Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Παιδείας για το νομοσχέδιο «Ο περί Σχολών Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης (Τροποποιητικός) (Αρ. 2) Νόμος του 2009»

Παρόντες:

Νίκος Τορναρίτης, πρόεδρος Στέλλα Μισιαούλη Δημητρίου
Γεώργιος Τάσου Αθηνά Κυριακίδου
Ανδρέας Θεμιστοκλέους Νεόφυτος Κωνσταντίνου
Γιάννος Λαμάρης Γιώργος Βαρνάβα
Γιαννάκης Γαβριήλ  

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας εξέτασε το υπό αναφορά νομοσχέδιο σε τρεις συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 3 και 17 Νοεμβρίου και στις 8 Δεκεμβρίου 2009. Στις συνεδριάσεις αυτές κλήθηκαν και παρευρέθηκαν εκπρόσωποι του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού, του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, του Παγκύπριου Συνδέσμου Ιδιωτικών Σχολών Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης (ΠΑΣΙΣΤΕ-ΟΕΒ), του Συνδέσμου Ιδρυμάτων Ανώτατης Εκπαίδευσης Κύπρου (ΣΙΑΕΚ-ΚΕΒΕ), του Συμβουλίου Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης και Πιστοποίησης (ΣΕΚΑΠ), του Κυπριακού Συμβουλίου Αναγνωρίσεως Τίτλων Σπουδών (ΚΥΣΑΤΣ), των τριών ιδιωτικών πανεπιστημίων (Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου και Πανεπιστήμιο Φρέντερικ). Η Συντονιστική Επιτροπή Φοιτητών Ιδιωτικών Σχολών Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης, παρ’ όλο που κλήθηκε, δεν εκπροσωπήθηκε ενώπιον της επιτροπής.

Σκοπός του νόμου που προτείνεται με το υπό αναφορά νομοσχέδιο είναι η τροποποίηση του υφιστάμενου περί Σχολών Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης Νόμου, ώστε να καταστεί δυνατή η παροχή στην Κύπρο τίτλων σπουδών εκπαιδευτικών ιδρυμάτων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Με τον προτεινόμενο νόμο επιτυγχάνεται επίσης η συμβατότητα με τα άρθρα 43, 48 και 49 της Συνθήκης περί Ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Στα πλαίσια της μελέτης του υπό αναφορά νομοσχεδίου, το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού και η Νομική Υπηρεσία υπέδειξαν στην επιτροπή ότι το εν λόγω νομοσχέδιο πρέπει να προωθηθεί το συντομότερο για ψήφιση από τη Βουλή, για το λόγο ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέστειλε στην Κυπριακή Δημοκρατία προειδοποιητική επιστολή, ημερομηνίας 27 Νοεμβρίου 2008, με σκοπό να επιστήσει την προσοχή της στο γεγονός ότι ορισμένες πρόνοιες της υφιστάμενης νομοθεσίας για τις σχολές τριτοβάθμιας εκπαίδευσης αντίκεινται στο ευρωπαϊκό κεκτημένο.

Σημειώνεται ότι το υπό αναφορά νομοσχέδιο κατατέθηκε στη Βουλή στις 22 Οκτωβρίου 2009.

Ειδικότερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην επιστολή της αναφέρεται, μεταξύ άλλων, στο εδάφιο (3) του άρθρου 14 του περί Σχολών Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης Νόμου, επεξηγώντας ότι λόγω σχετικής καταγγελίας που υπέβαλε πολίτης ανέλυσε το συγκεκριμένο εδάφιο και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι αυτό ενδέχεται να συνιστά περιορισμό της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, την οποία εγγυάται το άρθρο 49 της Συνθήκης ΕΚ, και περιορισμό της ελευθερίας εγκατάστασης, την οποία εγγυάται το άρθρο 43, σε συνδυασμό με το άρθρο 48 της Συνθήκης ΕΚ. Ειδικότερα, οι πρόνοιες του εδαφίου αυτού απαγορεύουν στις ιδιωτικές σχολές τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Κύπρο να παρέχουν με οποιοδήποτε τρόπο σε ξένα εκπαιδευτικά ιδρύματα τη δυνατότητα να απονέμουν αυτά τους δικούς τους τίτλους στη Δημοκρατία. Γι’ αυτό, σύμφωνα με την υπό αναφορά επιστολή, το εν λόγω εδάφιο «καθιστά αδύνατη την παροχή υπηρεσιών οι οποίες συνεπάγονται την απονομή ξένων τίτλων από εκπαιδευτικά ιδρύματα στην Κύπρο, όπως οι υπηρεσίες που παρέχονται βάσει συμφωνιών πιστοποίησης δικαιόχρησης ή παρεμφερών συμφωνιών, στην περίπτωση που οι αποδέκτες των υπηρεσιών αυτών είναι ιδιωτικές σχολές τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Κύπρο.».

Στα πλαίσια της συζήτησης του υπό μελέτη νομοσχεδίου, οι εκπρόσωποι των σχολών τριτοβάθμιας εκπαίδευσης της Κύπρου συμφώνησαν με τις πρόνοιές του που αφορούν την τροποποίηση των άρθρων 13 και 14 της υφιστάμενης νομοθεσίας, αλλά διαφώνησαν με τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία που καθορίζεται με βάση την προτεινόμενη τροποποίηση που αφορά το άρθρο 15 της εν λόγω νομοθεσίας. Όπως δήλωσαν συναφώς οι ίδιοι, με την προτεινόμενη τροποποίηση τίθενται σε δυσμενέστερη θέση οι ιδιωτικές σχολές της Κύπρου έναντι των κολεγίων και των ιδρυμάτων άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Όπως ειδικότερα υποστήριξαν οι πιο πάνω ενδιαφερόμενοι, με την προτεινόμενη ρύθμιση της πρόνοιας για την ίδρυση παραρτήματος ιδιωτικής σχολής της Κύπρου στο εξωτερικό ή την παραχώρηση δικαιωμάτων δικαιόχρησης των προγραμμάτων σπουδών κυπριακών σχολών σε ιδρύματα του εξωτερικού εισάγονται λεπτομερείς και χρονοβόρες διαδικασίες, που καθιστούν την όλη προσπάθεια των ιδιωτικών σχολών της Κύπρου πιο δύσκολη από αυτή των ιδρυμάτων των ευρωπαϊκών χωρών.

Ειδικότερα, όπως επεξήγησαν, εφόσον μια ιδιωτική σχολή τριτοβάθμιας εκπαίδευσης της Κύπρου έχει ήδη αξιολογηθεί και εγκριθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο, με βάση τις διαδικασίες που προβλέπονται από τη υφιστάμενη σχετική νομοθεσία, τότε θα πρέπει να έχει και αυτή τα ίδια δικαιώματα για ίδρυση παραρτήματος σε κράτος μέλος, όπως έχει και η αναγνωρισμένη από το κράτος μέλος ξένη ιδιωτική σχολή τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που θέλει να ιδρύσει παράρτημα στην Κύπρο και να απονέμει αναγνωρισμένους τίτλους σπουδών.

Γι’ αυτό, σύμφωνα με τους ίδιους εκπροσώπους, η προτεινόμενη αυτή τροποποίηση χρήζει βελτιώσεων, που θα πρέπει να επέλθουν κατόπιν συμφωνίας με το αρμόδιο υπουργείο, και στη συνέχεια θα πρέπει, αφού βελτιωθεί, να προωθηθεί ταυτόχρονα με τις υπόλοιπες τροποποιήσεις που επιφέρει το νομοσχέδιο.

Ο εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας, αναφορικά με τα πιο πάνω, επισήμανε στην επιτροπή ότι οι πρόνοιες του νομοσχεδίου που αφορούν την εναρμόνιση με το κοινοτικό κεκτημένο είναι οι τροποποιήσεις των άρθρων 13 και 14, οι οποίες θα πρέπει να προωθηθούν άμεσα, ενώ, καθόσον αφορά την τροποποίηση που αφορά το άρθρο 15 του βασικού νόμου, εναπόκειται στο αρμόδιο υπουργείο η απόφαση να την προωθήσει τώρα ή σε κατοπινό στάδιο.

Ο εκπρόσωπος του ΚΥΣΑΤΣ, στα πλαίσια της όλης συζήτησης του υπό μελέτη νομοσχεδίου, εξέφρασε τον προβληματισμό του κατά πόσο θα μπορούσε να τεθεί διευκρινιστική πρόνοια στο νομοσχέδιο που να αναφέρεται στην άσκηση ελέγχου από πλευράς του ΚΥΣΑΤΣ αναφορικά με τους τίτλους σπουδών των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα απονέμονται από τις ιδιωτικές σχολές της Κύπρου. Ο ίδιος εκπρόσωπος επισήμανε περαιτέρω την ανάγκη ελέγχου των κριτηρίων εισδοχής των φοιτητών στα παραρτήματα των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων του εξωτερικού που θα λειτουργούν στην Κύπρου, διότι αυτά θα πρέπει να είναι τα ίδια με τα κριτήρια εισδοχής στα συγκεκριμένα εκπαιδευτικά ιδρύματα που λειτουργούν στο εξωτερικό. Στη συνέχεια, ο ίδιος εκπρόσωπος παρέθεσε ορισμένα παραδείγματα σε σχέση με το τι εφαρμόζεται σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες στον τομέα αυτό, όπως για παράδειγμα στην Ιταλία.

Ο εκπρόσωπος του αρμόδιου υπουργείου δήλωσε καταρχάς ότι οι τίτλοι σπουδών που θα παραχωρούνται θα είναι αναγνωρισμένοι από το ΚΥΣΑΤΣ, γι’ αυτό δεν πρέπει να εκφράζονται ανησυχίες από πλευράς των εκπροσώπων των τριτοβάθμιων ιδιωτικών σχολών. Επίσης τόνισε περαιτέρω ότι, με βάση το υπό μελέτη νομοσχέδιο, τίθενται αυστηρές προϋποθέσεις για την παροχή της δυνατότητας σε εκπαιδευτικά ιδρύματα άλλων κρατών μελών να απονέμουν τους δικούς τους τίτλους σπουδών στην Κύπρο.

Στα πλαίσια της όλης συζήτησης, οι εκπρόσωποι των ιδιωτικών πανεπιστημίων εισηγήθηκαν ενώπιον της επιτροπής όπως εξεταστεί και η δυνατότητα αντίστοιχης τροποποίησης και του νομοθετικού πλαισίου που διέπει τη λειτουργία των ιδιωτικών πανεπιστημίων, ώστε να προωθηθούν παράλληλα οι τροποποιήσεις και των δύο νομοθεσιών.

Σε σχέση με την πιο πάνω εισήγηση, ο εκπρόσωπος του αρμόδιου υπουργείου δήλωσε ότι η νομοθεσία που διέπει τη λειτουργία των ιδιωτικών πανεπιστημίων δεν περιλαμβάνει αντίστοιχες διατάξεις που να αντίκεινται στο κοινοτικό κεκτημένο, γι’ αυτό και δεν κρίνεται αναγκαίο στο παρόν στάδιο να τροποποιηθεί.

Η επιτροπή, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, κάλεσε το αρμόδιο υπουργείο να πραγματοποιήσει σύσκεψη, σε συνεργασία με τη Νομική Υπηρεσία και το ΚΥΣΑΤΣ, ώστε να εξεταστούν τα διάφορα θέματα που εγέρθηκαν ενώπιόν της. Επίσης η επιτροπή κάλεσε το αρμόδιο υπουργείο να εξετάσει μαζί με τα εμπλεκόμενα/ενδιαφερόμενα μέρη την προτεινόμενη τροποποίηση του άρθρου 15, ώστε να εξευρεθεί συμβιβαστική λύση.

Επιπρόσθετα, η επιτροπή ζήτησε από τη Νομική Υπηρεσία να αποστείλει και γραπτώς τις θέσεις της σε σχέση με τα θέματα που εγέρθηκαν.

Ανταποκρινόμενη η Νομική Υπηρεσία στο αίτημα της επιτροπής, απέστειλε γραπτώς τις θέσεις της με επιστολή της, ημερομηνίας 23 Νοεμβρίου 2009. Με βάση την επιστολή, επισημαίνονται, μεταξύ άλλων, τα εξής:

«Ο Νόμος περί Σχολών Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης ρυθμίζει θέματα που αφορούν τη λειτουργία σχολών τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και την αξιολόγηση και πιστοποίηση κλάδων σπουδών. Ιδιαίτερα το προτεινόμενο νέο άρθρο 14 στο εδάφιο (3), θέτει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες ιδιωτική σχολή δύναται να απονέμει τίτλους εκπαιδευτικών ιδρυμάτων άλλων κρατών μελών. Το ζήτημα της ακαδημαϊκής αναγνώρισης εμπίπτει αποκλειστικά εντός του πεδίου εφαρμογής του Νόμου περί Αναγνώρισης Τίτλων Σπουδών Ανώτερης και Ανώτατης Εκπαίδευσης και Παροχής Σχετικών Πληροφοριών. Με βάση επίσης σχετική νομολογία του ΔΕΚ, το ΚΥΣΑΤΣ έχει έναντι των τίτλων σπουδών που παρέχονται με το σύστημα της δικαιόχρησης, τα ίδια ακριβώς δικαιώματα και τις ίδιες εξουσίες που έχει έναντι των υπολοίπων τίτλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα επίσης με την ίδια νομολογία, οι τίτλοι σπουδών που εξασφαλίζονται στην Κύπρο με το σύστημα της δικαιόχρησης αντιμετωπίζονται, για σκοπούς πρόσβασης σε νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα, ως τίτλοι που απονέμονται σε άλλο κράτος μέλος. Έπομένως τόσο για σκοπούς ακαδημαϊκής όσο και για σκοπούς επαγγελματικής αναγνώρισης, παρέχεται η δυνατότητα στις αρμόδιες αρχές, μέσω της οικείας νομοθεσίας να ελέγχουν τα μαθήματα που έχει παρακολουθήσει κάτοχος τίτλου σπουδών που εξασφαλίστηκε στην Κύπρο με το σύστημα της δικαιόχρησης και να επιβάλλουν αντισταθμιστικά μέτρα, αν η εκπαίδευση του εν λόγω προσώπου διαφέρει ουσιωδώς από εκείνην που απαιτείται στην Κύπρο στον ανάλογο τομέα».

Σε μεταγενέστερο στάδιο, στα πλαίσια της συνέχισης της μελέτης του εν λόγω νομοσχεδίου, η επιτροπή ενημερώθηκε από το αρμόδιο υπουργείο ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με επιστολή της, ημερομηνίας 20 Νοεμβρίου 2009, απέστειλε στην Κυπριακή Δημοκρατία Αιτιολογημένη Γνώμη εξαιτίας της μη συμμόρφωσής της με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και της συνεχιζόμενης παράβασης αυτού, καλώντας τη Δημοκρατία να λάβει τα απαιτούμενα μέτρα για συμμόρφωση εντός της προθεσμίας των δύο μηνών από την παραλαβή της εν λόγω επιστολής.

Επιπρόσθετα, το αρμόδιο υπουργείο υπέβαλε στην επιτροπή αναθεωρημένο κείμενο του νομοσχεδίου, το οποίο ετοιμάστηκε σε συνεργασία με τη Νομική Υπηρεσία και το ΚΥΣΑΤΣ. Ειδικότερα, με το αναθεωρημένο αυτό κείμενο του νομοσχεδίου προστέθηκαν στο προτεινόμενο νέο άρθρο 14 αυστηρότερες πρόνοιες, οι οποίες ρυθμίζουν την υποχρέωση της ιδιωτικής σχολής να ενημερώνει εμπεριστατωμένα και αναλυτικά τον Υπουργό Παιδείας και Πολιτισμού, υποβάλλοντας σε αυτόν όλα τα αναγκαία και πλήρη στοιχεία, τα οποία, μεταξύ άλλων, αφορούν τα ακόλουθα:

1. Όλες τις σχετικές εκθέσεις και αξιολογήσεις που έχουν γίνει από το ξένο εκπαιδευτικό ίδρυμα του οποίου ο τίτλος θα απονέμεται.

2. Πλήρη στοιχεία για τις εκπαιδευτικές διευκολύνσεις και υπηρεσίες που θα προσφερθούν από την ιδιωτική σχολή στην Κύπρο.

3. Πλήρη στοιχεία για τα κριτήρια εισδοχής και αξιολόγησης που θα εφαρμοστούν από την ιδιωτική σχολή στην Κύπρο, όπως και αυτά που εφαρμόζονται στο ξένο εκπαιδευτικό ίδρυμα.

4. Τον αριθμό και τα ακαδημαϊκά και επαγγελματικά προσόντα των μελών του εκπαιδευτικού προσωπικού που θα χρησιμοποιηθεί για την προσφορά του συγκεκριμένου προγράμματος από την ιδιωτική σχολή στην Κύπρο.

Επιπρόσθετα, με βάση τις πιο πάνω πρόνοιες, ο αρμόδιος υπουργός θα δύναται να κοινοποιεί τις πιο πάνω πληροφορίες και στοιχεία στο συγκεκριμένο εκπαιδευτικό ίδρυμα του οποίου ο τίτλος θα απονέμεται, στις αρμόδιες αρχές και σώματα αξιολόγησης του κράτους μέλους όπου υπάγεται το εν λόγω εκπαιδευτικό ίδρυμα, καθώς και σε όλα τα αρμόδια όργανα αναγνώρισης τίτλων σπουδών της Κυπριακής Δημοκρατίας, περιλαμβανομένου του ΚΥΣΑΤΣ, για σκοπούς αναγνώρισης του συγκεκριμένου τίτλου σπουδών.

Περαιτέρω, στα πλαίσια της μελέτης του αναθεωρημένου κειμένου του νομοσχεδίου, ο εκπρόσωπος του αρμόδιου υπουργείου επισήμανε στην επιτροπή ότι στο αναθεωρημένο αυτό κείμενο δεν επήλθε οποιαδήποτε διαφοροποίηση όσον αφορά την προτεινόμενη τροποποίηση του άρθρου 15, για το λόγο ότι ο υπουργός έκρινε ότι στο παρόν στάδιο θα πρέπει να παραμείνουν οι αυστηρές πρόνοιες που προτείνονται με αυτό, επειδή πρώτη φορά τίθεται σε εφαρμογή και θα πρέπει να αποφευχθεί ο κίνδυνος να εκτεθεί η Κυπριακή Δημοκρατία σε σχέση με το επίπεδο σπουδών των ιδιωτικών σχολών της.

Στα πλαίσια της συνέχισης της μελέτης του αναθεωρημένου νομοσχεδίου εγέρθηκαν διάφοροι προβληματισμοί από πλευράς της επιτροπής, που αφορούν, μεταξύ άλλων, το κατά πόσο οι προσθήκες σ’ αυτό συνάδουν με το ευρωπαϊκό κεκτημένο, το επίπεδο και το κύρος του εκπαιδευτικού ιδρύματος του οποίου ο τίτλος θα απονέμεται στην Κύπρο, την ποιότητα και την αναγνώριση των τίτλων σπουδών που θα απονέμονται, το ρόλο τον οποίο θα διαδραματίζει το ΚΥΣΑΤΣ όσον αφορά την αναγνώριση των τίτλων σπουδών, τα κριτήρια και τους όρους εισδοχής των φοιτητών.

Σε σχέση με τα πιο πάνω, ο εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας επισήμανε, μεταξύ άλλων, ότι τόσο το αρχικό όσο και το αναθεωρημένο κείμενο του νομοσχεδίου συνάδουν με το ευρωπαϊκό κεκτημένο, αλλά με το αναθεωρημένο κείμενο ρυθμίζεται πιο αναλυτικά η υποχρέωση για εμπεριστατωμένη ενημέρωση του αρμόδιου υπουργού, ο οποίος θα μπορεί να εξασφαλίζει περισσότερες πληροφορίες και στοιχεία. Επίσης επισήμανε ότι το επίπεδο και η ποιότητα των τίτλων σπουδών θα διασφαλίζονται τόσο μέσω των διατάξεων του προτεινόμενου νόμου όσο και μέσω του νόμου που διέπει τη λειτουργία του ΚΥΣΑΤΣ.

Τέλος, αναφορικά με τις ανησυχίες που εκφράστηκαν από μέλη της επιτροπής για το επίπεδο των σπουδών και του ελέγχου που θα ασκείται από τα άλλα κράτη μέλη μέσω των αρμόδιων οργάνων τους, ο εκπρόσωπος επισήμανε ότι στην Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζονται οι αρχές της αμοιβαίας αναγνώρισης και αμοιβαίας εμπιστοσύνης.

Με τις πιο πάνω απόψεις συμφώνησε και ο εκπρόσωπος του αρμόδιου υπουργείου.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, κρίνει ότι το αναθεωρημένο κείμενο του νομοσχεδίου ρυθμίζει καλύτερα το όλο θέμα. Ωστόσο, επειδή δεν παρασχέθηκε σ’ αυτήν ο αναγκαίος χρόνος να διαμορφώσει την τελική της θέση επί του εν λόγω αναθεωρημένου κειμένου, αποφάσισε να τοποθετηθεί επί των προνοιών του κατά τη συζήτησή του στην ολομέλεια της Βουλής.

 

 

 

 

 

8 Δεκεμβρίου 2009

 

 
     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων