Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Περιβάλλοντος για τον αναπεμφθέντα νόμο που τιτλοφορείται «Ο περί της Προώθησης της Χρήσης Βιοκαυσίμων ή Άλλων Ανανεώσιμων Καυσίμων για τις Μεταφορές (Τροποποιητικός) Νόμος του 2007»

Παρόντες:

Γιάννος Λαμάρης, πρόεδρος Ρούλα Μαυρονικόλα
Ντίνος Χατζηνικόλας Γιώργος Περδίκης
Πανίκκος Σταυριανός  
Νίκος Τορναρίτης Μη μέλη της επιτροπής:
Κυριάκος Χατζηγιάννη Νικόλας Παπαδόπουλος

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος συνήλθε σε συνεδρία, που πραγματοποιήθηκε στις 15 Μαΐου 2007, και επανεξέτασε τον πιο πάνω νόμο που ψήφισε η Βουλή στις 19 Απριλίου 2007, έπειτα από αναπομπή του από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κατ’ επίκληση του άρθρου 51.1 του συντάγματος. Στη συνεδρίαση κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής εκπρόσωποι του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού (Υπηρεσία Ενέργειας), του Υπουργείου Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος (Υπηρεσία Περιβάλλοντος) και του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας.

Οι λόγοι της αναπομπής, όπως αυτοί αναφέρονται στη σχετική επιστολή του Προέδρου της Δημοκρατίας προς τον Πρόεδρο της Βουλής των Αντιπροσώπων, με ημερομηνία 3 Μαΐου 2007, συνοψίζονται στα πιο κάτω σημεία:

1. Η μη ψήφιση από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της προτεινόμενης από την κυβέρνηση τροποποίησης του άρθρου 6 του περί Προώθησης της Χρήσης Βιοκαυσίμων ή Άλλων Ανανεώσιμων Καυσίμων για τις Μεταφορές Νόμου του 2005. Συγκεκριμένα, με την προτεινόμενη από την κυβέρνηση τροποποίηση του άρθρου 6 θα διαγραφόταν η επιφύλαξη του άρθρου 6 του βασικού νόμου, ώστε να καταργηθεί η απαγόρευση της διάθεσης και πώλησης βιοκαυσίμων που έχουν παραχθεί από γενετικά τροποποιημένα φυτά.

2. Η πιο πάνω απαγόρευση δεν προβλέπεται από την Οδηγία 2003/30/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 8ης Μαΐου 2003 σχετικά με την προώθηση της χρήσης βιοκαυσίμων ή άλλων ανανεώσιμων καυσίμων για τις μεταφορές, η οποία αποτελεί το σχετικό με την υπό εξέταση νομοθεσία κοινοτικό κεκτημένο.

3. Η εν λόγω απαγόρευση προσκρούει στις διατάξεις της Οδηγίας 2001/18/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Μαρτίου 2001 για τη σκόπιμη ελευθέρωση γενετικώς τροποποιημένων οργανισμών στο περιβάλλον και την κατάργηση της Οδηγίας 90/220/ΕΟΚ. Η συγκεκριμένη αυτή Οδηγία 2001/18//ΕΚ προβλέπει τα εξής:

α. Τη δημιουργία ενιαίας αγοράς, η οποία να λειτουργεί ομοιόμορφα σε όλα τα κράτη μέλη για τα γενετικά τροποποιημένα προϊόντα.

β. Τη ρύθμιση της διαδικασίας έγκρισης ελευθέρωσης γενετικά τροποποιημένων προϊόντων από τα οποία παράγονται βιοκαύσιμα.

Ειδικότερα, η προβλεπόμενη στο άρθρο 6 του βασικού νόμου πλήρης απαγόρευση της διάθεσης στην αγορά βιοκαυσίμων που παράγονται από γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς παραβιάζει τις διατάξεις του άρθρου 22 της πιο πάνω Οδηγίας 2001/18/ΕΚ, το οποίο προβλέπει ότι «... τα κράτη μέλη δεν μπορούν να απαγορεύουν, να περιορίζουν ή να παρεμποδίζουν τη διάθεση στην αγορά γενετικά τροποποιημένων οργανισμών ως προϊόντων ή εντός προϊόντων οι οποίοι ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας.».

4. Παρέκκλιση από τη διασφαλισθείσα, δυνάμει του άρθρου 22 της πιο πάνω Οδηγίας, ελεύθερη κυκλοφορία προβλέπεται στο άρθρο 23 αυτής, το οποίο επιτρέπει σε κράτος μέλος να περιορίζει ή να απαγορεύει προσωρινά τη χρήση ή/και την πώληση συγκεκριμένου γενετικά τροποποιημένου οργανισμού, όταν έχει τεκμηριωμένους λόγους να θεωρεί ότι ο εν λόγω οργανισμός συνιστά κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία ή το περιβάλλον.

5. Η απαγόρευση που προβλέπεται στο άρθρο 6 του βασικού νόμου δεν μπορεί να θεωρηθεί, λόγω του απόλυτου χαρακτήρα της, ως επιτρεπόμενη από το άρθρο 23 της εν λόγω Οδηγίας και επομένως αντίκειται στο άρθρο 22 αυτής.

Η απαγόρευση επίσης αυτή αντίκειται προς τις εμπορικές υποχρεώσεις της Ευρωπαϊκής Κοινότητας που πηγάζουν από το διεθνές δίκαιο του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου, το οποίο ρυθμίζει το διεθνές εμπόριο των γενετικά τροποποιημένων οργανισμών.

6. Με βάση τα πιο πάνω και δεδομένης της υποχρέωσης της Δημοκρατίας να συμμορφώνεται προς τις διατάξεις του κοινοτικού δικαίου, θεωρείται επιβεβλημένη η επανεξέταση του θέματος από τη Βουλή των Αντιπροσώπων.

Ο εκπρόσωπος της Υπηρεσίας Ενέργειας του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, με βάση αυτά που δήλωσε ενώπιον της επιτροπής και σύμφωνα με όσα διαλαμβάνονται στο σχετικό υπόμνημα που κατέθεσε ενώπιόν της, επισημαίνει τα ακόλουθα:

1. Σύμφωνα με τη γνωμάτευση του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας και την προειδοποιητική επιστολή παράβασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με αρ. 2005/2383, που στάλθηκαν στο Υπουργείο Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού στις 9 Μαΐου 2007, η πρόνοια στο Νόμο 66(Ι)/2005, που απαγορεύει τη διάθεση και πώληση βιοκαυσίμων που έχουν παραχθεί από γενετικά τροποποιημένα φυτά, αντίκειται στο κοινοτικό κεκτημένο. Συγκεκριμένα, η εν λόγω πρόνοια αποτελεί εμπόδιο στην ελεύθερη διακίνηση εμπορευμάτων. Περαιτέρω, η υπό αναφορά πρόνοια δεν αποτελεί μέτρο το οποίο θα μπορούσε να δικαιολογηθεί ως εξαίρεση με βάση το άρθρο 10, παράγραφος 1, πρώτη περίπτωση της Οδηγίας 98/34/ΕΚ.

2. Επιπρόσθετα με τα πιο πάνω, η απαγόρευση της διάθεσης και πώλησης βιοκαυσίμων που προέρχονται από γενετικά τροποποιημένα φυτά επηρεάζει άμεσα την υλοποίηση της υποχρέωσης που έθεσε η Ευρωπαϊκή Ένωση στα κράτη μέλη για αντικατάσταση του ποσοστού 10% των συμβατικών καυσίμων που χρησιμοποιούνται στις μεταφορές με βιοκαύσιμα μέχρι το έτος 2020.

3. Επισημαίνεται ότι η εκπλήρωση της πιο πάνω υποχρέωσης είναι αδύνατο να υλοποιηθεί με τις διαθέσιμες εγχώριες πρώτες ύλες και ως εκ τούτου η εισαγωγή βιοκαυσίμων και πρώτων υλών από το εξωτερικό και ιδιαίτερα από τρίτες χώρες (Αργεντινή, Βραζιλία, Ηνωμένες Πολιτείες κ.λπ.) είναι επιβεβλημένη. Περαιτέρω, επισημαίνεται ότι οι περισσότερες ποσότητες πρώτων υλών και βιοκαυσίμων που προέρχονται από τρίτες χώρες παράγονται από γενετικά τροποποιημένα φυτά, με αποτέλεσμα να αποκλείεται μια σημαντική πηγή προέλευσης βιοκαυσίμων, η οποία είναι και η πλέον οικονομικά συμφέρουσα.

Οι εκπρόσωποι της Υπηρεσίας Περιβάλλοντος του Υπουργείου Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος δήλωσαν ότι θα μελετήσουν προσεκτικά κατά πόσο η συγκεκριμένη νομοθεσία που αφορά τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς [Ο περί Γενετικά Τροποποιημένων Οργανισμών (Ελευθέρωση στο Περιβάλλον) Νόμος του 2003 (Ν.160(Ι) του 2003] θα μπορούσε να τροποποιηθεί, έτσι ώστε να υπάρξουν εκείνες οι ασφαλιστικές δικλίδες που θα απαγορεύουν την καλλιέργεια γενετικά τροποποιημένων φυτών από τα οποία παράγονται βιοκαύσιμα χωρίς αυτό να αντίκειται στο ευρωπαϊκό κεκτημένο. Επιπρόσθετα, οι ίδιοι εκπρόσωποι αναφέρθηκαν σε συγκεκριμένες περιπτώσεις άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ουγγαρία, Αυστρία, Πολωνία), επεξηγώντας την ιδιαιτερότητα της κάθε περίπτωσης ξεχωριστά, όπου, όπως επισημάνθηκε και από τον εκπρόσωπο της Υπηρεσίας Ενέργειας, ενδεχομένως να αναμένεται να κινηθεί σύντομα διαδικασία και εναντίον αυτών των κρατών μελών από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επειδή παραβιάζουν συγκεκριμένες Οδηγίες του κοινοτικού κεκτημένου.

Ο εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας, αφού ανέλυσε τους λόγους της αναπομπής, επισήμανε ότι ήδη η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει κινήσει τη διαδικασία εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας για παραβίαση συγκεκριμένων υποχρεώσεών της, αποστέλλοντας σ’ αυτήν προειδοποιητική επιστολή, με ημερομηνία 3 Μαΐου 2007. Στη συνέχεια ο ίδιος εκπρόσωπος επεξήγησε αναλυτικά τους λόγους για τους οποίους παραβιάζεται το ευρωπαϊκό κεκτημένο, κάνοντας αναφορά στις πρόνοιες συγκεκριμένων ευρωπαϊκών Οδηγιών, καθώς και στο λεπτομερές περιεχόμενο της εν λόγω προειδοποιητικής επιστολής. Το όλο θέμα, όπως τόνισε ο πιο πάνω εκπρόσωπος, είναι νομικό ζήτημα και αφορά τη συμβατότητα των νόμων που ψήφισε η Βουλή με το κοινοτικό δίκαιο. Αν η Κυπριακή Δημοκρατία, όπως δήλωσε ο ίδιος, δε συμμορφωθεί με όσα προβλέπονται στην προειδοποιητική επιστολή, τότε θα ακολουθήσουν τα επόμενα στάδια της διαδικασίας, που είναι η αιτιολογημένη γνώμη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και η παραπομπή στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΔΕΚ). Μετά την παραπομπή στο ΔΕΚ, η διαδικασία δεν είναι αναστρέψιμη και ακολουθεί πρόστιμο, το ύψος του οποίου δεν μπορεί να προσδιοριστεί από τώρα.

Όπως επίσης επισήμανε ο ίδιος, στον αναπεμφθέντα νόμο που αφορά τη χρήση βιοκαυσίμων δεν μπορεί να γίνει οποιαδήποτε προσθήκη ή επέμβαση σε σχέση με την απαγόρευση καλλιέργειας γενετικά τροποποιημένων φυτών, διότι το θέμα της καλλιέργειας των προϊόντων αυτών ρυθμίζεται από άλλο ειδικό νόμο για τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς και οποιαδήποτε τέτοια επέμβαση δε θα συνάδει με τον ειδικό αυτό νόμο, ο οποίος είναι πλήρως εναρμονισμένος με το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Γι’ αυτό, σύμφωνα με τον ίδιο, οποιαδήποτε τροποποίηση του ειδικού αυτού νόμου θα πρέπει να είναι τέτοια, ώστε να μη συγκρούεται με το σχετικό κοινοτικό κεκτημένο, παρ’ όλο που, κατά την άποψή του, δε χρειάζεται να προστεθεί οτιδήποτε νέο στο νόμο αυτό.

Εν κατακλείδι, όπως τόνισε ο πιο πάνω εκπρόσωπος, αν η Βουλή ταχθεί εναντίον της αναπομπής, τότε η Νομική Υπηρεσία, ενόψει του ότι τρέχει ο χρόνος της προθεσμίας μέσα από τη διαδικασία που κινήθηκε εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση, θα εισηγηθεί στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας την αναφορά του νόμου στο Ανώτατο Δικαστήριο.

Η επιτροπή, αφού υπέβαλε αριθμό διευκρινιστικών ερωτήσεων προς τους αρμοδίους για την πληρέστερη ενημέρωσή της και αφού άκουσε όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, διαμόρφωσε τις ακόλουθες θέσεις:

1. Ο πρόεδρος και τα μέλη της επιτροπής βουλευτές των κοινοβουλευτικών ομάδων ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις και του Δημοκρατικού Συναγερμού, καθώς και το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ δήλωσαν ότι επιφυλάσσονται να τοποθετηθούν επί της αναπομπής κατά τη συζήτηση που θα διεξαχθεί στην ολομέλεια του σώματος.

2. Το μη μέλος της επιτροπής βουλευτής Νικόλας Παπαδόπουλος, ο οποίος παρευρισκόταν στη συνεδρία της επιτροπής εκπροσωπώντας την κοινοβουλευτική ομάδα του Δημοκρατικού Κόμματος, δήλωσε ότι η κοινοβουλευτική ομάδα του Δημοκρατικού Κόμματος επιφυλάσσεται να τοποθετηθεί επί της αναπομπής κατά τη συζήτηση που θα διεξαχθεί στην ολομέλεια του σώματος.

3. Το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Οικολόγων Περιβαλλοντιστών δήλωσε ότι τάσσεται υπέρ της απόρριψης της αναπομπής.

 

 

15 Μαΐου 2007

 
     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων