Αρχείο

    

Συμπληρωματική έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής για την Εγκληματικότητα και την Καταπολέμηση των Ναρκωτικών και Εξαρτησιογόνων Ουσιών για το θέμα «Το πρόβλημα της διάδοσης παιδικού πορνογραφικού και άλλου υλικού μέσω του διαδικτύου»

Παρόντες:

Σταύρος Ευαγόρου, πρόεδρος Τάσος Μητσόπουλος
Γιαννάκης Θωμά Ανδρέας Αγγελίδης
Πανίκκος Σταυριανός Νικόλας Παπαδόπουλος
Στέλλα Κυριακίδου Ρούλα Μαυρονικόλα
Ιωνάς Νικολάου  

        

         

          Όπως είναι γνωστό, για το υπό αναφορά θέμα η Κοινοβουλευτική Επιτροπή για την Εγκληματικότητα και την Καταπολέμηση των Ναρκωτικών και Εξαρτησιογόνων Ουσιών ετοίμασε σχετική έκθεση, με ημερομηνία 10 Ιουλίου 2007.  Η συζήτησή της, όμως, δεν έχει ακόμα αρχίσει και, κατόπιν απόφασης της ολομέλειας της Βουλής και λόγω των εν τω μεταξύ εξελίξεων, το πιο πάνω θέμα επανήλθε για περαιτέρω εξέταση από την επιτροπή. 

          Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή για την Εγκληματικότητα και την Καταπολέμηση των Ναρκωτικών και Εξαρτησιογόνων Ουσιών επανεξέτασε το πιο πάνω θέμα σε τρεις συνεδρίες της, που πραγματοποιήθηκαν στις 11 και 25 Ιουνίου 2008 και στις 11 Μαρτίου 2009.  Στα πλαίσια της επανεξέτασης του πιο πάνω θέματος, κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής εκπρόσωποι του Γραφείου Καταπολέμησης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος του Αρχηγείου Αστυνομίας, του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού, του Τμήματος Υπηρεσιών Πληροφορικής του Υπουργείου Οικονομικών, του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, η Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού και εκπρόσωποι της Αρχής Τηλεπικοινωνιών Κύπρου (ΑΤΗΚ).

Α.      ΕΙΣΑΓΩΓΗ

          Ο πρόεδρος της επιτροπής, επανεισάγοντας το θέμα, ανέφερε, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:  

·               Η επιτροπή εξέτασε το θέμα αυτό σε πολλές συνεδριάσεις της, που πραγματοποιήθηκαν στο διάστημα από τις 27 Σεπτεμβρίου 2006 μέχρι και τις 27 Ιουνίου 2007, καλώντας ενώπιόν της τους εμπλεκόμενους αρμόδιους φορείς.

·               Τις διαπιστώσεις και τα συμπεράσματα της επιτροπής, τα οποία περιλαμβάνονται στην έκθεσή της με ημερομηνία 10 Ιουλίου 2007.

·               Το λόγο για τον οποίο χρειάστηκε να επανασυνεδριάσει η επιτροπή για το εν λόγω θέμα, εξαιτίας των πρόσφατων κρουσμάτων διάδοσης παιδικού πορνογραφικού υλικού, τα οποία έφεραν το θέμα ξανά στην επιφάνεια, ως επίσης και το γεγονός ότι διαπιστώθηκε στο μεταξύ από διάφορες ομάδες ότι δεν υπήρξε η πρόοδος την οποία η επιτροπή θα επιθυμούσε να δει στον τομέα αυτό.           

Β.      ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΕΙΣ/ΘΕΣΕΙΣ ΕΜΠΛΕΚΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ ΠΟΥ ΠΑΡΕΥΡΕΘΗΚΑΝ ΣΤΙΣ ΝΕΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΥΠΟ ΕΞΕΤΑΣΗ ΘΕΜΑ

1.      Αρχηγείο Αστυνομίας

          Οι εκπρόσωποι του Αρχηγείου Αστυνομίας προσκόμισαν σχετικά υπομνήματα και,  καταθέτοντας τις απόψεις τους ενώπιον της επιτροπής, δήλωσαν, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:

·               Τα κρούσματα παιδικής πορνογραφίας έχουν αυξηθεί πρόσφατα.  Η αύξηση αυτή θα μπορούσε να συνδεθεί τόσο με την αύξηση των χρηστών του διαδικτύου όσο επίσης και με τη δημιουργία του ειδικού Γραφείου Καταπολέμησης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος, το Σεπτέμβριο του 2007, το οποίο διερευνά τέτοια αδικήματα. 

·               Οι οικογένειες ή οι δράστες των σχετικών αδικημάτων της διάδοσης παιδικού πορνογραφικού υλικού, οι οποίοι είναι συνήθως οικογενειάρχες, παρακολουθούνται από την αστυνομία.  Στα πλαίσια της εφαρμογής της νομοθεσίας για τα προσωπικά δεδομένα η αρμόδια υπηρεσία ενημερώνεται μόνο όταν οι υποθέσεις καταχωριστούν στο δικαστήριο.  Επίσης, ενημερώνεται και για το αποτέλεσμα της δίκης, μόλις εκδικαστεί η σχετική υπόθεση.  Οι δράστες παραπέμπονται συνήθως και για ιατρική θεραπεία. 

·               Το Γραφείο Καταπολέμησης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος συστάθηκε στις 20 Σεπτεμβρίου 2007 και αποστολή του είναι η διερεύνηση υποθέσεων,         σύμφωνα με τον περί της Σύμβασης κατά του Εγκλήματος μέσω του Διαδικτύου (Κυρωτικό) Νόμο του 2004 [Ν. 22(ΙΙΙ)/2004].  Στο άρθρο 11 του πιο πάνω Νόμου ποινικοποιείται το αδίκημα της παιδικής πορνογραφίας, το οποίο καλύπτει από άποψη αρμοδιότητας τις περιπτώσεις παραγωγής, προσφοράς, διανομής, προαγωγής και κατοχής παιδικής πορνογραφίας.  Η προβλεπόμενη ποινή για το αδίκημα αυτό είναι δέκα χρόνια φυλάκιση ή/και χρηματικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις £25.000, τώρα σε ισότιμη αντιστοιχία σε ευρώ.  Το αδίκημα της παιδικής πορνογραφίας τιμωρείται επίσης με την ίδια ποινή και από το άρθρο 11 του Νόμου 87(Ι)/2007 (ο περί της Καταπολέμησης της Εμπορίας και της Εκμετάλλευσης Προσώπων και της Προστασίας των Θυμάτων Νόμος του 2007).

·               Το τμήμα στελεχώνεται και με τεχνικούς σε θέματα ηλεκτρονικών υπολογιστών, οι οποίοι έτυχαν τέτοιας ειδικής εκπαίδευσης, καθώς επίσης και με ανακριτές οι οποίοι διερευνούν τα αδικήματα αυτά.  Τα μηχανήματα τα οποία διαθέτει το γραφείο είναι σύγχρονα, με βάση τα σημερινά δεδομένα, αλλά αυτά πρέπει να ανανεώνονται συνεχώς, διότι πρέπει να ακολουθείται η εκάστοτε νεότερη τεχνολογία. 

·               Το Γραφείο Καταπολέμησης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος τηρεί στοιχεία για τις υποθέσεις παιδικής πορνογραφίας από το 2004.

·               Το έτος 2004 έγιναν οκτώ καταγγελίες υποθέσεων παιδικής πορνογραφίας, από τη διερεύνηση των οποίων στις έξι δε διαπιστώθηκε η ύπαρξη οποιασδήποτε παράβασης της νομοθεσίας, σε μία ο κατηγορούμενος καταδικάστηκε σε €4.000 πρόστιμο και σε μία διακόπηκε η δικαστική διαδικασία στις 29 Ιανουαρίου 2007.  

·               Το έτος 2005 έγιναν δεκαέξι καταγγελίες υποθέσεων παιδικής πορνογραφίας, από τη διερεύνηση των οποίων στις εννέα υποθέσεις δεν προέκυψε οτιδήποτε και στις δύο υποθέσεις υπήρξαν καταδίκες των κατηγορουμένων. στη μεν πρώτη σε πέντε μήνες φυλάκιση με τριετή αναστολή, στη δε δεύτερη σε €4.000 πρόστιμο. 

·               Το έτος 2006 έγιναν είκοσι τέσσερις καταγγελίες υποθέσεων παιδικής πορνογραφίας, από τη διερεύνηση των οποίων σε τρεις περιπτώσεις τρία πρόσωπα καταδικάστηκαν σε χρηματικά πρόστιμα και σε δύο περιπτώσεις δύο πρόσωπα καταδικάστηκαν σε ποινές φυλάκισης σαράντα πέντε και εννέα μηνών, αντίστοιχα. 

·               Το έτος 2007 έγιναν τριάντα τέσσερις καταγγελίες υποθέσεων παιδικής πορνογραφίας, από τις οποίες οι πέντε εκκρεμούν ακόμη ενώπιον της δικαιοσύνης. 

·               Μέχρι το Μάιο του 2008 έγιναν είκοσι δύο καταγγελίες υποθέσεων παιδικής πορνογραφίας, από τη διερεύνηση των οποίων σε έντεκα περιπτώσεις δεν προέκυψε οτιδήποτε ενοχοποιητικό, σε τέσσερις περιπτώσεις ισάριθμα πρόσωπα συνελήφθηκαν και εναντίον τους διερευνώνται υποθέσεις παιδικής πορνογραφίας και επτά περιπτώσεις βρίσκονται υπό διερεύνηση.

·               Για την καταπολέμηση του αδικήματος της παιδικής πορνογραφίας το Γραφείο Καταπολέμησης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος διαθέτει λογισμικό εργαλείο μέσω του οποίου μπορούν να εντοπιστούν οι χρήστες του διαδικτύου οι οποίοι κατέχουν και διαθέτουν παιδικό πορνογραφικό υλικό. 

·               Για τους σκοπούς της δίωξης του εν λόγω αδικήματος απαιτούνται τόσο η συνεχής επιμόρφωση του προσωπικού του γραφείου όσο και η ανανέωση των ηλεκτρονικών συστημάτων.  Όλες αυτές οι ανάγκες έχουν περιληφθεί στους προϋπολογισμούς του γραφείου, με την ελπίδα ότι οι δαπάνες αυτές δε θα αφαιρεθούν από τους εν λόγω προϋπολογισμούς.

·               Για το σκοπό της καταπολέμησης των αδικημάτων παιδικής πορνογραφίας η Αστυνομία Κύπρου συνεργάζεται με όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και με υπηρεσίες άλλων χωρών (Interpol, Europol, FBI).  Επίσης, λαμβάνει μέρος σε συνέδρια και εκπαιδεύσεις όσον αφορά την παιδική πορνογραφία, είναι μέλος σε ομάδες εργασίας για την καταπολέμηση της παιδικής πορνογραφίας και συνεργάζεται με τον ιδιωτικό φορέα (πρόγραμμα Cyberethics), το οποίο αντιπροσωπεύει τον ιδιωτικό σύνδεσμο INHOPE.

·               Η Κύπρος, λαμβάνοντας υπόψη το μέγεθος αλλά και τις ανάγκες οι οποίες υπάρχουν, βρίσκεται σε πρωτοποριακό για τα δικά μας δεδομένα επίπεδο.  Η Κύπρος είναι από τις λίγες χώρες οι οποίες έχουν νομοθεσία για το διαδίκτυο και έχει εφαρμόσει τις διάφορες άλλες Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.  Με την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση υιοθετήθηκε ένας μεγάλος αριθμός ευρωπαϊκών Οδηγιών, παρ’ όλο που υπάρχουν και κάποιες συγκεκριμένες αδυναμίες.  Εντούτοις, δε θα μπορούσε να επικεντρωθεί κανείς σε μια συγκεκριμένη αδυναμία, καθότι πρόκειται για νέα αδικήματα και για αδυναμίες που θα φανούν στην πορεία της διερεύνησης και εφαρμογής και του τελευταίου νόμου, του περί Διατήρησης Τηλεπικοινωνιακών Δεδομένων με Σκοπό τη Διερεύνηση Σοβαρών Ποινικών Αδικημάτων Νόμου του 2007 [Ν. αρ. 183(Ι) του 2007], ο οποίος αφορά αυτά τα θέματα.  Σημειώνεται ότι, με βάση το εδάφιο (2) του άρθρου 23 του νόμου αυτού, οι διατάξεις που αφορούν το διαδίκτυο και τις υπηρεσίες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και τηλεφωνίας μέσω διαδικτύου θα τεθούν σε ισχύ στις 15 Μαρτίου 2009.   Σημειώνεται, περαιτέρω, ότι, με βάση το άρθρο 13 του εν λόγω νόμου, κάθε παροχέας υπηρεσιών έχει υποχρέωση να διατηρεί τα δεδομένα σε σχέση με την τηλεφωνία σταθερού δικτύου, την κινητή τηλεφωνία, το διαδίκτυο και τις υπηρεσίες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και τηλεφωνίας μέσω διαδικτύου για περίοδο έξι μηνών, γεγονός το οποίο προκαλεί πολλές φορές προβλήματα.  Εισήγηση θα ήταν τα πιο πάνω στοιχεία να μπορούν να διατηρούνται για δώδεκα μήνες αντί για έξι, πράγμα το οποίο θα διευκόλυνε τη διερεύνηση των υποθέσεων.

·               Το πρόβλημα της παιδικής πορνογραφίας είναι ένα παγκόσμιο πρόβλημα.  Στην Κύπρο δεν υπάρχει έρευνα η οποία να παρουσιάζει το ακριβές ποσοστό των χρηστών του διαδικτύου.  Τέτοια μελέτη δεν μπορεί να γίνει από την αστυνομία και χρειάζεται εξειδικευμένη μελέτη από αρμόδιους φορείς του κράτους με χρηματοδότηση της πολιτείας. 

·               Το κοινό δεν έχει αντιληφθεί τους πραγματικούς κινδύνους που ενέχονται στα θέματα της παιδικής πορνογραφίας.

·               Στην Κύπρο υπάρχουν είκοσι τέσσερις εγγεγραμμένοι παροχείς υπηρεσιών διαδικτύου, με τους κυριότερους των οποίων υπάρχει συνεργασία, αλλά οι αρμοδιότητες για τον έλεγχό τους, ανήκουν σύμφωνα με άλλη νομοθεσία, στον Επίτροπο Ρυθμίσεως Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και Ταχυδρομείων. 

·               Υπάρχουν ειδικά σχετικά φιλμάκια, τα οποία προβάλλονται από το ΡΙΚ προς ενημέρωση του κοινού. 

·               Το γραφείο διεξάγει μια σειρά σεμιναρίων/διαλέξεων σε διάφορα κοινωνικά σύνολα και είναι αξιοσημείωτο το ενδιαφέρον που επέδειξε και η Εκκλησία σε αυτό τον τομέα με τη διοργάνωση σχετικών σεμιναρίων.  Αναφέρεται σχετικά ότι έγινε και για τους γονείς μια σειρά διαλέξεων, οι οποίες όμως δεν είχαν την απήχηση η οποία αναμενόταν.  Τα μέσα μαζικής ενημέρωσης διαδραματίζουν τον πιο καθοριστικό ρόλο στον τομέα της ενημέρωσης.  Η Ευρωπαϊκή Ένωση συνεισφέρει στον τομέα της ενημέρωσης, τον οποίο θεωρεί ως τον κυριότερο παράγοντα για την πρόληψη και την αποτροπή τέτοιων αδικημάτων.  Στον τομέα της διαφώτισης γίνονται πολλές ενέργειες σε συνεργασία και με άλλους φορείς και σε μεγαλύτερο βαθμό με το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού, για να ενισχύεται, όσο το δυνατό, η προσπάθεια ενημέρωσης των παιδιών, όπως διαλέξεις στα σχολεία.  Στις διαλέξεις αυτές λαμβάνουν μέρος και μέλη της αρμόδιας υπηρεσίας του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού. 

·               Η παιδική πορνογραφία περιλαμβάνει ακόμη και τουρισμό παιδικής πορνογραφίας, δηλαδή μετακίνηση προσώπων σε άλλες χώρες για το σκοπό αυτό, όμως στην Κύπρο, από τα στοιχεία που υπάρχουν, δεν παρατηρείται τέτοιο φαινόμενο.

·               Δεν υπάρχει στο νόμο συγκεκριμένη πρόνοια για την περίπτωση κατά την οποία δε συνεργάζονται οι κατηγορούμενοι στη διερεύνηση των σχετικών αδικημάτων,   γεγονός που καθιστά το έργο της αστυνομίας πολύ πιο δύσκολο. 

          Σημειώνεται ότι σε επιστολή που στάλθηκε μεταγενέστερα από το Αρχηγείο Αστυνομίας, συγκεκριμένα από τον υπεύθυνο του Γραφείου Καταπολέμησης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος, στις 17 Φεβρουαρίου 2009, διευκρινίζονται περαιτέρω διάφορα θέματα, τα οποία τέθηκαν κατά τις εν λόγω συνεδρίες και για τα οποία είχε σταλθεί σχετική επιστολή από τον πρόεδρο της επιτροπής.  Η εν λόγω επιστολή της αστυνομίας βρίσκεται κατατεθειμένη στο Aρχείο της Βουλής και είναι στη διάθεση όλων των μελών του σώματος.

2.      Τμήμα Υπηρεσιών Πληροφορικής - Υπουργείο Οικονομικών

          Ο διευθυντής του Τμήματος Υπηρεσιών Πληροφορικής του Υπουργείου Οικονομικών δήλωσε, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:

·               Το Τμήμα Υπηρεσιών Πληροφορικής έχει την ευθύνη για την παροχή υπηρεσιών πληροφορικής σε όλα τα κυβερνητικά τμήματα, πλην της εκπαίδευσης, της αστυνομίας και του στρατού. Στα πλαίσια αυτά, το τμήμα συμμετέχει σε ενημερωτικά προγράμματα που γίνονται στην Κυπριακή Ακαδημία Δημόσιας Διοίκησης για την ενημέρωση των δημόσιων υπαλλήλων για τη χρήση του διαδικτύου και συμμετέχει στο πρόγραμμα Cyberethics.

·               Το τμήμα έχει εγκαταστήσει ειδικά μηχανήματα ως επίσης και ειδικό λογισμικό, με σκοπό να “αποκόπτονται” ύποπτες ιστοσελίδες ή διαδικτυακοί χώροι οι οποίοι δυνατό να προωθούν πορνογραφικό υλικό. Το τμήμα, επιπρόσθετα, με ειδικά μηχανήματα τα οποία διαθέτει παρακολουθεί και την κίνηση στις γραμμές και εκεί όπου διαπιστώνεται ότι έχει εξαντληθεί αδικαιολόγητα το φάσμα κάποιας υπηρεσίας, ενημερώνεται ο διευθυντής του εν λόγω τμήματος.

·               Το τμήμα είναι ο πάροχος διαδικτύου στη δημόσια υπηρεσία.  Υπό την ιδιότητά του αυτή δεν έχει εντοπίσει διακίνηση οποιουδήποτε πορνογραφικού υλικού μέσω του κυβερνητικού κόμβου διαδικτύου.

·               Υπάρχει συνεργασία με την αστυνομία, στην οποία δίδεται υλικό, όταν και εφόσον ζητηθεί μέσα στα πλαίσια της νομοθεσίας.

·               Στην Κύπρο δεν υπάρχει εθνική στρατηγική για την Κοινωνία της Πληροφορίας ούτε και θεσμός ο οποίος να συντονίζει όλες τις δράσεις για την Κοινωνία της Πληροφορίας. Μέχρι τη δημιουργία ενός τέτοιου συντονιστικού οργάνου θα γίνονται σπασμωδικές ενέργειες, οι οποίες θα προστατεύουν το κοινό μερικώς.  Η Κοινωνία της Πληροφορίας αποτελείται από διάφορους πυλώνες.  Ένας σημαντικός πυλώνας είναι η ασφάλεια του διαδικτύου.

·               Το πιο σημαντικό από όλα είναι το θέμα της ενημέρωσης. Τα παιδιά δεν ενημερώνονται από τα αρχικά στάδια (δημοτική εκπαίδευση) για τα καλά και τα κακά του διαδικτύου.

·               Ένα μεγάλο πρόβλημα είναι και τα internet café, στα οποία πολύ πιθανόν οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές να προβάλλουν πορνογραφικό υλικό. 

3.      Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

          Ο εκπρόσωπος του  Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού δήλωσε, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:

·               Η πολιτική του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού όσον αφορά την υιοθέτηση των νέων τεχνολογιών και τη χρήση τους στις εκπαιδευτικές διαδικασίες σε όλες ανεξαίρετα τις βαθμίδες της εκπαίδευσης αναφέρεται, ως επί το πλείστον, στην ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο.

·               Το υπουργείο, στα πλαίσια του προγράμματος των τεχνολογιών πληροφορίας και επικοινωνιών, προβαίνει σε όλες εκείνες τις απαραίτητες ενέργειες, ώστε να διασφαλιστεί το ουσιώδες αυτό κομμάτι που αφορά τους μαθητές, τους εκπαιδευτικούς και τους γονείς. 

·               Με την πρόσφατη παραλαβή των έντεκα περίπου χιλιάδων υπολογιστών στα σχολεία όλων των βαθμίδων της εκπαίδευσης η αναλογία μαθητών-υπολογιστών είναι ένας υπολογιστής για έξι μαθητές.  Με την ολοκλήρωση της παραλαβής η αναλογία θα είναι ένας υπολογιστής προς δύο μαθητές.

·               Στη δημοτική εκπαίδευση υπάρχουν σύμβουλοι πληροφορικής, ενώ στη μέση εκπαίδευση υπάρχουν καθηγητές πληροφορικής.  Στη δημοτική εκπαίδευση δε διδάσκεται το μάθημα των ηλεκτρονικών υπολογιστών, απλά ο ηλεκτρονικός υπολογιστής αποτελεί ένα εργαλείο βοήθειας για το μαθητή.  Στη δημοτική εκπαίδευση η πρόσβαση στο διαδίκτυο είναι πλήρως ελεγχόμενη, αφού σε μια αίθουσα διδασκαλίας δεν υπάρχουν περισσότεροι από δύο, το πολύ, ηλεκτρονικοί υπολογιστές. Υπάρχουν όμως και εργαστήρια υπολογιστών, όπου εκεί υπάρχουν δέκα με δεκαπέντε υπολογιστές, των οποίων η διάταξη είναι τέτοια, ώστε να είναι ελεγχόμενοι. Στη μέση εκπαίδευση υπάρχουν συγκεκριμένα αναλυτικά προγράμματα που αναφέρονται στην πληροφορική.  (Στην Α΄ γυμνασίου παρέχονται επτά ώρες διδασκαλίας για το διαδίκτυο με αναφορά στους κινδύνους κατά τη χρήση, στα πνευματικά δικαιώματα, στο σεβασμό στα προσωπικά δεδομένα και στους κινδύνους από συνομιλίες σε chat rooms.  Στη Β΄ γυμνασίου περιλαμβάνονται έξι ώρες διδασκαλίας για τους κινδύνους που συνεπάγεται η χρήση του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.)   Στη μέση εκπαίδευση, όπου υπάρχουν υπολογιστές στις αίθουσες διδασκαλίας σε μεγάλο αριθμό, χρησιμοποιείται η υπηρεσία του Safe Internet σε κάθε υπολογιστή, η οποία παρέχεται δωρεάν από την ΑΤΗΚ. 

·               Η συνεργασία του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού με την ΑΤΗΚ χρόνο με το χρόνο επεκτείνεται και γίνεται πιο έντονη. 

·               Οι εκπαιδευτικοί είχαν τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν ημερίδες που διοργανώθηκαν είτε από την ΑΤΗΚ είτε από άλλους φορείς σχετικά με το συγκεκριμένο θέμα.

·               Σε ό,τι αφορά τους γονείς, το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού προτίθεται να διοργανώσει κάποια σεμινάρια τα οποία θα τους βοηθήσουν να ενημερωθούν.

·               Μέσω του διαδικτυακού σχολείου, το οποίο αναμένεται να λειτουργήσει σε τέσσερις μήνες πάνω σε δοκιμαστική βάση, οι γονείς και τα παιδιά θα έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης από το σπίτι στην πύλη του διαδικτυακού σχολείου και θα μπορούν να ενημερώνονται ηλεκτρονικά.  Αυτό φυσικά προϋποθέτει σχετική ενημέρωση και επιμόρφωση. 

4.      Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού

          Η Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού, τοποθετούμενη στο όλο θέμα, δήλωσε, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:

·               Έδωσε συγχαρητήρια στην επιτροπή για το γεγονός ότι το εν λόγω θέμα εξετάζεται με ιδιαίτερη έμφαση στο παιδί.

·               Ο θεσμός του Επιτρόπου Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού δημιουργήθηκε το Φεβρουάριο του 2008.  Ως εκ τούτου, είναι ένα νέο γραφείο και βρίσκεται στο στάδιο της στελέχωσης.

·               Βασικός ρόλος του Επιτρόπου δεν είναι να υποκαταστήσει άλλες υπηρεσίες, αλλά να ευαισθητοποιεί την κοινωνία σε θέματα που αφορούν το παιδί, όπως επίσης να προβαίνει σε σχετικές εισηγήσεις.

·               Πρέπει να γίνει πιο αποτελεσματική η εφαρμογή της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού, καθώς και η εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας.  Επίσης, έκανε αναφορά στην ύπαρξη ειδικού πρωτοκόλλου στη σύμβαση που αφορά το θέμα της παιδικής πορνογραφίας [Προαιρετικό Πρωτόκολλο στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού, για την Πώληση Παιδιών, Παιδική Πορνεία και Παιδική Πορνογραφία, που κυρώθηκε με το Νόμο 6(ΙΙΙ)/2006].

·               Δεν υπάρχει εθνική στρατηγική ή σχέδιο δράσης για το θέμα της παιδικής πορνογραφίας. Θα πρέπει να υπάρξει μια στρατηγική από το κράτος που θα καθορίζει τι πρέπει να γίνει και ποιοι είναι οι εμπλεκόμενοι φορείς.  Στα πλαίσια του σχεδίου δράσης, θα πρέπει να οργανωθούν και προγράμματα ψυχολογικής αποκατάστασης των παιδιών θυμάτων.

·               Θα πρέπει να γίνει κάποια μελέτη, η οποία θα καταδείξει ποιοι είναι οι αιτιολογικοί παράγοντες του φαινομένου, όπως επίσης σε ποιο σημείο βρίσκεται το εν λόγω θέμα στην Κύπρο.

·               Σε κάθε προσπάθεια, σε οποιοδήποτε πρόγραμμα ή/και δράσεις που θα γίνονται, θα πρέπει να θυμούμαστε να εμπλέκουμε και τα παιδιά.

5.      Γραφείο Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας

          Η εκπρόσωπος του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας δήλωσε, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:

·               Η Κύπρος υπέγραψε το περασμένο φθινόπωρο τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Προστασία των Ανηλίκων Ενάντια στη Σεξουαλική Εκμετάλλευση και Κακοποίησή τους.  Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε ως Δημοκρατία στο στάδιο της μελέτης της πιθανότητας κύρωσης της εν λόγω σύμβασης.

·               Όταν γίνεται κάποια απόπειρα εναρμόνισης και εφαρμογής κάποιων συμβάσεων ή νομοθεσίας, θα πρέπει να υπάρχει συνεργασία μεταξύ όλων των αρμόδιων τμημάτων. 

·               Στο σχετικό νόμο που προβλέπει φύλαξη στοιχείων για έξι μήνες μόνο θα μπορούσε, με πρωτοβουλία της Βουλής ή των αρμόδιων υπουργείων, να γίνει μια εξαίρεση σε ό,τι αφορά ειδικά τα αδικήματα της παιδικής πορνογραφίας, ώστε να διευκολύνεται η διερεύνησή τους, θέση με την οποία συμφώνησε και η αστυνομία.

·               Επί του παρόντος, υπάρχει κάλυψη σε σχέση με την πρόσκληση ανηλίκων με οποιοδήποτε ηλεκτρονικό ή άλλο μέσο για συμμετοχή σε παιδική πορνογραφία από τον περί της Καταπολέμησης της Εμπορίας και της Εκμετάλλευσης Προσώπων και της Προστασίας των Θυμάτων Νόμο [Ν. αρ. 87(Ι) του 2007].

6.      Αρχή Τηλεπικοινωνιών Κύπρου (ΑΤΗΚ)

          Οι εκπρόσωποι της ΑΤΗΚ δήλωσαν, μεταξύ άλλων, στα ακόλουθα:

·               Η ΑΤΗΚ είναι σε θέση να παρέχει πληροφορίες που θα της ζητηθούν από την αστυνομία, στα πλαίσια πάντα της σχετικής νομοθεσίας.

·               Η ΑΤΗΚ διατηρεί στο αρχείο της στοιχεία για έξι μήνες, όπως ορίζει η σχετική νομοθεσία.  Πριν από την ψήφιση της σχετικής νομοθεσίας, κρατούσε στο αρχείο της στοιχεία για ένα χρόνο.

·               Δεν υπάρχει ικανοποιητική ενημέρωση. Πρέπει να γίνουν περαιτέρω προσπάθειες για ενημέρωση των παιδιών αλλά και για ενημέρωση των γονιών. Στην ενημέρωση αυτή μπορεί να βοηθήσει και ο ιδιωτικός τομέας, π.χ. φαστφουντάδικα, εταιρείες οι οποίες πωλούν τρόφιμα ευρείας κατανάλωσης κ.λπ. Πρέπει να υπάρξει συνεργασία κράτους και ιδιωτικού τομέα, για να υπάρξει ενημέρωση για τους κινδύνους που ελλοχεύουν στο διαδίκτυο.  Εκπρόσωπος της ΑΤΗΚ, σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού, επισκέπτεται τα σχολεία και κάνει διαλέξεις σχετικά με το διαδίκτυο.  Οι επισκέψεις αυτές ξεκίνησαν από το 2001 και τη φετινή χρονιά πραγματοποιήθηκαν επισκέψεις σε περίπου εβδομήντα σχολεία και παρουσιάστηκε το θέμα σε περίπου επτά χιλιάδες μαθητές.  Μέσα από τη διεθνή εμπειρία, ο καλύτερος τρόπος προστασίας είναι η επιμόρφωση και γίνεται σε τρία επίπεδα: στο ίδιο το παιδί, στους γονείς και στους εκπαιδευτικούς. Στο εξωτερικό γίνονται σχέδια δράσης για το συγκεκριμένο θέμα, διότι η τεχνολογία εξελίσσεται και τα πράγματα και τα δεδομένα αλλάζουν και γίνονται ομάδες εργασίας, είτε σε πολιτικό είτε σε τεχνικό επίπεδο, οι οποίες παρακολουθούν τα θέματα αυτά.  Δεν αρκεί η δημιουργία μόνο νομοθεσίας, αφού το θέμα συνεχώς εξελίσσεται.

·               Σχετικό με το όλο θέμα είναι και το λεγόμενο “grooming”, η προσέγγιση δηλαδή παιδιών από παιδόφιλους μέσα από δίκτυα επικοινωνιών (chat rooms) στο διαδίκτυο.

·               Η ΑΤΗΚ προσφέρει, δωρεάν, στους χρήστες του διαδικτύου τη δυνατότητα προστασίας μέσω του προγράμματος Safe Internet. Συγκεκριμένα, μέσα από το πρόγραμμα αυτό μπορεί να αποκλειστεί η πρόσβαση σε κατηγορίες διαδικτυακού περιεχομένου ή σε συγκεκριμένες ιστοσελίδες, παρέχοντας έτσι τη δυνατότητα προστασίας των παιδιών από παράνομο, ανεπιθύμητο και επιβλαβές όσον αφορά το περιεχόμενο διαδίκτυο.  Το hotline είναι μια υπηρεσία η οποία επιχορηγείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και μέσα από την οποία μπορεί ο οποιοσδήποτε να καταγγείλει κάποιο γεγονός που εντοπίζει στο διαδίκτυο. Το κοινό θα πρέπει να ενθαρρυνθεί να προβαίνει σε καταγγελίες μέσω της υπηρεσίας αυτής, γιατί αυτό μπορεί να καταστεί πολύ βοηθητικό.        

·               Θα πρέπει να ποινικοποιηθεί και να αποτελεί αδίκημα η προσπάθεια ενός ενηλίκου να προσεγγίσει έναν ανήλικο μέσω των δικτύων επικοινωνιών και προσποιούμενος ότι είναι και αυτός παιδί.

 

Γ.      ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΑΣ ΕΚΘΕΣΗΣ

          Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή για την Εγκληματικότητα και την Καταπολέμηση των Ναρκωτικών και Εξαρτησιογόνων Ουσιών υποβάλλει στην ολομέλεια της Βουλής την παρούσα συμπληρωματική έκθεσή της, με στόχο να συμπληρώσει με νεότερα στοιχεία την προηγούμενη έκθεση της επιτροπής για το ίδιο θέμα, ώστε η ολομέλεια της Βουλής να έχει πιο ολοκληρωμένη εικόνα του όλου θέματος για σκοπούς καλύτερης συζήτησής του.

          Με την ευκαιρία αυτή, η επιτροπή τονίζει ότι εξακολουθεί να διατηρεί τις προηγούμενες θέσεις/εισηγήσεις της για το ίδιο θέμα, όπως αυτές περιέχονται στην έκθεσή της με ημερομηνία 10 Ιουλίου 2007, και δηλώνει ότι θα συνεχίσει την παρακολούθηση του θέματος αναμένοντας την υλοποίηση των εισηγήσεών της και των εξαγγελθεισών δράσεων και προγραμμάτων για την αντιμετώπιση του εγκληματικού αυτού φαινομένου.

 

 

23 Μαρτίου 2009

 

 
 
     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων