Αρχείο

    

Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων-Εγκλωβισμένων-Αγνοουμένων-Παθόντων για τα νομοσχέδια, τους κανονισμούς και τις προτάσεις νόμου που αναφέρονται στο επισυνημμένο παράρτημα

Παρόντες:

Αριστοφάνης Γεωργίου, πρόεδρος Σοφοκλής Φυττής
Κώστας Παπακώστας Αντιγόνη Παπαδοπούλου
Κίκης Γιάγκου Γιώργος Βαρνάβα
Ανδρέας Παπαπολυβίου Χριστόδουλος Ταραμουντάς
Λευτέρης Χριστοφόρου  

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Προσφύγων-Εγκλωβισμένων-Αγνοουμένων-Παθόντων εξέτασε τα υπό αναφορά νομοσχέδια, τους κανονισμούς και τις προτάσεις νόμου σε πολλές συνεδρίες της, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν στο διάστημα μεταξύ 1ης και 20ής Μαρτίου 2006. Στα πλαίσια της εξέτασης των πιο πάνω προτεινόμενων νομοθετημάτων κλήθηκαν και παρευρέθηκαν ενώπιον της επιτροπής ο Υπουργός Εσωτερικών, οι έπαρχοι Λευκωσίας, Λάρνακας, Λεμεσού, Πάφου, Αμμοχώστου και Κερύνειας, ο διευθυντής του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, ο διευθυντής του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, ο διευθυντής της Υπηρεσίας Μερίμνης και Αποκαταστάσεως Εκτοπισθέντων, ο αναπληρωτής διευθυντής της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών, εκπρόσωποι του Υπουργείου Οικονομικών, του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας και της Παγκύπριας Ένωσης Προσφύγων.

Σκοπός των προτεινόμενων νομοθετημάτων είναι η θεσμοθέτηση της διαδικασίας για έκδοση τίτλων ιδιοκτησίας σε εκτοπισθέντες οι οποίοι διαμένουν σε οικιστικές μονάδες που βρίσκονται είτε σε κυβερνητικούς οικισμούς είτε σε συνοικισμούς αυτοστέγασης και η παροχή αντισταθμίσματος στους εκτοπισθέντες οι οποίοι κατοικούν σε τουρκοκυπριακές κατοικίες ή σε κατοικίες που κτίστηκαν σε τουρκοκυπριακή γη.

Ειδικότερα, σκοπός του πρώτου νομοσχεδίου είναι η τροποποίηση του περί Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος (Τέλη και Δικαιώματα) Νόμου, έτσι ώστε να απαλλάσσεται από την υποχρέωση καταβολής τελών εγγραφής τίτλου ακίνητης ιδιοκτησίας πρόσωπο στο όνομα του οποίου εγγράφεται ακίνητη ιδιοκτησία σύμφωνα με τους περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Παραχώρηση Τίτλων Ιδιοκτησίας σε Εκτοπισθέντες) (Ειδικούς) Κανονισμούς, που προτείνονται για έγκριση από τη Βουλή.

Σκοπός του δεύτερου νομοσχεδίου είναι η τροποποίηση του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμου, έτσι ώστε η μεταβίβαση ακίνητης ιδιοκτησίας που ανήκει στη Δημοκρατία να πραγματοποιείται με την κατάθεση στο αρμόδιο κτηματολογικό γραφείο της απόφασης του Υπουργικού Συμβουλίου με την οποία εγκρίνεται η μεταβίβαση και με την υποβολή δήλωσης αποδοχής από το πρόσωπο στο οποίο γίνεται η μεταβίβαση.

Σκοπός των προτεινόμενων κανονισμών, οι οποίοι εκδίδονται με βάση τις πρόνοιες του άρθρου 18(3) του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου, είναι ο καθορισμός των προϋποθέσεων και των κριτηρίων για την παραχώρηση τίτλων ιδιοκτησίας σε εκτοπισθέντες.

Ειδικότερα, με τους προτεινόμενους κανονισμούς προνοούνται, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:

1. Η ερμηνεία των όρων “δικαιούχος”, “Επιτροπή Στεγαστικής Βοήθειας”, “οικιστική μονάδα” και “Υπουργός”.

2. Η παραχώρηση σε δικαιούχους ιδιοκτησίας που περιήλθε στην κυριότητα της Δημοκρατίας δυνάμει του περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως Νόμου.

3. Ο καθορισμός των δικαιούχων στους οποίους εκδίδονται τίτλοι ιδιοκτησίας.

4. Η ετοιμασία καταλόγου των δικαιούχων και η επιβεβαίωση των στοιχείων τους.

5. Η εγγραφή ιδιοκτησίας στο όνομα του δικαιούχου.

6. Ο καθορισμός των περιπτώσεων κατά τις οποίες δε θα γίνεται εγγραφή, π.χ. σε περιπτώσεις όπου πρόσωπα δεν πληρούν τους όρους των συμβολαίων που υπέγραψαν, που διαμένουν σε κατοικίες με ενοίκιο, δεν είναι αδειούχα κ.λπ.

Όπως αναφέρεται στην εισηγητική έκθεση που συνοδεύει τα υπό αναφορά προτεινόμενα νομοθετήματα, το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε την εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου σχεδίου, μέσα στα πλαίσια των δυνατοτήτων του κράτους, το οποίο θα δίνει συνολική και όσο το δυνατό δίκαιη λύση στο ζήτημα της παραχώρησης τίτλων ιδιοκτησίας στους εκτοπισθέντες που διαμένουν σε οικιστικές μονάδες που βρίσκονται σε κυβερνητικούς οικισμούς και συνοικισμούς αυτοστέγασης, καθώς και στο ζήτημα της παροχής αντισταθμίσματος σε άλλους εκτοπισθέντες οι οποίοι κατοικούν σε τουρκοκυπριακές κατοικίες ή σε κατοικίες που κτίστηκαν σε τουρκοκυπριακή γη.

Σύμφωνα με τις πρόνοιες των πιο πάνω νομοθετημάτων, το εν λόγω σχέδιο προβλέπει τα ακόλουθα:

1. Την έκδοση και παραχώρηση τίτλων ιδιοκτησίας σε περίπου 13 000 εκτοπισθέντες οι οποίοι διαμένουν νόμιμα, με βάση συμφωνία, συμβόλαιο ή άδεια χρήσης που υπέγραψαν με την Κυπριακή Δημοκρατία, και μόνιμα σε οικιστικές μονάδες οι οποίες βρίσκονται σε κυβερνητικούς οικισμούς και συνοικισμούς αυτοστέγασης και είναι κτισμένες σε κρατική γη ή σε γη που απαλλοτριώθηκε ή αποκτήθηκε από το κράτος με φιλικό διακανονισμό ή με συγκατάθεση.

2. Το διαχωρισμό και την παραχώρηση οικοπέδων σε κρατική γη σε περίπου 8 500 εκτοπισθέντες οι οποίοι διαμένουν νόμιμα και μόνιμα σε οικιστικές μονάδες οι οποίες είναι κτισμένες σε τουρκοκυπριακή γη η οποία δεν έχει απαλλοτριωθεί ή δεν μπορεί να απαλλοτριωθεί ή δεν έχει αποκτηθεί από το κράτος.

3. Το διαχωρισμό και την παραχώρηση οικοπέδων σε κρατική γη σε περίπου 5 000 εκτοπισθέντες οι οποίοι διαμένουν νόμιμα και μόνιμα σε τουρκοκυπριακές κατοικίες.

Περαιτέρω, σημειώνεται ότι στις περιπτώσεις που αφορούν τουρκοκυπριακές κατοικίες ή κατοικίες κτισμένες σε τουρκοκυπριακή γη οι εκτοπισθέντες θα εξακολουθήσουν να τις χρησιμοποιούν, σύμφωνα πάντα με τους ισχύοντες κανονισμούς.

Στα πλαίσια της εξέτασης των υπό αναφορά νομοσχεδίων και των υπό αναφορά κανονισμών κρίθηκε σκόπιμη η κατάθεση από την επιτροπή και άλλων τριών προτάσεων νόμου, που τροποποιούν τον περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμο, τον περί Τουρκοκυπριακών Περιουσιών (Διαχείριση και Άλλα Θέματα) (Προσωρινές Διατάξεις) Νόμο και τον περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως Νόμο, αντίστοιχα. Η επιτροπή συνέχισε την εξέταση όλων των σχεδίων νόμου και των κανονισμών.

Με τις υπό αναφορά προτάσεις νόμου, οι οποίες κατατέθηκαν από την επιτροπή στις 16 Μαρτίου 2006, προτείνεται η κατάργηση προνοιών σχετικών νόμων οι οποίοι ψηφίστηκαν από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, μετά την αναπομπή τους από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, στις 4 Δεκεμβρίου 1997, και τέθηκαν σε ισχύ με τη δημοσίευσή τους, στις 22 Μαΐου 1998, και οι οποίοι απαγόρευαν τις τιτλοποιήσεις προσφυγικών κατοικιών, ώστε να καταστεί έτσι δυνατή η έκδοση τίτλων ιδιοκτησίας στους εκτοπισθέντες.

Ειδικότερα, σκοπός της πρώτης πρότασης νόμου, που τροποποιεί το βασικό νόμο για την ακίνητη ιδιοκτησία (διακατοχή, εγγραφή και εκτίμηση), είναι η παροχή της δυνατότητας παραχώρησης ακίνητης ιδιοκτησίας της Δημοκρατίας ή ακίνητης ιδιοκτησίας που περιήλθε στην κυριότητα της Δημοκρατίας, δυνάμει των διατάξεων οποιουδήποτε νόμου, για σκοπούς στέγασης προσώπων που θεωρούνται δικαιούχοι, με βάση τις διατάξεις του περί Παροχής Στεγαστικής Βοήθειας σε Εκτοπισθέντες, Παθόντες και Άλλα Πρόσωπα Νόμου, σύμφωνα με όρους, περιορισμούς, προϋποθέσεις και κριτήρια που καθορίζονται με ειδικούς κανονισμούς.

Σκοπός της δεύτερης πρότασης νόμου, που τροποποιεί τον περί Τουρκοκυπριακών Περιουσιών (Διαχείριση και Άλλα Θέματα) (Προσωρινές Διατάξεις) Νόμο, είναι η παροχή της δυνατότητας παραχώρησης, σύμφωνα με τους περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Παραχώρηση Τίτλων Ιδιοκτησίας σε Εκτοπισθέντες) (Ειδικούς) Κανονισμούς, οι οποίοι προτείνονται για έγκριση από τη Βουλή, ακίνητης ιδιοκτησίας η οποία ανήκε σε Τουρκοκύπριο και η οποία απαλλοτριώθηκε ή απαλλοτριώνεται για σκοπούς στέγασης εκτοπισθέντων.

Σκοπός της τρίτης πρότασης νόμου, που τροποποιεί τον περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως Νόμο, είναι η παροχή της δυνατότητας παραχώρησης, σύμφωνα με τους περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Παραχώρηση Τίτλων Ιδιοκτησίας σε Εκτοπισθέντες) (Ειδικούς) Κανονισμούς, οι οποίοι προτείνονται για έγκριση από τη Βουλή, ακίνητης ιδιοκτησίας που αποκτήθηκε από τη Δημοκρατία, σύμφωνα με τον περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως Νόμο, για σκοπούς στέγασης εκτοπισθέντων.

Στα πλαίσια διεξαγωγής της συζήτησης ο Υπουργός Εσωτερικών διευκρίνισε ότι με την απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου διασφαλίζεται η στέγαση προσφύγων σε χαλίτικη ή ελληνοκυπριακή γη, ενώ στους πρόσφυγες που διαμένουν σε τουρκοκυπριακή γη παραχωρείται οικόπεδο και διασφαλίζεται ότι αυτοί μπορούν να παραμείνουν και να εξακολουθήσουν να χρησιμοποιούν αυτά τα σπίτια. Εκτενής συζήτηση διεξήχθη και για το ζήτημα της απαλλοτρίωσης τουρκοκυπριακής γης, ώστε να είναι δυνατή η τιτλοποίηση οικιστικών μονάδων που ανεγέρθηκαν σε τέτοια γη, κατά την οποία ο Υπουργός Εσωτερικών εξέφρασε αντίθετη άποψη, επικαλούμενος σοβαρούς πολιτικούς λόγους και ενδεχόμενες αρνητικές επιπτώσεις στο κυπριακό πρόβλημα.

Ο Υπουργός Εσωτερικών, στα πλαίσια ενημέρωσης της επιτροπής, ανέφερε ότι η πολιτική πρόταση που βρίσκεται ενώπιον της Βουλής είναι η πιο σημαντική και η πιο μεγάλη σε βάθος και εύρος απόφαση κοινωνικού και στεγαστικού χαρακτήρα που πάρθηκε ποτέ στη διάρκεια των σαράντα έξι χρόνων ύπαρξης και λειτουργίας της Κυπριακής Δημοκρατίας. Στη συνέχεια ο ίδιος αναφέρθηκε στους λόγους καθυστέρησης στην ετοιμασία και εξαγγελία του αναφερθέντος σχεδίου, οι οποίοι, σε συντομία, ήταν οι διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό και η ετοιμασία νόμων και κανονισμών που ενδεχομένως να υιοθετούνταν με τη λύση του κυπριακού προβλήματος, η ολοκλήρωση της ετοιμασίας και θέσπισης από την κυβέρνηση και τη Βουλή όλων των νομοθετημάτων για την εναρμόνιση της Κύπρου με το κοινοτικό κεκτημένο, η αντιμετώπιση των προβλημάτων που προέκυπταν από τη διακίνηση μέσω των οδοφραγμάτων, οι διαπραγματεύσεις στη βάση του Σχεδίου Ανάν και η προετοιμασία των δημοψηφισμάτων, καθώς και η προετοιμασία και η διενέργεια των ευρωεκλογών.

Συνεχίζοντας ο ίδιος ανέφερε ότι κατά τη λήψη της απόφασης για παραχώρηση τίτλων ιδιοκτησίας, αλλά και για παροχή αντισταθμίσματος υπήρχαν δύο επιλογές, αυτή της παραχώρησης οικονομικού αντισταθμίσματος και αυτή της παραχώρησης ενός άλλου αντισταθμίσματος με τη μορφή ενός περιουσιακού στοιχείου. Προσθέτοντας ο ίδιος είπε ότι θεωρήθηκε σκόπιμο να παραχωρηθεί ένα περιουσιακό στοιχείο το οποίο ο κάθε πρόσφυγας θα χρησιμοποιήσει όπως ο ίδιος θεωρεί σωστό την κατάλληλη στιγμή, ενώ, αν παρεχόταν οικονομικό αντιστάθμισμα, αυτό θα εξανεμιζόταν για άλλες πιεστικές ανάγκες του κάθε πρόσφυγα.

Ο ίδιος δήλωσε επίσης ότι με τους προτεινόμενους κανονισμούς προβλέπεται ότι το διαμέρισμα που θα αποκτήσει κάποιος δε θα μπορεί να το μεταβιβάσει πριν από την παρέλευση πέντε ετών.

Όπως επανέλαβε, η προσπάθεια ήταν να διασφαλιστεί το περιουσιακό στοιχείο με στόχο ο ιδιοκτήτης να έχει κάποια στέγη και πρόσθεσε ότι η ίδια πρόνοια υπάρχει σε όλα τα σχέδια του Κυπριακού Οργανισμού Αναπτύξεως Γης και στα σχέδια για διαχωρισμούς οικοπέδων για στέγαση διάφορων οικογενειών, με όριο μάλιστα τα δέκα χρόνια.

Περαιτέρω, ο Υπουργός Εσωτερικών κατέθεσε υπόμνημα στο οποίο εκτίθενται αναλυτικά στοιχεία, υπό τη μορφή πινάκων, σε σχέση με το θέμα της έκδοσης τίτλων ιδιοκτησίας και παροχής αντισταθμίσματος, τα οποία επιγραμματικά συνοψίζονται στα πιο κάτω:

Επί συνόλου 27 360 οικιστικών μονάδων που υπάρχουν σε κυβερνητικούς οικισμούς και συνοικισμούς αυτοστέγασης είχαν εκδοθεί και παραχωρηθεί μέχρι το 1998 5 462 τίτλοι ιδιοκτησίας. Οι οικιστικές μονάδες που είναι κτισμένες σε κρατική ή σε απαλλλοτριωθείσα γη για τις οποίες δεν έχει εκδοθεί τίτλος ιδιοκτησίας ανέρχονται σε 13 342. Ο Υπουργός Εσωτερικών, στα πλαίσια της ενημέρωσης της επιτροπής, διευκρίνισε ότι η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τις 27 360 οικογένειες εκτοπισθέντων που δεν έχουν δικό τους σπίτι. Όπως ανέφερε ο ίδιος, πολλές χιλιάδες εκτοπισθέντων, είτε με μικρή είτε με περισσότερη βοήθεια είτε και χωρίς βοήθεια από το κράτος, διότι δε τη χρειάζονταν, είναι κάτοχοι ή μπορούν να γίνουν κάτοχοι ιδιόκτητης κατοικίας. Επιπλέον, ο ίδιος τόνισε ότι πάντα στην ομαδοποίηση και στην παραχώρηση της μιας ή της άλλης βοήθειας κριτήριο από το 1976 και μετέπειτα ήταν το εισοδηματικό.

Ο αρμόδιος υπουργός δήλωσε ότι για το διαχωρισμό οικοπέδων για τις οικογένειες οι οποίες διαμένουν σε προσφυγικές κατοικίες που είναι κτισμένες σε τουρκοκυπριακή γη η οποία δεν έχει απαλλοτριωθεί θα χρειαστεί κρατική γη συνολικής έκτασης 4 000 περίπου σκαλών. Για το διαχωρισμό οικοπέδων αναφορικά με τις οικογένειες που στεγάστηκαν σε τουρκοκυπριακές κατοικίες στις συνοικίες πόλεων ή σε κοινότητες της υπαίθρου θα χρειαστεί κρατική γη συνολικής έκτασης 2 000 περίπου σκαλών.

Ο Υπουργός Εσωτερικών ανέφερε ότι γίνεται προσπάθεια να επιλεγούν περιοχές οι οποίες βρίσκονται όσο το δυνατό πιο κοντά στη σημερινή κατοικία των εκτοπισθέντων, διευκρινίζοντας ότι σε ορισμένες περιοχές υπάρχει ανεπάρκεια κρατικής γης και είναι πιθανόν κάποιοι να μετακινηθούν σε κάποιες άλλες γειτονικές περιοχές.

Αναφορικά με τη διεκπεραίωση της εργασίας για έκδοση τίτλων ιδιοκτησίας, θα εργάζονται συνεχώς για τα επόμενα δύο χρόνια εκατόν είκοσι περίπου μέλη του προσωπικού του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, της Υπηρεσίας Μερίμνης και Αποκαταστάσεως Εκτοπισθέντων, των επαρχιακών διοικήσεων και του Υπουργείου Εσωτερικών και η επιπρόσθετη δαπάνη υπολογίζεται να ανέλθει στο £1.000.000. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες έχουν ήδη ξεκινήσει συστηματική εργασία, έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η τιτλοποίηση εντός των επόμενων δύο ετών.

Όσον αφορά τη διεκπεραίωση της εργασίας του διαχωρισμού οικοπέδων και παραχώρησής τους στους δικαιούχους, θα χρειαστεί χρόνος περίπου πέντε ετών και δαπάνη περίπου £150.000.000, η οποία θα καλύψει τα έργα υποδομής (δρόμους, προσβάσεις, εσωτερικό οδικό δίκτυο, παροχή ηλεκτρικού ρεύματος, νερού και τηλεφώνου), καθώς και την αναπόφευκτη απαλλοτρίωση περιορισμένης έκτασης ιδιωτικής γης.

Ο πρόεδρος της Παγκύπριας Ένωσης Προσφύγων (ΠΕΠ) εξέφρασε ικανοποίηση για την εξαγγελία της κυβέρνησης και την κατάθεση στη Βουλή των Αντιπροσώπων του ολοκληρωμένου αυτού σχεδίου, το οποίο, όπως ο ίδιος ανέφερε, αντιμετωπίζει το πρόβλημα του προσφυγικού κόσμου καθολικά και δίκαια. Πρόσθεσε δε ότι ο προσφυγικός κόσμος διαχρονικά έχει αδικηθεί, με αποτέλεσμα τη συσσώρευση αρκετών προβλημάτων, ιδίως αναφορικά με τη στέγαση των προσφύγων, και ότι οι προσπάθειες της ΠΕΠ θα συνεχιστούν, με απώτερο στόχο τη δικαιότερη επίλυση των προβλημάτων του προσφυγικού κόσμου.

Στα πλαίσια της εξέτασης των υπό αναφορά σχεδίων νόμου και κανονισμών, την επιτροπή απασχόλησαν ιδιαίτερα, ανάμεσα σε άλλα, τα ακόλουθα θέματα αρχής:

1. Η έννοια του όρου “δικαιούχος”.

2. Η κατοχύρωση των προσφύγων που διαμένουν σε τουρκοκυπριακά σπίτια ή σε οικιστικές μονάδες που βρίσκονται σε τουρκοκυπριακή γη.

3. Η περίπτωση εγγραφής οικιστικής μονάδας στο όνομα ανήλικου ή ανίκανου δικαιούχου.

4. Η δυνατότητα μεταβίβασης τίτλου ιδιοκτησίας από δικαιούχο στα τέκνα του και οι τυχόν προϋποθέσεις για μια τέτοια ενέργεια.

5. Το ενδεχόμενο παραχώρησης πρόσθετης οικονομικής βοήθειας σε όσους πρόσφυγες ανήγειραν την οικία τους σε τουρκοκυπριακή γη, καθώς και σε όσους πήραν πολύ χαμηλή ή και καθόλου βοήθεια, με βάση τα ισχύοντα στεγαστικά σχέδια, που είχαν ως βάση τα εισοδηματικά κριτήρια.

Στα πλαίσια της περαιτέρω συζήτησης των υπό αναφορά σχεδίων νόμου και κανονισμών, τα μέλη της επιτροπής κ. Ανδρέας Παπαπολυβίου και Λευτέρης Χριστόφορου κατέθεσαν στην επιτροπή εκ μέρους της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού αριθμό τροπολογιών σε σχέση με τους υπό αναφορά κανονισμούς. Οι τροπολογίες αυτές συνοψίζονται στις ακόλουθες εισηγήσεις:

1. Να θεωρείται δικαιούχος και αυτός που έχει ανεγείρει κατοικία σε τουρκοκυπριακή γη, όσοι έκτισαν στα όρια των βρετανικών βάσεων, καθώς και οι δημόσιοι και ημικρατικοί υπάλληλοι που έκτισαν σε χαλίτικη γη.

2. Να παραχωρείται οικονομική ενίσχυση σε όσους διαμένουν σε πεπαλαιωμένες οικιστικές μονάδες.

3. Να απαλειφθεί ο περιορισμός των πέντε ετών για μεταβίβαση της οικιστικής μονάδας από το δικαιούχο σε άλλο πρόσωπο.

4. Δικαιούχοι τίτλων ιδιοκτησίας να θεωρούνται όσοι κατέχουν το σπίτι με την ψήφιση των παρόντων σχεδίων νόμου, ανεξάρτητα αν έχει εκδοθεί τίτλος ιδιοκτησίας, και να δικαιούνται να κληρονομήσουν τις οικιστικές αυτές μονάδες τα παιδιά ή τα εγγόνια ή στενά συγγενικά τους πρόσωπα.

5. Πέρα από το οικόπεδο, να παραχωρείται και οικονομική βοήθεια σε όσους διαμένουν σε τουρκοκυπριακές κατοικίες.

6. Να δοθεί οικόπεδο ή οικονομική βοήθεια ή και τα δύο σε όσους ανήγειραν κατοικίες από μόνοι τους ή αγόρασαν σπίτια.

7. Να συνεχιστούν όλα τα ισχύοντα σήμερα στεγαστικά προγράμματα.

8. Να δημιουργηθεί ειδικό ταμείο για κάλυψη όσων δικαιούχων ενδεχομένως να μην τυγχάνουν ισότιμης μεταχείρισης μέσω των σχεδίων αυτών.

9. Να υπάρχει η δυνατότητα υποβολής παραπόνων στην Επιτροπή Στεγαστικής Βοήθειας.

Υπό το φως των πιο πάνω, ο πρόεδρος και τα μέλη της επιτροπής καταθέτουν τις ακόλουθες θέσεις γύρω από το όλο θέμα:

1. Ο πρόεδρος και τα μέλη της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες Δυνάμεις ανέφεραν τα ακόλουθα:

Υιοθετούν το περιεχόμενο των σχεδίων νόμων και των κανονισμών, όπως έχουν διαμορφωθεί από την επιτροπή. Εξετάζοντας στο σύνολό της την προσφυγική πολιτική της παρούσας κυβέρνησης και λαμβάνοντας υπόψη τις αλλαγές που έχουν γίνει στο σύνολο των σχεδίων στεγαστικής πολιτικής του κράτους για τον πρόσφυγα πολίτη του, δηλαδή, την αύξηση των κονδυλίων για το Φορέα Ίσης Κατανομής Βαρών κατά £25.000.000, την αύξηση των παρεχόμενων ποσών των £7.000.000, τη διαφοροποίηση των κριτηρίων σύμφωνα με τα οποία καθίσταται κάποιος δικαιούχος προσφυγικής βοήθειας, που σε κάποιες περιπτώσεις αγγίζει το 39%, την αύξηση των παρεχόμενων ποσών του σχεδίου κινήτρων για μεταστέγαση των προσφύγων από τους κυβερνητικούς οικισμούς και πρόσφατα την πολιτική επί των τιτλοποιήσεων, καταλήγουν ότι η κυβέρνηση οδηγείται στην πλήρη υλοποίηση του προγράμματος με βάση το οποίο έχει εκλεγεί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Σημείωσαν δε ότι για όλα τα ζητήματα για τα οποία δημιουργούνται παράπονα ή αμφισβητήσεις ή ανησυχίες από επηρεαζόμενους πρόσφυγες η κυβέρνηση θα πρέπει, για όσα από αυτά δεν περιλαμβάνονται στα σχέδια νόμου και στους κανονισμούς, αλλά περιλαμβάνονται στις διευκρινίσεις που ο υπουργός διατύπωσε στην επιτροπή, αφού λάβει υπόψη και τις θέσεις των κομμάτων, όπως αυτές διατυπώθηκαν στην επιτροπή και θα διατυπωθούν και κατά τη συζήτηση του θέματος στην ολομέλεια της Βουλής, να προβεί σε νέα δήλωση πολιτικής, στη βάση της οποίας να έχουν ενώπιόν τους οι πρόσφυγες την καθαρή εικόνα της πολιτικής της κυβέρνησης, η οποία να απαντά στα διάφορα ερωτήματα και τις ανησυχίες των επηρεαζομένων προσφύγων.

Ειδικότερα, όπως ανέφεραν, σ’ αυτά τα ζητήματα θα πρέπει να περιλαμβάνεται η διευκρίνιση επί των θεμάτων που αφορούν τους εκτοπισμένους οι οποίοι έχουν ανεγείρει οικίες επί τουρκοκυπριακών περιουσιών. Επίσης, στα πλαίσια της συνέχισης της πολιτικής της κυβέρνησης, θα πρέπει να αντιμετωπιστούν και τα αιτήματα που θέτουν εκείνες οι κατηγορίες των προσφύγων που δε συμπεριλαμβάνονται στην εξαγγελία της κυβέρνησης για τις τιτλοποιήσεις.

Όσον αφορά τις τροπολογίες του Δημοκρατικού Συναγερμού, θεωρούν ότι οι πλείστες προτάσεις είναι αντισυνταγματικές, αποτελούν έκφραση πολιτικής που δεν μπορεί να ενσωματωθεί στα κείμενα των σχεδίων και των κανονισμών και αποτελούν εκ του ασφαλούς υποσχέσεις, γιατί, αν η πραγματική πρόθεση του Δημοκρατικού Συναγερμού ήταν αυτή που περιλαμβάνεται στις τροπολογίες του, θα μπορούσε να την είχε εφαρμόσει στα δέκα χρόνια της διακυβέρνησής του.

2. Τα μέλη της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού δήλωσαν ότι θα επιμείνουν στις τροποποιήσεις που κατέθεσαν και πως θα στηρίξουν οποιεσδήποτε άλλες τροποποιήσεις, οποθενδήποτε και αν προέρχονται, αρκεί να βασίζονται πάνω στη φιλοσοφία της φιλοπροσφυγικής πολιτικής και της στήριξης της φερεγγυότητας του προσφυγικού κόσμου.

Περαιτέρω, δήλωσαν ότι χωρίς τροποποιήσεις τα υφιστάμενα σχέδια νόμων και κανονισμοί παραμένουν ελλειμματικά, αποσπασματικά, με πολλά κενά και δημιουργούν πολλές αδικίες και ανισότητες. Πιστεύουν δε ότι με την ψήφιση των τροπολογιών τα υπό αναφορά νομοθετήματα βελτιώνονται και δίνουν μια πιο δίκαιη και ισότιμη πρόταση στον προσφυγικό κόσμο.

3. Τα μέλη της επιτροπής βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος ανέφεραν ότι θεωρούν την πρόταση αφετηρία για όσους πρόσφυγες δεν έχουν εξασφαλίσει ακόμα σπίτι και ότι η διευθέτηση αυτή αποτελεί κοινωνική προσφορά και στοχεύει στην άρση της κατάφωρης αδικίας που προκλήθηκε τα έτη 1997-1998 από την αμέλεια και προχειρότητα κάποιων, οι οποίοι, αποσπασματικά, χωρίς συνολική πρόταση, κανονισμούς και την έγκριση της Βουλής, και πιθανότατα για προεκλογικό όφελος, προχώρησαν στην επιλεκτική τιτλοποίηση 5 462 τίτλων ιδιοκτησίας επί του συνόλου των 27 360 δικαιούχων.

Χαιρετούν την άρση της αδικίας γι’ αυτή τη μεγάλη κατηγορία προσφύγων και θεωρούν την παραχώρηση οικοπέδων ως αντιστάθμισμα για όσους κατέχουν οικιστικές μονάδες σε τουρκοκυπριακή γη και τουρκοκυπριακές κατοικίες θετικό βήμα. Αντιλαμβάνονται την αγωνία και την ανασφάλεια που νιώθουν οι πρόσφυγες εξαιτίας του ενδεχομένου οι πρόσφυγες που διαμένουν/έκτισαν σε τουρκοκυπριακά σπίτια και γη να μείνουν στους δρόμους, παρ’ όλη την πολύχρονη παραμονή τους στα σπίτια αυτά και παρ’ όλες τις δαπανηρές επενδύσεις που έκαναν όλ’ αυτά τα χρόνια, και τονίζουν την απόλυτη ανάγκη η πολιτεία να μελετήσει πρόσθετους τρόπους διασφάλισης των δικαιωμάτων τους και της νόμιμης παραμονής τους σε αυτές τις κατοικίες, ενόσω παραμένει σε εκκρεμότητα το εθνικό μας πρόβλημα, λαμβάνοντας υπόψη νομικές και πολιτικές παραμέτρους. Τονίζουν πως σε καμία περίπτωση δεν πρέπει ο πρόσφυγας να νοιώθει ότι κινδυνεύει να μείνει από τη μια μέρα στην άλλη χωρίς σπίτι, στην περίπτωση που οποιοσδήποτε Τουρκοκύπριος επιστρέψει και το διεκδικήσει.

Συνεχίζοντας, ανέφεραν ότι σε καμία περίπτωση τα υπό αναφορά νομοθετήματα δεν πρέπει να θεωρηθούν από οποιονδήποτε ως κλείσιμο του εκκρεμούντος προσφυγικού ζητήματος, γιατί αυτό θα λυθεί οριστικά με τη συνολική λύση του κυπριακού προβλήματος. Κρίνουν δε ως απόλυτα αναγκαία την πλήρη και σωστή ενημέρωση του προσφυγικού κόσμου και καλούν την κυβέρνηση όπως μελετήσει άμεσα επιπρόσθετους τρόπους στήριξης και των υπόλοιπων προσφύγων που δεν καλύπτονται από τα συγκεκριμένα σχέδια νόμου και κανονισμούς ή που έχουν ανεγείρει σε δικά τους οικόπεδα σπίτια με χρηματική βοήθεια ή που πήραν κάποια μικρή οικονομική βοήθεια.

Περαιτέρω, ανέφεραν ότι ζητούν από την εκτελεστική εξουσία:

· τη σύντομη καταγραφή των δικαιούχων και την ετοιμασία καταλόγων των προσφύγων στους οποίους θα παραχωρηθούν τίτλοι ιδιοκτησίας.

· τη σύντομη υιοθέτηση από το Υπουργικό Συμβούλιο των καταλόγων αυτών.

· τη συνέχιση της χωρομέτρησης της γης που άρχισε στους κυβερνητικούς συνοικισμούς και στις αυτοστεγάσεις.

· την επιτάχυνση και την ολοκλήρωση της χωρομέτρησης της γης με κάθε βοήθεια προς το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, ώστε αυτή η εργασία να συμπληρωθεί έγκαιρα και να ολοκληρωθεί η περιγραφή των οικοπέδων, των οικιών και των διαμερισμάτων για τιτλοποίηση. και

· σύντομο διαχωρισμό των οικοπέδων, ολοκλήρωση των κατασκευαστικών έργων και της αναγκαίας υποδομής και διανομής των οικοπέδων στους δικαιούχους.

Ζητούν επίσης επίσπευση της ανάκτησης των παρανόμως κατεχόμενων σπιτιών και διαμερισμάτων από μη δικαιούχους, ώστε αυτά να δοθούν στους εγκεκριμένους από την Υπηρεσία Μερίμνης και Αποκαταστάσεως Εκτοπισθέντων δικαιούχους. Περαιτέρω, ζητούν τη συνέχιση της συντήρησης και του εξωραϊσμού των συνοικισμών και καλούν την κυβέρνηση να μελετήσει το ενδεχόμενο τιτλοποίησης των καταστημάτων που χρησιμοποιούνται σήμερα από πρόσφυγες ως επαγγελματική στέγη.

Στη βάση όσων έχει αναφέρει ο Υπουργός Εσωτερικών ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων-Αγνοουμένων-Εγκλωβισμένων-Παθόντων, ότι δηλαδή μελετούνται περαιτέρω τρόποι στήριξης των προσφύγων με αντισταθμιστικά μέτρα, οι πιο πάνω βουλευτές δήλωσαν ότι αναμένουν ολοκλήρωση αυτής της μελέτης, ώστε οποιαδήποτε προβλήματα ή αδυναμίες προκύπτουν από τα υπό αναφορά νομοθετήματα, να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά.

Ειδικότερα, το μέλος της επιτροπής βουλευτής της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος κ. Αντιγόνη Παπαδοπούλου εξέφρασε την προσωπική της επιφύλαξη για το γεγονός ότι δεν έχει γίνει οποιαδήποτε ρύθμιση για τα παιδιά εκ μητρογονίας.

Όσον αφορά τις τροπολογίες του Δημοκρατικού Συναγερμού, οι πιο πάνω βουλευτές ανέφεραν ότι συμφωνούν με κάποιες προτάσεις στις οποίες υπήρξε ομοφωνία στην επιτροπή, ενώ απορρίπτουν όσες προτάσεις είναι εμφανώς αντισυνταγματικές ή έχουν καθαρά προεκλογική σκοπιμότητα.

4. Το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ δήλωσε ότι υιοθετεί τις πρόνοιες των υπό αναφορά νομοθετημάτων και ανέφερε ότι, όσον αφορά τους πρόσφυγες οι οποίοι κατοικούν σε τουρκοκυπριακές περιουσίες, η κυβέρνηση, για να καθησυχάσει τον προσφυγικό κόσμο, θα πρέπει άμεσα και γραπτώς να δηλώσει, πρώτον, ότι σε οποιαδήποτε περίπτωση υπάρξει πρόβλημα διεκδίκησης της γης όπου είναι κτισμένες οι κατοικίες αυτών των προσφύγων θα προχωρήσει άμεσα σε απαλλοτρίωση ή αγορά της γης. Όπως ανέφερε ο ίδιος, με αυτό τον τρόπο οι άνθρωποι αυτοί γίνονται αμέσως δικαιούχοι τιτλοποίησης των κατοικιών τους και, δεύτερον, ότι, σε περίπτωση επανέναρξης των διαπραγματεύσεων για επίλυση του κυπριακού προβλήματος, θα ληφθούν υπόψη τα συμφέροντα των προσφύγων που κατοικούν σε τουρκοκυπριακή γη.

Περαιτέρω, ανέφερε ότι παιδιά προσφύγων των οποίων οι γονείς τους έχουν αποβιώσει και τα οποία έχουν πάρει οικονομική βοήθεια για αγορά διαμερίσματος ή κατοικίας, θα πρέπει να μπορούν να επιστρέφουν την οικονομική βοήθεια με τόκους, ώστε να μπορούν να διεκδικήσουν την πατρική τους κατοικία που βρίσκεται σε συνοικισμό αυτοστέγασης. Περαιτέρω, αναγνωρίζοντας ότι μια τάξη προσφύγων έχει πάρει μόνο χρηματική βοήθεια για αγορά διαμερίσματος ή κατοικίας και δε συμπεριλαμβάνεται στις κατηγορίες των δικαιούχων με βάση τις εισηγήσεις των υπό αναφορά νομοθετημάτων, καλεί την κυβέρνηση όπως σε μελλοντικό στάδιο μελετήσει το όλο θέμα και προχωρήσει σε αντισταθμιστικά μέτρα γι’ αυτή την κατηγορία.

Περαιτέρω, όσον αφορά τις τροπολογίες του Δημοκρατικού Συναγερμού, ο ίδιος ανέφερε ότι θα τοποθετηθεί κατά τη συζήτηση των θεμάτων στην ολομέλεια του σώματος.

5. Το μέλος της επιτροπής βουλευτής του Ευρωπαϊκού Κόμματος ανέφερε πως τα υπό αναφορά σχέδια νόμου και κανονισμοί κρίνονται θετικά για τους πρόσφυγες, αλλά, παρ’ όλες τις θετικές ρυθμίσεις που περιλαμβάνονται στα μέτρα αυτά, η πολιτική της κυβέρνησης δεν είναι ολοκληρωμένη και ξεκάθαρη και για άλλη μια φορά αντιμετωπίζει το πρόβλημα των περιουσιών αποσπασματικά και διαιωνίζει σοβαρές εκκρεμότητες.

Περαιτέρω, ανέφερε ότι ορθώς παραχωρούνται τίτλοι ιδιοκτησίας σε 13 000 δικαιούχες οικογένειες, αλλά την ίδια στιγμή σημειώνεται ότι δε δικαιούνται τίτλους ιδιοκτησίας άλλες 8 500 οικογένειες προσφύγων ή παθόντων των οποίων τα σπίτια βρίσκονται κτισμένα πάνω σε τουρκοκυπριακές περιουσίες ή ακόμη και πάνω σε ελληνοκυπριακές περιουσίες. Το γεγονός αυτό κρίνεται εξαιρετικά άδικο. Για την επίλυση αυτού του θέματος ο ίδιος εισηγείται τη διεξαγωγή έρευνας στα κτηματολογικά αρχεία για τον εντοπισμό των Τουρκοκυπρίων ιδιοκτητών και την άμεση ανάληψη πρωτοβουλιών από την κυβέρνηση για την αγορά ή την ανταλλαγή με χαλίτικη γη των περιουσιών πάνω στις οποίες έχουν κτιστεί συνοικισμοί αυτοστέγασης ή κυβερνητικοί συνοικισμοί ή μεμονωμένα σπίτια, ούτως ώστε σε σύντομο χρονικό διάστημα να καταστεί δυνατή η τιτλοποίηση αυτών των κατοικιών επ’ ονόματι των Ελληνοκυπρίων κατόχων τους.

Όπως διευκρίνισε ο ίδιος, από προσωπική μελέτη καταδεικνύεται ότι είκοσι έξι συνολικά κατηγορίες προσφύγων και παθόντων δε θα πάρουν τίτλους ιδιοκτησίας, γεγονός που θα δημιουργήσει αδικίες και μελλοντικά προβλήματα, όπως για παράδειγμα τα εκ μητρογονίας τέκνα (άρα μη πρόσφυγες), γυναίκες που οι ίδιες δεν είναι πρόσφυγες και ο πρόσφυγας σύζυγος έχει πεθάνει ή έχουν χωρίσει με διαζύγιο και χήρες ή τέκνα πεσόντων ή γονείς πεσόντων ή σύζυγοι ή τέκνα αγνοουμένων που διαμένουν σε απαλλοτριωθείσες για σκοπούς στέγασης προσφύγων περιουσίες.

Προσθέτοντας ο ίδιος ανέφερε ότι τα διάφορα στεγαστικά προγράμματα έχουν ήδη δημιουργήσει ανισότητες μεταξύ των προσφύγων, αφού ο κάθε πρόσφυγας ξεχωριστά έχει τύχει διαφορετικής βοήθειας, γι’ αυτό η κυβέρνηση οφείλει να εφαρμόσει νέα πολιτική χορηγιών για την ενίσχυση των αδικηθέντων προσφύγων. Περαιτέρω, θεωρεί ότι είναι καιρός να υπάρξει δραστική αλλαγή στο νόμο για τα στεγαστικά σχέδια και επανέλαβε την εισήγησή του για τη δημιουργία Φορέα Περιουσιών, ο οποίος θα έχει τη δυνατότητα ελέγχου, διαχείρισης και χάραξης πολιτικής σε θέματα περιουσιών σύμφωνα με το ευρωπαϊκό δίκαιο.

Όσον αφορά τις τροπολογίες του Δημοκρατικού Συναγερμού, ανέφερε ότι, εκτός από αυτές που αναφέρονται στο δικαίωμα μεταβίβασης της οικιστικής μονάδας στα τέκνα του δικαιούχου και στη δυνατότητα μελλοντικής τιτλοποίησης οικιών επί τουρκοκυπριακής γης, τις υπόλοιπες δεν μπορεί να τις υιοθετήσει.

Με βάση τις πιο πάνω αναλυτικές θέσεις των μελών της, η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Προσφύγων-Εγκλωβισμένων-Αγνοουμένων-Παθόντων, αφού έλαβε υπόψη όλα όσα τέθηκαν ενώπιόν της, αποφάσισε τα ακόλουθα:

1. Να εισηγηθεί κατά πλειοψηφία στην ολομέλεια της Βουλής την ψήφιση σε νόμους των υπό αναφορά νομοσχεδίων και προτάσεων νόμου, με την επιφύλαξη των μελών της επιτροπής βουλευτών της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού να τοποθετηθούν επί των υπό αναφορά νομοσχεδίων και των προτάσεων νόμου κατά τη συζήτησή τους στην ολομέλεια του σώματος.

2. Να εισηγηθεί στην ολομέλεια της Βουλής, με εξαίρεση τα μέλη της βουλευτές της κοινοβουλευτικής ομάδας του Δημοκρατικού Συναγερμού, οι οποίοι επιφυλάχθηκαν να καταθέσουν σχετικές τροπολογίες και να τοποθετηθούν τελικά στην ολομέλεια της Βουλής, την έγκριση των υπό αναφορά κανονισμών, αφού επέλθουν σε αυτούς οι πιο κάτω τροποποιήσεις:

α. Τροποποίηση του τίτλου των κανονισμών, ώστε να αναφέρονται ως «Οι περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Παραχώρηση Τίτλων Ιδιοκτησίας σε Εκτοπισθέντες και Άλλα Πρόσωπα) (Ειδικοί) Κανονισμοί του 2006», με σκοπό στο δικαίωμα παραχώρησης τίτλων ιδιοκτησίας να περιλαμβάνονται και άλλα πρόσωπα.

β. Τροποποίηση του ορισμού “δικαιούχος”, ώστε να περιλαμβάνει εκτοπισθέντα ή παθόντα ή τουρκόπληκτο, αλλά και να καθορίζει την ημερομηνία κατά την οποία ο δικαιούχος θεωρείται νόμιμος κάτοχος οικιστικής μονάδας.

γ. Εισαγωγή του ορισμού του όρου “τουρκόπληκτος”.

δ. Καθορισμός της διαδικασίας εγγραφής οικιστικής μονάδας στο όνομα ανήλικου και ανίκανου δικαιούχου.

ε. Εισαγωγή πρόνοιας για την παροχή δυνατότητας στο δικαιούχο να μεταβιβάσει στα τέκνα του την οικιστική μονάδα εντός της περιόδου των πέντε ετών, νοουμένου ότι αυτά δεσμεύονται να μην τη μεταβιβάσουν περαιτέρω πριν από την παρέλευση των πέντε ετών.

στ. Καθορισμός του τρόπου κατανομής μεριδίων οικιστικής μονάδας, σε περίπτωση όπου οι δικαιούχοι είναι εκτοπισμένα παιδιά, είτε αυτά είναι ανήλικα είτε ενήλικα.

ζ. Εισαγωγή πρόνοιας με την οποία καθορίζεται ως ημερομηνία απόκτησης του δικαιώματος τίτλου ιδιοκτησίας η ημερομηνία δημοσίευσης των υπό ψήφιση σχεδίων νόμου και των υπό έγκριση κανονισμών στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας.

η. Εισαγωγή πρόνοιας, ώστε να δίδονται τίτλοι και στις περιπτώσεις όπου στο μέλλον θα αποκτήσει η Δημοκρατία την κυριότητα της γης στην οποία βρίσκονται οικίες προσφύγων.

Ο πρόεδρος και τα μέλη της επιτροπής επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν επί ορισμένων επιμέρους πτυχών του όλου θέματος κατά τη συζήτησή του στην ολομέλεια του σώματος.

 

 

 

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

  Ο περί Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος (Τέλη και Δικαιώματα) (Τροποποιητικός) Νόμος του 2006.
  Ο περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων (Τροποποιητικός) Νόμος του 2006.

+

Οι περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Παραχώρηση Τίτλων Ιδιοκτησίας σε Εκτοπισθέντες) (Ειδικοί) Κανονισμοί του 2006.
  Ο περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) (Τροποποιητικός) (Αρ. 3) Νόμος του 2006.

(Πρόταση νόμου).

  Ο περί Τουρκοκυπριακών Περιουσιών (Διαχείριση και Άλλα Θέματα) (Προσωρινές Διατάξεις) (Τροποποιητικός) Νόμος του 2006.

(Πρόταση νόμου).

  Ο περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως (Τροποποιητικός) Νόμος του 2006.

(Πρόταση νόμου).

 

 

 

 

 

 

21η Μαρτίου 2006

 

 
     

    

     © Copyright 2000.  Η Βουλή των Αντιπροσώπων