ενεργεί αυθαίρετα, έστω και αν ο ιδιοκτήτης αρνείται να συνεργαστεί. Η εξουσία διαίρεσης και διανομής ανήκει μόνο στον ιδιοκτήτη ή στο δικαστήριο στα πλαίσια αίτησης για ειδική εκτέλεση με βάση τις σχετικές διατάξεις της νομοθεσίας για την ειδική εκτέλεση.

Ο εκπρόσωπος του Κυπριακού Συνδέσμου Ιδιοκτητών Ακινήτων συμφώνησε με την ανάγκη ύπαρξης μηχανισμού επίλυσης τέτοιων προβλημάτων και ζήτησε περισσότερες πληροφορίες για τις προβληματικές αυτές περιπτώσεις.

Στο αρχικό στάδιο της διεξαγωγής της συζήτησης, ο πρόεδρος και τα μέλη της επιτροπής έκριναν ότι το κείμενο του νομοσχεδίου όπως αυτό κατατέθηκε από την εκτελεστική εξουσία δε διευκρινίζει επαρκώς τον όρο ‟ικανοποιητικά στοιχεία” και ότι δεν υπάρχουν κριτήρια θεσμοθετημένα στο κείμενο που να καθιστούν τη διαίρεση και διανομή προφανή και γι’ αυτό ζήτησαν από το αρμόδιο τμήμα να συμπεριλάβει στο κείμενο του νομοσχεδίου τις συγκεκριμένες περιπτώσεις που συνιστούν ικανοποιητικά στοιχεία.

Στη βάση των πιο πάνω παρατηρήσεων της επιτροπής, το Υπουργείο Εσωτερικών, σε συνεννόηση με το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, ετοίμασε αναθεωρημένο κείμενο το οποίο απέστειλε στην επιτροπή με επιστολή του, ημερομηνίας 15 Μαρτίου 2012.

Συνοπτικά αναφέρεται ότι, σύμφωνα με το αναθεωρημένο κείμενο, ικανοποιητικά στοιχεία που καθιστούν προφανή τη διαίρεση ή τη διανομή είναι τα στοιχεία και οι πράξεις που πηγάζουν από τα εξής:

1. Πωλητήριο έγγραφο που συνοδεύεται με συμφωνία διανομής και το οποίο κατατέθηκε στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, με βάση το νόμο για την ειδική εκτέλεση.

2. Συμφωνία αντιπαροχής που συνοδεύεται με συμφωνία διανομής και η οποία κατατέθηκε στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, με βάση τον πιο πάνω νόμο.

3. Πωλητήριο έγγραφο στο οποίο προσδιορίζεται το πωλούμενο από την πωλητέα ιδιοκτησία μέρος και το οποίο κατατέθηκε στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, με βάση τον πιο πάνω νόμο.

4. Αίτηση για χορήγηση πολεοδομικής άδειας, που υποβλήθηκε με βάση τον περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμο, και από πολεοδομική άδεια που χορηγήθηκε με βάση την πιο πάνω αίτηση, συνοδευόμενη από τα εγκεκριμένα με αυτήν σχέδια.

5. Αίτηση για έκδοση άδειας οικοδομής και από εκδοθείσα άδεια, συνοδευόμενη από τα εγκεκριμένα με αυτήν σχέδια.

6. Διάταγμα δικαστηρίου με το οποίο διατάσσεται ειδική εκτέλεση σύμβασης, με βάση το σχετικό νόμο για την ειδική εκτέλεση, στο οποίο περιέχεται διάταγμα λήψης όλων των αναγκαίων μέτρων για τη χωριστή εγγραφή της επίδικης ιδιοκτησίας.

7. Κατοχή κτήματος που τεκμηριώνεται από την ύπαρξη των στοιχείων που αναφέρονται στις πιο πάνω περιπτώσεις υπ’ αριθμούς 1 έως 6.

Κατά τη συνεδρία της επιτροπής που ακολούθησε, στις 16 Μαρτίου 2012, επισημάνθηκε περαιτέρω από μέλος της επιτροπής ότι στις καθορισθείσες στο αναθεωρημένο κείμενο περιπτώσεις ικανοποιητικών στοιχείων που καθιστούν τη διανομή και διαίρεση προφανή, θα έπρεπε να προστεθεί και η περίπτωση διατάγματος ή απόφασης του δικαστηρίου με το οποίο/την οποία προσδιορίζεται το μέρος της ακίνητης ιδιοκτησίας μαζί με τυχόν περιορισμένη κοινόκτητη ακίνητη ιδιοκτησία ή/και τυχόν μαζί με κοινόκτητη ακίνητη ιδιοκτησία, για το οποίο διατάσσεται ή αποφασίζεται η έκδοση ξεχωριστού τίτλου ιδιοκτησίας. Στην ίδια συνεδρίαση το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας κατέθεσε στην επιτροπή στοιχεία για τα συνιδιόκτητα ακίνητα παγκύπρια και ανά επαρχία.

Με βάση τα στοιχεία αυτά, το 24% των τεμαχίων παγκύπρια είναι συνιδιόκτητα και τα υπόλοιπα 76% είναι μη συνιδιόκτητα. Τα αιτήματα για αναγκαστικό εκσυγχρονισμό παγκύπρια όσον αφορά συνιδιόκτητα ακίνητα ανέρχονται σε ποσοστό 51% παγκύπρια. Τα τεμάχια παγκύπρια ανέρχονται στις 114 625, από τα οποία 273 668 είναι συνιδιόκτητα και 868 957 είναι τεμάχια χωρίς συνιδιοκτησία, 14 996 είναι τεμάχια με πωλητήρια έγγραφα, 9 879 τεμάχια με πωλητήρια έγγραφα χωρίς συνιδιοκτησία και ο αριθμός των πωλητηρίων εγγράφων ανέρχεται στις 73 676.

Στη βάση της πιο πάνω εισήγησης, η οποία υιοθετήθηκε από την επιτροπή, το Υπουργείο Εσωτερικών, σε συνεννόηση με το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, ετοίμασε δεύτερο αναθεωρημένο κείμενο του νομοσχεδίου, το οποίο απέστειλε στην επιτροπή με επιστολή του, ημερομηνίας 4 Απριλίου 2012, με την προθήκη και της πιο πάνω αναφερόμενης περίπτωσης. Στην ίδια επιστολή το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας δεσμεύεται και γραπτά να προωθήσει σύντομα στη Βουλή νέο νομοσχέδιο, που να καλύπτει και τις περιπτώσεις που τυχόν δεν καλύπτονται από τις προτεινόμενες ρυθμίσεις.

Κατά την τελευταία συνεδρία της, που πραγματοποιήθηκε στις 26 Απριλίου 2012, η επιτροπή, αφού υιοθέτησε το δεύτερο αναθεωρημένο κείμενο, βελτίωσε περαιτέρω ορισμένες πρόνοιες του νομοσχεδίου, προκειμένου αυτές να καταστούν πιο σαφείς, έτσι ώστε να παρέχουν μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου. Με τις βελτιώσεις αυτές συμφώνησαν τόσο ο εκπρόσωπος του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας όσο και η εκπρόσωπος του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας.

Υπό το φως των πιο πάνω, ο πρόεδρος και τα μέλη της επιτροπής βουλευτές των κοινοβουλευτικών ομάδων ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις, του Δημοκρατικού Συναγερμού και του Δημοκρατικού Κόμματος, καθώς και οι βουλευτές του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ και του Ευρωπαϊκού Κόμματος εισηγούνται κατά πλειοψηφία στην ολομέλεια της Βουλής την ψήφιση του νομοσχεδίου σε νόμο, όπως αυτό διαμορφώθηκε με βάση τα πιο πάνω.

Το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Οικολόγων Περιβαλλοντιστών επιφυλάχθηκε να τοποθετηθεί γύρω από το νομοσχέδιο στην ολομέλεια της Βουλής.

Με την ευκαιρία αυτή, η επιτροπή δηλώνει ότι θα παρακολουθεί το όλο θέμα και θα επανέλθει για την τυχόν συμπλήρωση των σχετικών ρυθμίσεων, αφού εφαρμοστούν στην πράξη οι προτεινόμενες ρυθμίσεις.

 

 

 

30 Απριλίου 2012

 

 

     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων