Αρχείο

    

 Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Περιβάλλοντος για το νομοσχέδιο «Ο περί της Προώθησης της Χρήσης Βιοκαυσίμων ή Άλλων Ανανεώσιμων Καυσίμων για τις Μεταφορές (Τροποποιητικός) Νόμος του 2010»

Παρόντες:

Αντρέας Φακοντής, πρόεδρος Σοφοκλής Φυττής
Πανίκκος Σταυριανός Ρούλα Μαυρονικόλα
Πανίκος Χάμπας Γιώργος Περδίκης
Ανδρέας Κυπριανού  

            

          Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος μελέτησε το πιο πάνω νομοσχέδιο σε πέντε συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στο διάστημα μεταξύ 17ης Ιουνίου και 4ης  Νοεμβρίου 2010.  Στα πλαίσια των συνεδριάσεων αυτών κλήθηκαν και παρευρέθηκαν στην επιτροπή εκπρόσωποι του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού και ο διευθυντής της Υπηρεσίας Ενέργειας του ίδιου υπουργείου, εκπρόσωποι του Τμήματος Περιβάλλοντος του Υπουργείου Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος, του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών, της Ομοσπονδίας Περιβαλλοντικών και Οικολογικών Οργανώσεων Κύπρου και εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών.  Ο Επίτροπος Περιβάλλοντος, ο Παγκύπριος Σύνδεσμος Πρατηριούχων Πετρελαιοειδών, η Παγκύπρια Ένωση Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής και το Ίδρυμα Προστασίας του Περιβάλλοντος (Terra Cypria), παρ’ όλο που κλήθηκαν, δεν εκπροσωπήθηκαν στις συνεδρίες της επιτροπής.

          Σκοπός του νόμου που προτείνεται είναι η τροποποίηση του περί της Προώθησης της Χρήσης Βιοκαυσίμων ή Άλλων Ανανεώσιμων Καυσίμων για τις Μεταφορές Νόμου, ώστε να επιτευχθεί μερική εναρμόνιση της εθνικής νομοθεσίας με την Οδηγία 2009/28/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Απριλίου 2009 σχετικά με την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και την τροποποίηση και τη συνακόλουθη κατάργηση των Οδηγιών 2001/77/ΕΚ και 2003/30/ΕΚ. 

          Σύμφωνα με το διευθυντή της Υπηρεσίας Ενέργειας του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού και το ενημερωτικό σημείωμα που κατέθεσε στην επιτροπή, η Οδηγία 2009/28/ΕΚ, με την οποία προτείνεται η εναρμόνιση της εθνικής νομοθεσίας, θεσπίζει το πλαίσιο για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και θέτει υποχρεωτικούς στόχους τόσο συνολικούς για την Κοινότητα όσο και επιμέρους για τα κράτη μέλη.  Οι στόχοι αυτοί αφορούν τα ακόλουθα:

1.             Το μερίδιο από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας της Κοινότητας για το 2020, το οποίο πρέπει να ανέρχεται στο 20%, ενώ ο επιμέρους υποχρεωτικός στόχος για την Κύπρο είναι 13%.

2.             Το μερίδιο από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην τελική κατανάλωση ενέργειας σε όλες τις μορφές μεταφορών (οχήματα, τρένα, μετρό) για το 2020, το οποίο πρέπει να αντιπροσωπεύει το 10%. 

          Για την επίτευξη του στόχου του 10% από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στις μεταφορές, τα βιοκαύσιμα θα έχουν τη μεγαλύτερη συνεισφορά και η χρήση τους είναι πλέον επιβεβλημένη. Συνεπώς, η προηγούμενη Οδηγία 2003/30/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 8ης Μαΐου 2003 σχετικά με την προώθηση της χρήσης βιοκαυσίμων και άλλων ανανεώσιμων καυσίμων για τις μεταφορές, η οποία μεταφέρθηκε στην κυπριακή νομοθεσία με τους περί της Προώθησης της Χρήσης Βιοκαυσίμων ή Άλλων Ανανεώσιμων Καυσίμων για τις Μεταφορές Νόμους του 2005 έως 2009, θα πρέπει σταδιακά να καταργηθεί, εφόσον οι διατάξεις της επικαλύπτονται από διατάξεις της νέας Οδηγίας 2009/28/ΕΚ.

          Σύμφωνα με το διευθυντή της Υπηρεσίας Ενέργειας, το νομοσχέδιο προνοεί την αντικατάσταση των ορισμών των όρων “βιοκαύσιμα” και “βιομάζα” με νέους ορισμούς, σύμφωνα με την Οδηγία 2009/28/ΕΚ, την κατάργηση των άρθρων 4, 6, 7 και 8, καθώς και την  κατάργηση του Πρώτου και Δεύτερου Παραρτήματος.  Ειδικότερα, τα άρθρα τα οποία προτείνονται για κατάργηση αφορούν τα ακόλουθα:

1.             Το άρθρο 4, που αφορά τα προϊόντα που θεωρούνται βιοκαύσιμα και εκτίθενται στο Πρώτο Παράρτημα αυτού. 

Το άρθρο αυτό προτείνεται να καταργηθεί, γιατί τα προϊόντα που θεωρούνται βιοκαύσιμα δεν περιορίζονται πλέον στα προϊόντα που αναγράφονται στο Πρώτο Παράρτημα, αλλά είναι πολύ περισσότερα, μέρος των οποίων αναγράφεται στην Οδηγία 2009/28/ΕΚ. 

2.             Το άρθρο 6, που αφορά τις μορφές βιοκαυσίμων που διατίθενται στην αγορά. 

Η κατάργηση του άρθρου αυτού κρίνεται αναγκαία, διότι η διάθεση των βιοκαυσίμων δεν περιορίζεται πλέον στις μορφές που καθορίζονταν στην προηγούμενη Οδηγία 2003/30/ΕΚ.  Η νέα Οδηγία 2009/30/ΕΚ σχετικά με την ποιότητα της βενζίνης και του ντίζελ προνοεί για τις προδιαγραφές βενζίνης και ντίζελ που είναι αναμιγμένα με βιοαιθανόλη και βιοντίζελ, αντίστοιχα.  Οι προδιαγραφές αυτές, οι οποίες επιτρέπουν ανάμειξη της βενζίνης με βιοαιθανόλη μέχρι 5% κατά όγκο και ντίζελ και βιοντίζελ μέχρι 7% κατά όγκο έχουν ήδη υιοθετηθεί από τα τέλη του 2009 με σχετικό διάταγμα του Υπουργού Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού.

3.             Το άρθρο 7, που αφορά την υποχρέωση του υπουργού για παρακολούθηση των επιπτώσεων από τη χρήση βιοκαυσίμων σε ποσοστό άνω του 5% εντός μειγμάτων με πετρέλαιο ντίζελ από μη προσαρμοσμένα οχήματα και τη λήψη μέτρων. 

Η νέα Οδηγία 2009/30/ΕΚ επιτρέπει την ανάμειξη βενζίνης με βιοαιθανόλη μέχρι 10% κατά όγκο και ντίζελ με βιοντίζελ μέχρι 7% κατά όγκο, σύμφωνα με τα νέα πρότυπα βενζίνης και ντίζελ ΕΝ 228:2008 και ΕΝ 590:2009, αντίστοιχα, ενώ παράλληλα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης προτρέπεται να εργαστεί, προκειμένου να αναπτυχθούν πρότυπα συμβατικών καυσίμων με μεγαλύτερα ποσοστά βιοκαυσίμων.  Με βάση τα πιο πάνω και δεδομένου ότι κατά την ανάπτυξη ενός νέου προτύπου λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, οι τυχόν επιπτώσεις, η συνέχιση μια τέτοιας διάταξης είναι άσκοπη. 

4.             Το άρθρο 8, που αφορά την υποχρέωση για σήμανση των σημείων πώλησης όπου προσφέρονται προς πώληση στους καταναλωτές αμιγή βιοκαύσιμα ή μείγματα παραγώγων πετρελαιοειδών που περιέχουν βιοκαύσιμα σε αναλογία πέραν του 5% κατά όγκο. 

Η εν λόγω διάταξη προτείνεται να καταργηθεί, εφόσον επιτρέπεται η ανάμειξη βενζίνης με βιοαιθανόλη μέχρι 10% κατά όγκο και ντίζελ με βιοντίζελ μέχρι 7% κατά όγκο.  Παρ’ όλα αυτά, η Οδηγία 2009/30/ΕΚ προνοεί για υποχρέωση των προμηθευτών καυσίμων των μεταφορών για παροχή της δέουσας πληροφόρησης στους καταναλωτές όσον αφορά την περιεκτικότητα των καυσίμων αυτών με βιοκαύσιμα και την ενδεδειγμένη χρήση τους, πρόνοια η οποία υιοθετήθηκε ήδη στο διάταγμα που καθορίζει τις νέες προδιαγραφές βενζίνης και ντίζελ. 

          Η εκπρόσωπος του Τμήματος Περιβάλλοντος συμφώνησε με τις προτεινόμενες διατάξεις και ειδικότερα με τις θέσεις που κατέθεσε ενώπιον της επιτροπής ο διευθυντής της Υπηρεσίας Ενέργειας.

          Οι εκπρόσωποι των εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών συμφώνησαν με τις διατάξεις του υπό αναφορά νομοσχεδίου.  Σημειώνεται ότι σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση που συνοδεύει το υπό αναφορά νομοσχέδιο, οι εταιρείες διαθέτουν σήμερα στην αγορά ντίζελ που περιέχει βιοντίζελ σε ποσοστό μέχρι 5% κατά όγκο, ενώ δεν έχουν προχωρήσει στην προσθήκη βιοαιθανόλης στη βενζίνη, επειδή η βιοαιθανόλη είναι πολύ πτητικό προϊόν και με τις ψηλές θερμοκρασίες που επικρατούν στη χώρα μας ενδεχομένως να παρουσιαστούν προβλήματα στα οχήματα από τη χρήση βενζίνης με βιοαιθανόλη.  Επιπρόσθετα, σχετικό διάταγμα του Υπουργού Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού έχει θέσει στις εταιρείες υποχρεωτικό στόχο για αντικατάσταση των συμβατικών καυσίμων με βιοκαύσιμα, ώστε η μέση ετήσια ενεργειακή περιεκτικότητα των συμβατικών καυσίμων σε βιοκαύσιμα να είναι τουλάχιστον 2%.  Δεδομένου ότι μέχρι σήμερα οι εταιρείες δεν έχουν διαθέσει στην αγορά ντίζελ που περιέχει βιοντίζελ πέραν του 5% κατά όγκο λόγω της υποχρέωσης για σήμανση και του κόστους επένδυσης που θα συνεπαγόταν μια τέτοια ενέργεια, με την κατάργηση της υποχρέωσης αυτής θα βοηθηθούν οι εταιρείες να επιτύχουν τον πιο πάνω στόχο. 

          Σύμφωνα με την ίδια εισηγητική έκθεση, από την εφαρμογή του προτεινόμενου νόμου δεν αναμένονται οποιεσδήποτε επιπτώσεις για τις εταιρείες πετρελαιοειδών.  Παράλληλα, θα υπάρξει μια σχετικά μικρή αύξηση στην τιμή των καυσίμων των μεταφορών, κατ’ αναλογία της αύξησης της περιεκτικότητας του συμβατικού καυσίμου σε βιοκαύσιμα, εφόσον η τιμή διάθεσης των βιοκαυσίμων στη διεθνή αγορά είναι συνήθως ψηλότερη από την τιμή των συμβατικών καυσίμων, η οποία θα μετακυλιστεί στους καταναλωτές.  Σε μεγαλύτερο βαθμό θα επηρεαστούν οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον τομέα των μεταφορών. 

          Ο εκπρόσωπος του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών δήλωσε ότι δεν έχει ένσταση στην ψήφιση του νομοσχεδίου σε νόμο.

          Η εκπρόσωπος της Ομοσπονδίας Περιβαλλοντικών και Οικολογικών Οργανώσεων Κύπρου, χωρίς να διαφωνεί με την ψήφιση του νομοσχεδίου σε νόμο, με γραπτό υπόμνημα που κατέθεσε στην επιτροπή, δήλωσε μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

1.             Νοουμένου ότι η εισαγωγή και χρήση βιοκαυσίμων στη χώρα μας είναι αναπόφευκτη, βάσει της ευρωπαϊκής νομοθεσίας και δεδομένου του γεγονότος ότι τα βιοκαύσιμα στην παγκόσμια αγορά προέρχονται κυρίως από γενετικά τροποποιημένα ενεργειακά φυτά, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στη μορφή του εισαγόμενου προϊόντος, να είναι δηλαδή ήδη επεξεργασμένο, ώστε να αποκλειστεί η οποιαδήποτε πιθανότητα επιμόλυνσης της βιοποικιλότητας του τόπου μας.

2.             Απαιτείται αυστηρός έλεγχος στην τήρηση της νομοθεσίας, ούτως ώστε να διαφυλαχθεί η Κύπρος από την απειλή των γενετικά τροποποιημένων καλλιεργειών.

3.             Η καλλιέργεια ενεργειακών φυτών, κυρίως γενετικά τροποποιημένων φυτών, για βιοκαύσιμα δε συνεισφέρει ουδόλως στη μείωση των θερμοκηπιακών αερίων, αλλά δημιουργεί επιπρόσθετα προβλήματα όπως:

α.      μείωση του παγκόσμιου πνεύμονα απορρόφησης θερμοκηπιακών αερίων εξαιτίας της αποψίλωσης τροπικών δασών για την καλλιέργεια ενεργειακών φυτών,

          β.     αύξηση της τιμής των ειδών διατροφής εξαιτίας της χρήσης εύφορης γης για           καλλιέργεια ενεργειακών φυτών,

          γ.      απειλή για τη βιοποικιλότητα του πλανήτη μας.

          Η ίδια εκπρόσωπος δήλωσε πως, αν παραστεί ανάγκη προώθησης προγράμματος παραγωγής βιοκαυσίμων, τότε αυτό πρέπει να γίνει με την εκμετάλλευση εγχώριων προϊόντων και αυτό ως βιώσιμη εναλλακτική επιλογή για την Κύπρο, πρόγραμμα που ταυτόχρονα θα επιλύσει και το πρόβλημα της απόρριψης τέτοιων προϊόντων.

          Στα πλαίσια της συζήτησης του θέματος την επιτροπή απασχόλησαν μεταξύ άλλων το θέμα της ενδεχόμενης αποψίλωσης των ιδιωτικών δασών για καλλιέργεια φυτών για βιοκαύσιμα, καθώς και της ενδεχόμενης εξάπλωσης γενετικά τροποποιημένων οργανισμών στο περιβάλλον, σε περίπτωση που τα βιοκαύσιμα εισάγονται στην Κύπρο χωρίς προηγουμένως να έχει γίνει οποιαδήποτε επεξεργασία.  Ειδικότερα, μέλη της επιτροπής διατύπωσαν ερώτημα προς το διευθυντή της Υπηρεσίας Ενέργειας του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού κατά πόσο υπάρχει δυνατότητα συμπερίληψης πρόνοιας για σήμανση των βιοκαυσίμων που προέρχονται από γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς στις διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες για τα κριτήρια αειφορίας των βιοκαυσίμων που η Ευρωπαϊκή Ένωση προτίθεται να συνάψει με τρίτες χώρες.  Επιπρόσθετα, μέλος της επιτροπής εισηγήθηκε τη μη διαγραφή του εδαφίου (2) του άρθρου 7 της βασικής νομοθεσίας που αφορά στα μέτρα που θεσπίζονται και που πρέπει να λαμβάνει υπόψη ο υπουργός, ώστε να προωθεί κατά προτεραιότητα τα καύσιμα εκείνα που παρουσιάζουν πολύ καλή και αποτελεσματική από άποψη κόστους περιβαλλοντική ισορροπία. 

          Για τα πιο πάνω θέματα η επιτροπή ζήτησε από το αρμόδιο υπουργείο όπως, σε συνεργασία με το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, τα μελετήσει και επανέλθει σε μεταγενέστερη συνεδρία με σχόλια και εισηγήσεις. 

          Το αρμόδιο υπουργείο μελέτησε τα πιο πάνω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες της επιτροπής και αφενός κατέθεσε στην επιτροπή αναθεωρημένο κείμενο στο οποίο προτείνεται η διατήρηση του εδαφίου (2) του άρθρου 7 της βασικής νομοθεσίας, όπως αυτό αναλύεται πιο πάνω, αφετέρου κοινοποίησε σε αυτήν αντίγραφο ερώτησης που υποβλήθηκε στον αρμόδιο για θέματα αειφορίας των βιοκαυσίμων στη Διεύθυνση Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τη δυνατότητα συμπερίληψης πρόνοιας για σήμανση των βιοκαυσίμων που προέρχονται από γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς στις διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες για τα κριτήρια αειφορίας των βιοκαυσίμων που η Ευρωπαϊκή Ένωση προτίθεται να συνάψει με τρίτες χώρες.

          Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος, αφού ενημερώθηκε σχετικά για τα πιο πάνω και μελέτησε το αναθεωρημένο κείμενο του νομοσχεδίου, κατέληξε στα ακόλουθα:

1.             Ο πρόεδρος της επιτροπής και τα μέλη της βουλευτές των κοινοβουλευτικών ομάδων ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις, του Δημοκρατικού Συναγερμού και του Δημοκρατικού Κόμματος, καθώς και το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ εισηγούνται στη Βουλή την ψήφιση του νομοσχεδίου σε νόμο, όπως αυτό τελικά διαμορφώθηκε σύμφωνα με τα πιο πάνω.

2.             Το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Οικολόγων Περιβαλλοντιστών δήλωσε πως θα τοποθετηθεί επί των διατάξεων του νομοσχεδίου κατά τη συζήτηση αυτού ενώπιον της ολομέλειας του σώματος.

  

9 Νοεμβρίου 2010

 

 
     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων